Đó là thông điệp đầy tính nhân văn được phát đi từ Ban chỉ đạo Quốc gia Hiến máu tình nguyện và Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương nhân Ngày Toàn dân hiến máu 7-4 năm nay.

Nhìn lại 15 năm của phong trào hiến máu tình nguyện ở Việt Nam, chúng ta đã thực sự đạt được những thành công trong việc cứu chữa người bệnh và đặc biệt là xây dựng được một ý thức xã hội cao đẹp cho nghĩa cử hiến máu cứu người...

Chặng đường màu hồng

Tiến sĩ Nguyễn Anh Trí, Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương cho biết: Trước yêu cầu cấp thiết của nhiều vụ tai nạn, thiên tai, thảm họa, cấp cứu cần nhiều máu, các bệnh viện lớn với sự hô hào từ các giáo sư đầu ngành như Giáo sư Tôn Thất Tùng, Bạch Quốc Tuyên… đã dần kêu gọi các tổ chức, cá nhân tự nguyện tham gia hiến máu. Ngày 24-1-1994, ngày hiến máu nhân đạo đầu tiên đã được tổ chức tại Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) do Giáo sư Nguyễn Kim Phấn (nguyên Viện trưởng Viện Huyết học Truyền máu Trung ương) phát động với nguồn hiến máu chủ yếu là sinh viên Đại học Y Hà Nội và Trường trung học Y tế Bạch Mai. Đó cũng là ngày mở đầu cho phong trào hiến máu tình nguyện và đến ngày 7-4-2000, nhân Ngày Sức khoẻ Thế giới dành cho an toàn truyền máu có khẩu hiệu “An toàn truyền máu bắt đầu từ tôi”, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định lấy ngày này làm Ngày Toàn dân hiến máu. Cùng với sự phát triển của phong trào hiến máu tình nguyện trên cả nước, ngày 26-2-2008, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 235 về việc thành lập Ban chỉ đạo Quốc gia vận động hiến máu tình nguyện.

Bác sĩ Nguyễn Trí Tuyển, Trưởng ban tuyên truyền, vận động hiến máu tình nguyện của Trung ương Hội Chữ thập đỏ cho biết, hiện nay 63/63 tỉnh, thành phố đã có Ban chỉ đạo hiến máu tình nguyện. Từ năm 1997, 100% đơn vị máu thu được sàng lọc với HIV, viêm gan B, viêm gan C, giang mai, sốt rét.

Đồng thời phong trào hiến máu cũng đã đào tạo, tập huấn được hơn 10.000 tình nguyện viên tuyên truyền và tham gia hiến máu. Cùng với đó là hàng loạt các hình thức câu lạc bộ hiến máu được thành lập, các hoạt động như Ngày chủ nhật đỏ, Lễ hội Xuân hồng, Festival trái tim nhân ái, Hành trình trái tim Việt Nam… liên tục được tổ chức và thu được kết quả rất tốt đẹp. Con số nhìn thấy rõ nhất là từ hơn 100.000 đơn vị máu thu gom năm 1994, đến năm 2008 chúng ta đã thu gom 564.817 đơn vị máu, trong đó tỷ lệ hiến máu tình nguyện đạt 73%.

Xã hội hóa hiến máu tình nguyện.

Mặc dù phong trào hiến máu tình nguyện trong những năm qua đã có bước tiến đáng kể nhưng thực tế là Việt Nam cùng với rất nhiều nước trên thế giới vẫn đang thiếu rất nhiều máu. Đặc biệt là khi có thiên tai, thảm họa hoặc máu dành cho khoảng 6.000 bệnh nhân bị Hemophilia (bệnh rối loạn chảy máu di truyền, khó cầm ở các vị trí trên cơ thể). Hơn nữa, theo Tiến sĩ Trần Quý Tường, Cục phó Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế), để bảo đảm lượng máu, chúng ta cần phấn đấu đạt được 100% lượng máu thu được là do hiến máu tình nguyện vào năm 2015 và 1,5% dân số tham gia hiến máu vào năm 2020. Chính vì thế cần phải xã hội hóa công tác hiến máu tình nguyện với sự tham gia của mọi cá nhân, tổ chức, đoàn thể, thành phần xã hội. Tiến sĩ Nguyễn Anh Trí cho rằng, các cơ quan ban ngành và tổ chức xã hội cần vào cuộc tham gia hiến máu tình nguyện, nhưng lực lượng thanh niên vẫn là cơ bản và học sinh-sinh viên là chủ lực. Với trình độ và công nghệ hiện nay, Việt Nam đã có thể bảo quản máu từ 35 đến 43 ngày và có thể tách lọc cho người hiến máu từng phần vì vậy không chỉ hiến máu toàn phần mà người hiến còn có thể hiến từng phần như huyết tương, tiểu cầu… Việc hiến máu tình nguyện sẽ cần phải bám vào nhu cầu các tháng trong năm để xây dựng lịch phù hợp, tránh dồn dập vào các dịp thuận lợi và khan hiếm khi cao điểm thiếu máu. Cũng theo Tiến sĩ Nguyễn Anh Trí, ở Việt Nam năm 2008 mới chỉ có hơn 30% số đơn vị máu thu gom là 350ml, gần 5% là đơn vị 450ml, thời gian tới cần đẩy mạnh hiến máu tình nguyện ở các đơn vị này. Trên thế giới về cơ bản các nước đều không thu gom hiến máu theo đơn vị 250ml nữa vì theo tính toán của các chuyên gia y tế, nếu hiến không quá 9ml/kg cân nặng thì hoàn toàn không có hại cho sức khoẻ.

Bác sĩ Nguyễn Trí Tuyển cho biết, năm 2008 ghi nhận sự tham gia tích cực của các đơn vị lực lượng vũ trang vào công tác hiến máu tình nguyện, Bộ Quốc phòng và Bộ Công an đã đưa ra yêu cầu, máu sử dụng trong các bệnh viện quân đội, công an phải 100% là hiến máu tình nguyện. Tuy nhiên, do đặc thù hoạt động quân sự nên hiến máu tình nguyện trong quân đội chỉ có thể tổ chức ở các cơ quan, đơn vị khối hành chính, các học viện, nhà trường, xí nghiệp quốc phòng.

Có thể thấy, phong trào hiến máu tình nguyện đang ngày càng phát triển, thể hiện đúng bản chất truyền thống, tinh thần thương người như thể thương thân của người Việt Nam. Và với bất cứ ai trong điều kiện cho phép, hãy tham gia hiến máu tình nguyện để cứu chữa, bảo vệ chính đồng bào mình. Không có gì là quá khó bởi “máu cứu người ở trong chính trái tim ta”.

TRƯỜNG GIANG