Cuốn sổ-được gửi đến từng hộ gia đình ở Thụy Điển-nêu chi tiết những thứ cần dự trữ và cách hành động "trong trường hợp khủng hoảng hoặc chiến tranh". Kể từ đó, cư dân Stockholm này đã hình thành thói quen tích trữ đồ thiết yếu, 10 lít nước sạch cùng một ít tiền mặt để sẵn trong nhà.
Ở bang Maryland (Mỹ), nhà vật lý trị liệu Dan C đã có thói quen tích đồ dự phòng kể từ khi anh trở thành ông bố trẻ. Mấy năm trước, khu nhà anh gặp sự cố mất điện trong vài ngày. Mất điện kèm theo mất nước, không thể nấu ăn, cả gia đình chật vật xoay xở. Rút kinh nghiệm từ lần ấy, kho dự trữ của Dan giờ đây gồm thùng chứa cả trăm lít nước sạch, một số thực phẩm có hạn sử dụng dài ngày, tấm pin mặt trời, bếp mini dã ngoại, lò sưởi gas và một bộ dụng cụ y tế.
 |
| Một số đồ thiết yếu Chính phủ Đức khuyến nghị người dân luôn trữ sẵn. Nguồn: Reuters |
Tại thủ đô Tokyo của Nhật Bản-quốc gia thường xuyên hứng chịu thảm họa thiên tai như động đất, sóng thần-nhiều năm nay, Ayumi T. luôn chuẩn bị sẵn một túi đồ khẩn cấp. Sau trận động đất năm 2024 khiến hàng trăm người thiệt mạng và gây thiệt hại diện rộng cho bán đảo Noto, Ayumi đã tích trữ nhiều hơn, bao gồm cả thực phẩm có thể ăn ngay như lương khô, bánh quy, các loại hạt... Cô sẽ kiểm tra định kỳ, ăn những thứ gần hết hạn và mua bổ sung loạt mới.
Chính quyền Tokyo ban hành cuốn cẩm nang phòng, chống thiên tai, trong đó nêu chi tiết những vật dụng cần có trong bộ dụng cụ khẩn cấp và hành động cụ thể trong các tình huống. Mục đích của việc này rất rõ ràng: Giúp người dân hình thành và duy trì thói quen tích trữ nhu yếu phẩm để chủ động, sẵn sàng ứng phó với thảm họa, không để gia đình và cộng đồng xung quanh rơi vào hoảng loạn trong lúc chưa có sự hỗ trợ từ bên ngoài. Người ta còn nhớ khi đại dịch Covid-19 càn quét, nơi nơi chứng kiến cảnh người chen người vơ vét nốt những gì có thể, bỏ lại những kệ hàng trống rỗng ở các siêu thị.
Trong bối cảnh căng thẳng và xung đột địa chính trị ngày càng gia tăng, cũng như mối đe dọa từ thiên tai do biến đổi khí hậu, Liên minh châu Âu (EU) đặc biệt chú trọng đến công tác chuẩn bị ứng phó với tình huống khẩn cấp, với việc công bố Chiến lược liên minh sẵn sàng ứng phó (PUS) từ năm 2025, thúc giục người dân EU duy trì tích trữ nhu yếu phẩm như một hoạt động thường xuyên.
Cuối tháng 10 vừa qua, cựu Phó giám đốc Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) Dan Bongino cũng kêu gọi người dân Mỹ tích trữ thực phẩm, nước uống cho ít nhất 3 ngày. Lời kêu gọi được đưa ra sau khi Bộ Chiến tranh Mỹ công bố chương trình FORTRESS America hồi cuối tháng 9, nhằm bảo đảm các căn cứ quân sự trong lãnh thổ nước Mỹ có thể tự chủ hoàn toàn trong ít nhất 90 ngày nếu xảy ra xung đột toàn cầu, tấn công mạng hoặc gián đoạn cơ sở hạ tầng dân sự.
Hàng chục quốc gia trên thế giới, trong đó có Anh, Đức, Pháp, Hà Lan, Canada, Nhật Bản, Ấn Độ... đã lần lượt đưa ra khuyến cáo, kêu gọi các hộ gia đình tích trữ nhu yếu phẩm đủ dùng 3-10 ngày để có thể chủ động sinh tồn khi có sự cố. Các lý do được đưa ra bao gồm hiện tượng thời tiết cực đoan, hệ thống xã hội quy mô lớn ngày càng phức tạp và hậu quả của chiến tranh đã làm quá tải khả năng của các chính phủ trong việc cung cấp hỗ trợ toàn diện ở giai đoạn đầu thảm họa. Cùng với đó, những đồn đoán rằng Mỹ có khả năng sử dụng vũ khí hạt nhân tấn công Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ càng làm dấy lên mối lo ngại bất ổn trên khắp toàn cầu.
Sau hàng thập kỷ sống trong hòa bình, người dân đã quen với việc được hưởng các phúc lợi xã hội, với chuỗi cung ứng hoạt động trơn tru; nước uống chảy ra từ vòi; chỉ cần vài thao tác trên điện thoại là thức ăn, hàng hóa được giao đến tận cửa nhà. Liệu có ai từng tự vấn, cuộc sống sẽ ra sao nếu một ngày xảy ra sự cố: Sập mạng điện thoại và internet, bị cô lập với thế giới xung quanh; mất điện diện rộng dài ngày, điện thoại thông minh, máy tính và các thiết bị tiện nghi trở nên vô dụng, tủ lạnh không thể lưu trữ thực phẩm, tiền trong tài khoản nhưng không thể giao dịch?
Trước những mối đe dọa đang lơ lửng trên đầu nhân loại, khuyến cáo của các chính phủ về việc người dân nên tích trữ nhu yếu phẩm mang tới một thông điệp quan trọng: Mỗi người cần tự rèn luyện khả năng phòng bị, đủ để không hoảng loạn trước sự cố bất kỳ.