Dấu ấn quân, dân ở các trường nội trú nơi biên giới - Bài 1: Những ngày dài đợi mong

Hơn 9 tháng để dựng lên một ngôi trường quy mô với đủ hạng mục công trình phục vụ học tập, sinh hoạt có thể coi là kỷ lục về thời gian thi công với các nhà thầu, nhất là trong điều kiện địa hình vùng núi, biên giới nhiều khó khăn. Còn với những đứa trẻ và nhiều người dân, đó lại là những ngày dài đợi mong... 

Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Khuất Xá, xã Khuất Xá (Lạng Sơn) trong ngày khai giảng năm học 2026-2027.

Nửa cuối tháng 8, cái nắng “rám trái bưởi” oi nồng chẳng thể làm giảm đi không khí hết sức khẩn trương trên công trường thi công Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Kiên Mộc, xã Kiên Mộc (Lạng Sơn). Hàng trăm bộ đội, công nhân, người dân địa phương tỏa khắp công trường, tay chân thoăn thoắt xây, trát, sơn, vận chuyển vật liệu, lắp đặt các trang thiết bị... Tiếng xe, tiếng các loại máy rộn vang núi rừng. Giữa những quả đồi xanh mướt, ngôi trường với những dãy lớp học sơn màu vàng đậm càng nổi bật...

Từng đi khắp các tỉnh miền Bắc, chỉ huy thi công nhiều dự án, nhưng đây là lần đầu tiên anh Phạm Hùng Việt, cán bộ Công ty Cổ phần Đầu tư và xây dựng kỹ thuật 29 (Tổng công ty 319, Bộ Quốc phòng) chỉ huy xây dựng một trường học. Dự án không lớn, song trước yêu cầu về tiến độ, ý nghĩa công trình, địa hình thi công phức tạp, thiếu nhân công, thời tiết bất lợi... anh phải bám công trường gần như 24/24 giờ để điều chỉnh phương án thi công. Anh Việt cho biết: “Bước đầu, chúng tôi phải hạ cốt khoảng 30m, chủ yếu là đá phong hóa nên khá khó khăn. Chúng tôi chọn phương án thi công cuốn chiếu và tùy tình hình thời tiết. Ngày tạnh ráo thì tập trung thi công phần ngoài, mưa thì làm bên trong và liên tục tăng ca, nhiều thời điểm phải động viên công nhân làm đêm. Nói chung là cả người và công trình đều không nghỉ ngơi”.

Cùng thời điểm đó, cuộc chạy đua với thời gian trên công trường Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Khuất Xá, xã Khuất Xá (Lạng Sơn) cũng "nóng" không kém. Các nhà thầu dồn toàn lực hoàn thành phần việc theo hợp đồng để nhà trường vận hành thử vào ngày 26-8. Ông Trần Đăng Khoa, cán bộ Công ty TNHH MTV Nga Phong, là chỉ huy phó công trường, liên tục phải trao đổi công việc qua điện thoại, cứ vừa dứt cuộc gọi này là lại có cuộc gọi khác. Ông Khoa chia sẻ: “Công trình là thử thách lớn với chúng tôi vì khối lượng lớn, thời gian ngắn, trong khi khu vực biên giới địa hình phức tạp, hạ tầng chưa đồng bộ, mưa nắng thất thường. Để bảo đảm tiến độ, mọi công việc từ chuẩn bị mặt bằng, tổ chức lực lượng đến cung ứng vật tư đều phải được tính toán chặt chẽ”.

Trước áp lực tiến độ của nhà thầu, cán bộ, chiến sĩ các đơn vị: Trung đoàn 123 (Bộ CHQS tỉnh Lạng Sơn) giúp thi công Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Kiên Mộc, Trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Khuất Xá; Trung đoàn 19 (Sư đoàn 968, Quân khu 4) giúp thi công Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Hướng Phùng, xã Hướng Phùng (Quảng Trị) cũng lăn xả vào mọi công việc trên công trường. Ngoài giúp vận chuyển vật liệu, các trang thiết bị, bộ đội còn lắp đặt thiết bị điện, khoan cắt bê tông, láng xi măng nền, vận hành một số loại máy... Cán bộ các cấp đều trực tiếp bám công trường, kiểm tra từng phần việc, nhắc nhở bộ đội bảo đảm an toàn, điều chỉnh lực lượng, phương tiện phù hợp với điều kiện thực tế.

Cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 123 (Bộ CHQS tỉnh Lạng Sơn) thi công hoàn thiện các hạng mục bên trong Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Kiên Mộc, xã Kiên Mộc (Lạng Sơn).

Trong khi áp lực tiến độ khiến những người quản lý thi công luôn có cảm giác ngày quá ngắn, thời gian trôi quá nhanh thì với người dân biên giới, nhất là những đứa trẻ đang mong ngóng được học ở ngôi trường mới, thời gian lại như quá chậm. Sự ngóng đợi ấy hiện rõ qua niềm háo hức của em Trần Thị Ngọc Diễm, học sinh lớp 8A1 và em Lê Phú Quý, học sinh lớp 8A4, Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Kiên Mộc. Nhà cách trường khoảng 6km, gần như ngày nào hai em cũng đạp xe lên xem trường đã xây đến đâu. Từ lúc những bức tường còn dang dở, hai em đã bắt đầu hình dung đâu sẽ là lớp học, đâu là nhà ăn, đâu là sân bóng, sân cầu lông, bể bơi... Các em chưa từng nghĩ một ngày mình sẽ được học tập, sinh hoạt trong một ngôi trường có đầy đủ điều kiện như vậy.

Với Hoàng Bảo Nguyên, học sinh lớp 8, ở thôn Pò Háng, xã Kiên Mộc, ngôi trường mới sẽ giúp em chấm dứt những ngày nhọc nhằn rời nhà từ sớm để vượt quãng đường gần 10km đến Trường THCS Bính Xá. Với em, đường đến trường mới không chỉ được rút ngắn bằng vài khúc cua hay vài cây số, mà quan trọng hơn là được ăn ở, học tập tập trung tại trường và không còn phải lo đi lại mỗi ngày.

Suy nghĩ của Hoàng Bảo Nguyên cũng là trăn trở của thầy giáo Vi Tiến Thành, nguyên Phó hiệu trưởng Trường THCS Bính Xá, nay là giáo viên Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS Kiên Mộc. Nhiều năm gắn bó với vùng biên giới tỉnh Lạng Sơn, thầy thấu hiểu những âu lo của phụ huynh và sự vất vả của học trò nơi đây. Người lớn còn mải lo nương rẫy, sinh kế, việc nhà nên không phải lúc nào cũng có thể đưa đón con đi học. Vì thế, những đứa trẻ cứ một mình vượt qua quãng đường dài, có thôn cách trường tới 15km. Thầy giáo Vi Tiến Thành chia sẻ thêm: “Khi trường nội trú đi vào hoạt động, học sinh ở xa có thể ăn ở ngay tại trường với nhiều chính sách thiết thực cùng điều kiện học tập, sinh hoạt tốt. Từ lâu, chúng tôi luôn mong mỏi một ngôi trường có đủ phòng học, phòng chức năng và môi trường để học sinh được học tập, vui chơi đúng nghĩa”. Đồng chí Hoàng Thị Kim Hoạt, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Kiên Mộc cũng phấn khởi cho biết: “Địa phương có tỷ lệ học sinh ở xa rất lớn. Khi trường mới đi vào hoạt động, các em học sinh sẽ bớt vất vả trên hành trình học tập, phụ huynh cũng yên tâm hơn”.

Lắng nghe chia sẻ của người dân, học sinh, giáo viên và cán bộ địa phương, chúng tôi hiểu hơn nỗi mong chờ, háo hức ngày ngôi trường mới hoàn thành. Bởi sự chờ đợi dài ấy là để đổi lấy những con đường đến lớp ngắn hơn và một tương lai tươi sáng hơn.

(còn nữa)