Đại lễ đường Nhân dân-công trình biểu tượng ở phía Tây Quảng trường Thiên An Môn là nơi gắn với nhiều dấu mốc quan trọng trong đời sống chính trị, đối ngoại của Trung Quốc, đặc biệt là nơi lưu giữ những mốc son lịch sử trong quan hệ Việt Nam-Trung Quốc. Ngược dòng lịch sử hơn nửa thế kỷ trước, khi cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước của nhân dân Việt Nam còn cam go, quyết liệt, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có mặt tại Đại lễ đường Nhân dân ngay sau khi vừa khánh thành, tháng 9-1959. Người dẫn đầu đoàn đại biểu Đảng và Chính phủ Việt Nam sang dự lễ kỷ niệm 10 năm thành lập nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, thể hiện tình hữu nghị, tầm nhìn trong việc xây dựng, vun đắp một mối quan hệ lâu dài, bền vững.

Từ hành trang ấy, trong suốt chiều dài lịch sử quan hệ ngoại giao, mặc dù trải qua không ít thăng trầm, thử thách, song hữu nghị, hợp tác và phát triển vẫn là chủ lưu trong dòng chảy quan hệ Việt Nam-Trung Quốc. Đặc biệt, hành trình sau hơn 3 thập kỷ đã đưa quan hệ Việt-Trung liên tục đạt được những tầm cao mới thông qua các khuôn khổ chiến lược: Từ phương châm "16 chữ", tinh thần "4 tốt" đến thiết lập khuôn khổ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam-Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược và thúc đẩy quan hệ theo định hướng “6 hơn”. Thành quả ấy bắt nguồn từ nền tảng "nguồn gien đỏ" và tình cảm "vừa là đồng chí, vừa là anh em" do các thế hệ lãnh đạo tiền bối dày công vun đắp.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình chứng kiến ký kết các văn kiện hợp tác giữa hai nước. 

Tiếp nối "mạch nguồn" hữu nghị ấy, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục chọn Trung Quốc là điểm đến trong những chuyến thăm đầu tiên trên cương vị mới. Sau chuyến thăm đầu tiên tới Trung Quốc trên cương vị Tổng Bí thư, Chủ tịch nước vào tháng 8-2024, chuyến thăm lần này diễn ra đúng thời điểm rất đặc biệt, khi Việt Nam triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Trung Quốc bắt đầu thực hiện Quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội 5 năm lần thứ 15. Điều này thể hiện sự coi trọng hàng đầu và quyết tâm cao đối với việc phát triển mối quan hệ hữu nghị, hợp tác ngày càng bền vững, ổn định, thực chất.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã có những khoảnh khắc lắng đọng cảm xúc khi tới thăm Bảo tàng Lịch sử Đảng Cộng sản Trung Quốc tại Bắc Kinh. Trong khu vực trưng bày của bảo tàng có nhiều ảnh lưu niệm và tư liệu về thời kỳ lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc hoạt động cách mạng tại Quảng Tây cũng như hình ảnh các cuộc hội đàm giữa Chủ tịch Hồ Chí Minh với các đồng chí Mao Trạch Đông, Chu Ân Lai được trưng bày trang trọng.

Nhắc lại những kỷ niệm đẹp này khi gặp mặt đại diện gia đình, thân nhân của các cựu chuyên gia, cố vấn Trung Quốc từng giúp đỡ Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với những người đã đồng cam cộng khổ, sát cánh cùng Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và các nhà cách mạng tiền bối của Việt Nam trong những năm tháng gian khó như: Đại tướng Trần Canh, Thượng tướng Vi Quốc Thanh... Nhắc lại câu nói của Chủ tịch Mao Trạch Đông: “Đất nước Trung Quốc bao la là hậu phương lớn của nhân dân Việt Nam”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định Việt Nam luôn trân trọng những đóng góp quý báu ấy, mong muốn các thế hệ hôm nay “giữ lửa”, vun đắp tình hữu nghị truyền thống Việt Nam-Trung Quốc.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình chứng kiến ký kết các văn kiện hợp tác giữa hai nước. 

Chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đến Trung Quốc lần này một lần nữa khẳng định mạnh mẽ sự coi trọng của Việt Nam trong quan hệ với Trung Quốc. Điều này được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề cập rõ trong các cuộc gặp với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và các đồng chí lãnh đạo cấp cao Trung Quốc. Hay tại mỗi cuộc làm việc, gặp gỡ giữa các bộ, ngành hai nước đều toát lên sự chân thành và mong muốn hướng đến hợp tác hiệu quả, thực chất hơn, tốt đẹp hơn.

Điều này xuất phát từ việc các nhà lãnh đạo hai Đảng, hai Nhà nước đều nhận thấy điểm đồng lợi ích rộng rãi, hai nền kinh tế có tính bổ trợ cao, tiềm năng, dư địa hợp tác giữa hai nước còn rất lớn. Hai bên thống nhất tăng cường đoàn kết, thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Trung Quốc phát triển lành mạnh, ổn định, xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam-Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược ở mức độ cao hơn trong thời kỳ mới.

Trên nền tảng tin cậy, chân thành, các cuộc hội đàm, hội kiến và tiếp xúc cấp cao diễn ra khẩn trương, nghiêm túc, thực chất. Nội dung trao đổi, hợp tác được cụ thể hóa bằng hàng loạt văn kiện hợp tác được ký kết, thể hiện rõ cam kết và quyết tâm của hai bên trong việc mở ra giai đoạn phát triển mới trên các lĩnh vực. Những nhận thức chung đạt được ngay trong khuôn khổ chuyến thăm cho thấy nền tảng tin cậy chính trị giữa hai Đảng, hai Nhà nước tiếp tục được củng cố vững chắc.

Một điểm nhấn trong chuyến thăm lần này và trong tổng thể hợp tác Việt Nam-Trung Quốc hiện nay là đẩy nhanh kết nối hạ tầng giữa hai nước về đường sắt, đường bộ, hạ tầng cửa khẩu, đặc biệt là đưa hợp tác đường sắt trở thành điểm sáng mới trong hợp tác chiến lược giữa hai nước. 

Nhắc đến ngành công nghiệp đường sắt của Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong các cuộc làm việc bày tỏ ấn tượng về quá trình phát triển mạnh mẽ mạng lưới đường sắt cao tốc. Chỉ sau hai thập kỷ, Trung Quốc đã nhanh chóng xây dựng nên một mạng lưới đường sắt kết nối rộng khắp các khu đô thị lớn và hiện đại hàng đầu thế giới. Tính đến đầu năm 2026, hệ thống đường sắt đang vận hành của Trung Quốc đạt tổng chiều dài 165.000km. Trong đó, đường sắt cao tốc khoảng 54.000km, dẫn đầu thế giới, chiếm hơn 70% tổng chiều dài đường sắt cao tốc toàn cầu.

Mới đây, tại buổi kiểm tra thực tế về tình hình triển khai hợp tác, kết nối đường sắt Việt Nam-Trung Quốc tại tỉnh Lạng Sơn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định hợp tác Việt Nam-Trung Quốc trong lĩnh vực đường sắt là nhu cầu và là cơ hội vì sự phát triển xanh và tăng trưởng quốc gia.

Với tinh thần ấy, vượt qua tất cả giới hạn, nghi thức thông thường, trong chuyến thăm lần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã có hành trình di chuyển bằng tàu cao tốc từ Bắc Kinh đi Nam Ninh, nghe báo cáo về ngành công nghiệp đường sắt Trung Quốc ngay trên chuyên xa, rồi tiếp tục chọn đường sắt để trở về Việt Nam. Kết nối đường sắt không còn dừng lại ở ý tưởng mà đang được hiện thực hóa bằng những dự án nghiên cứu xây dựng tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn. Điều đó không chỉ giúp khắc phục những điểm nghẽn do khác biệt hạ tầng mà còn nâng cao năng lực kết nối, tăng cường liên kết kinh tế vùng, nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng châu Á.

Chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc đã thành công rất tốt đẹp. Đúng như Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc Phạm Thanh Bình đánh giá: Chuyến thăm có ý nghĩa lịch sử, kỳ vọng mở ra giai đoạn phát triển mới. Điều đó không chỉ bởi những giá trị truyền thống, hữu nghị được vun đắp, trao truyền mà còn bởi những không gian hợp tác mới được kiến tạo, phát triển, tạo xung lực mới đưa quan hệ Việt Nam-Trung Quốc phát triển ổn định, thực chất, hiệu quả hơn.