“Vì nhân dân phục vụ!” là nguyên tắc chỉ đạo mà Chủ tịch Hồ Chí Minh, người đặt tên cho tờ báo, đã đề ra. Kể từ khi số báo đầu tiên ra mắt ngày 20-10-1950 tại An toàn khu-ATK Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên, Báo Quân đội nhân dân luôn trung thành thực hiện nguyên tắc ấy. Việc tờ báo ra đời trong hoàn cảnh đặc biệt đó cho thấy Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị lãnh tụ kính yêu của cách mạng Việt Nam luôn coi trọng công tác giáo dục tư tưởng và văn hóa cho nhân dân, đặc biệt là đối với Quân đội nhân dân Việt Nam-người chiến sĩ trung thành với tư tưởng của Bác Hồ, với sức mạnh tinh thần và niềm tin của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Đoàn đại biểu Báo Quân đội nhân dân tìm hiểu các ấn phẩm của Nhà xuất bản Verde Olivo (Bộ các Lực lượng Vũ trang cách mạng Cuba), trong đó có nhiều ấn phẩm về Việt Nam, tháng 9-2025. Ảnh: TRỌNG HẢI 

Để trưởng thành, lớn mạnh như ngày hôm nay-một trong những biểu tượng tiêu biểu của nền báo chí cách mạng Việt Nam-Báo Quân đội nhân dân đã có một bảng thành tích vẻ vang trong sự nghiệp đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Các nhà báo của Báo Quân đội nhân dân luôn có mặt nơi tuyến đầu, trở thành những người ghi chép trung thành về lịch sử cách mạng và bản anh hùng ca của dân tộc Việt Nam. Những bản tin, phóng sự và cuộc phỏng vấn của các nhà báo chiến sĩ là những chứng tích sống động, góp phần làm phong phú thêm ký ức thiêng liêng của dân tộc, của Quân đội nhân dân Việt Nam. Những nhà báo anh hùng, liệt sĩ của Báo Quân đội nhân dân đã trở thành những tấm gương cao cả về lòng trung thành, sự kiên cường và tinh thần hy sinh đối với tờ báo, đối với Quân đội và nhân dân.

Anh hùng dân tộc Cuba José Martí, người đã dành trọn sự nghiệp báo chí đồ sộ của mình cho cuộc đấu tranh giành độc lập, từng viết: “Người làm báo cũng mang trong mình nhiều phẩm chất của người lính”. Câu nói ấy khái quát những phẩm chất của người làm báo cách mạng: Lòng quả cảm, sự táo bạo và tinh thần tận tụy với nghề nghiệp. Những phẩm chất ấy càng trở nên cao quý khi người làm báo phục vụ sự nghiệp đấu tranh của một dân tộc đang cầm vũ khí chiến đấu và sẵn sàng đối mặt với mọi hiểm nguy, kể cả hiểm nguy đối với chính sinh mạng của mình.

Việt Nam và Cuba có chung một di sản quý báu trong quá trình hình thành những cơ quan báo chí phục vụ sự nghiệp đấu tranh vũ trang cách mạng. Một truyền thống đặc biệt khiến chúng ta nhớ về Báo El Cubano Libre, tờ báo đã trải qua 3 giai đoạn hoạt động. Ban đầu, tờ báo là tiếng nói của Quân Giải phóng trong các cuộc chiến tranh giành độc lập chống ách thực dân Tây Ban Nha; về sau trở thành cơ quan ngôn luận của Quân đội Khởi nghĩa trong giai đoạn cuối của cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc.

Antonio Maceo, Thiếu tướng của Quân Giải phóng trong các cuộc chiến tranh giành độc lập, từng ví tờ báo ấy như “một quân đoàn gồm mười hai cột báo, ngày ngày chiến đấu và chiến đấu rất giỏi vì sự nghiệp của Cuba”. Sau này, khi tờ báo được khôi phục để truyền bá tư tưởng và hoạt động của Quân đội Khởi nghĩa tại Sierra Maestra, chỉ huy Ernesto Che Guevara đã gọi đây là “tiếng nói kêu gọi chiến thắng hoặc hy sinh”.

Kế thừa truyền thống của tờ báo El Cubano Libre, đồng thời kế thừa truyền thống đấu tranh của nhân dân Cuba và nền báo chí cách mạng, chỉ vài tháng sau thắng lợi của cách mạng Cuba, Tạp chí Verde Olivo của Các Lực lượng Vũ trang Cách mạng Cuba đã ra đời. Về sau, cơ quan này phát triển thành một nhà xuất bản chuyên về các ấn phẩm lịch sử, yêu nước và quân sự.

Là một phần của mối quan hệ gắn bó sâu sắc giữa hai dân tộc, chúng tôi luôn tự hào về những nhà báo Cuba đã có mặt tại chiến trường Việt Nam với tư cách phóng viên chiến tranh trong những năm tháng nhân dân Việt Nam anh dũng chống lại cuộc xâm lược của Hoa Kỳ. Những nhà báo như Marta Rojas, Raúl Valdés Vivó, cùng các nhà điện ảnh như Santiago Álvarez, Julio García Espinosa và José Massip đã để lại một khối lượng tác phẩm đồ sộ, tố cáo tội ác của quân xâm lược nước ngoài và ca ngợi bản anh hùng ca mà nhân dân Việt Nam cùng Quân đội nhân dân anh hùng đã viết nên.

Thế hệ chúng ta có trách nhiệm lớn lao trong việc gìn giữ và truyền lại ký ức lịch sử về tình đoàn kết chiến đấu đáng tự hào giữa hai dân tộc, để các thế hệ người Cuba và Việt Nam mai sau tiếp tục được truyền cảm hứng từ vô vàn hành động dũng cảm cao cả và tình đoàn kết vô điều kiện đã làm nên mối quan hệ giữa hai nước, đồng thời trở thành những trụ cột vững chắc của tình anh em Cuba-Việt Nam.

Trong nhiều năm qua, Báo Quân đội nhân dân đã duy trì quan hệ hợp tác với các cơ quan báo chí Cuba, đặc biệt là những cơ quan gắn với Các Lực lượng Vũ trang Cách mạng. Những hoạt động trao đổi này tập trung vào việc nâng cao hiệu quả của báo chí quốc phòng và gìn giữ ký ức lịch sử. Tháng 9-2025, đoàn đại biểu Báo Quân đội nhân dân do Thiếu tướng Đoàn Xuân Bộ, Tổng biên tập dẫn đầu đã tới La Habana trong chuyến thăm và làm việc. Đoàn đã có các cuộc trao đổi với lãnh đạo Hội Nhà báo Cuba (UPEC) về hoạt động báo chí trong lĩnh vực quốc phòng, cũng như về hiện đại hóa hoạt động của các cơ quan báo chí cách mạng. Trong chuyến thăm này, đoàn đại biểu Báo Quân đội nhân dân cũng làm việc với lãnh đạo Nhà xuất bản Verde Olivo, trao đổi về các chiến lược truyền thông chính trị, công tác giáo dục tư tưởng trong lực lượng vũ trang và khả năng phối hợp xuất bản các công trình lịch sử. 

Thiếu tướng Đoàn Xuân Bộ tặng quà lưu niệm Đại sứ Rogelio Polanco Fuentes trong chuyến thăm và làm việc tại Báo Quân đội nhân dân, tháng 12-2025. Ảnh: VIỆT TRUNG 

Gần đây hơn, lãnh đạo Báo Quân đội nhân dân đã tiếp đoàn đại biểu hãng thông tấn Mỹ Latin Prensa Latina, do Chủ tịch Jorge Legañoa Alonso dẫn đầu. Tại cuộc gặp, hai bên nhất trí thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa trao đổi thông tin, phối hợp đưa tin về các sự kiện quốc phòng và tăng cường hội nhập đa phương tiện ở phạm vi quốc tế. Quan hệ song phương còn được mở rộng tới các nền tảng số của Cuba như Ideas Multimedios và Cubadebate, qua đó hai bên chia sẻ kinh nghiệm về báo chí số, sản xuất podcast, đồ họa thông tin và ứng dụng công nghệ tiên tiến trong công tác thông tin, truyền thông.

Trong một thế giới đang chứng kiến những chuyển biến công nghệ diễn ra với tốc độ chóng mặt, tác động trực tiếp và ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế-xã hội của mỗi quốc gia, đồng thời phải đối mặt với những âm mưu làm suy yếu xã hội và hệ thống chính trị của chúng ta thông qua làn sóng thông tin sai lệch và thao túng truyền thông ngày càng dữ dội, các cơ quan báo chí của hai nước càng cần tăng cường hợp tác theo hướng thiết thực hơn, hiệu quả hơn, đồng bộ hơn và toàn diện hơn. Qua đó, chúng ta có thể góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã giao cho các cơ quan báo chí Việt Nam, trong đó có Báo Quân đội nhân dân, đó là “xây dựng nền báo chí cách mạng Việt Nam trung thành, chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại”.

Những năm qua, Báo Quân đội nhân dân luôn theo dõi và đưa tin một cách thường xuyên, nghiêm túc về các chuyến thăm Việt Nam của các đoàn đại biểu Các Lực lượng Vũ trang Cách mạng, cũng như các chuyến thăm Cuba của các lãnh đạo, sĩ quan cấp cao Bộ Quốc phòng Việt Nam. Chúng tôi cũng rất trân trọng việc Báo Quân đội nhân dân thường xuyên tuyên truyền về mối quan hệ lịch sử và những hoạt động thể hiện tình hữu nghị đặc biệt, tình đoàn kết truyền thống và sự hợp tác toàn diện giữa hai dân tộc, hai đất nước.

Chúng tôi bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với Đảng, Nhà nước, Quân đội và nhân dân Việt Nam vì tình đoàn kết kiên định và trước sau như một dành cho Cuba tại các diễn đàn quốc tế, cũng như vì những hoạt động hợp tác có giá trị to lớn trong các lĩnh vực như sản xuất nông nghiệp, lương thực, năng lượng, cùng những chiến dịch ủng hộ rộng khắp trong nhân dân. Đây là nguồn cổ vũ vô giá đối với Cuba, đồng thời một lần nữa khẳng định tính chính nghĩa của sự nghiệp mà chúng tôi đang theo đuổi. Chúng tôi đánh giá cao việc Báo Quân đội nhân dân luôn dành sự quan tâm tới cuộc đấu tranh của dân tộc Cuba chống lại lệnh bao vây cấm vận kinh tế của Hoa Kỳ, vì lệnh cấm vận ngày càng khắc nghiệt khiến nhân dân Cuba phải chịu thêm nhiều khó khăn trong cuộc sống hiện nay và mong tờ báo chiến sĩ tiếp tục dành sự quan tâm đến vấn đề này.

Chúng tôi tin tưởng rằng, Báo Quân đội nhân dân sẽ tiếp tục làm tốt công tác thông tin, tuyên truyền, có những đóng góp quan trọng vào việc hoàn thành những mục tiêu hướng tới các dấu mốc 100 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (1930-2030) và 100 năm thành lập nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945-2045), góp phần đưa Việt Nam trở thành một nước xã hội chủ nghĩa phát triển, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, ngày càng có vị trí quan trọng trong khu vực và trên thế giới.