Nón lá Huế từ lâu là vật dụng che mưa, che nắng và trở thành biểu tượng thẩm mỹ gắn với đời sống và không gian văn hóa xứ Huế. Điểm đặc sắc của nón lá Huế không nằm ở sự cầu kỳ hình thức mà ở lối thể hiện tinh tế, giàu tính biểu đạt. Tiêu biểu là nón bài thơ, dòng nón với những họa tiết quen thuộc như cầu Trường Tiền, núi Ngự Bình hay hình ảnh thiếu nữ áo dài được khéo léo lồng ghép giữa các lớp lá. Khi soi dưới ánh sáng, các chi tiết ấy dần hiện lên, tạo hiệu ứng thị giác độc đáo, thể hiện rõ nét phong cách thẩm mỹ đặc trưng của vùng đất cố đô.
 |
Anh Dương Văn Kính thực hiện các công đoạn làm nón lá Huế tại không gian "Vườn ánh sáng" (Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội).
|
Mang tinh thần của một làng nghề truyền thống đến với không gian nghệ thuật đương đại, anh Dương Văn Kính giới thiệu một cách tiếp cận mới đối với nón lá. Gian hàng xuất hiện cả các sản phẩm ứng dụng như đèn trang trí, phụ kiện, đồ decor... góp phần mở rộng công năng và giá trị sử dụng của nón lá trong đời sống hiện đại. Sự kết hợp này cho thấy nỗ lực làm mới sản phẩm trên nền tảng truyền thống, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của thị trường.
Vừa giới thiệu sản phẩm cho khách tham quan, anh Kính vừa chia sẻ: “Chúng tôi trưng bày nón lá với mong muốn nhiều người hiểu hơn về nghề truyền thống. Mỗi chiếc nón đều được làm thủ công, trải qua nhiều công đoạn nên khi thấy mọi người quan tâm, yêu thích, bản thân tôi cũng rất tự hào”.
Điểm đáng chú ý của nón lá Huế nằm ở chất liệu và kỹ thuật chế tác. Bên cạnh các loại lá quen thuộc, người thợ còn sử dụng cỏ bàng-một loại nguyên liệu tự nhiên gắn với vùng đầm phá để tạo nên những sản phẩm có độ bền và tính thẩm mỹ cao. Sau khi thu hoạch, cỏ bàng phải trải qua nhiều công đoạn như phơi khô, cán dẹt, sấy và xử lý chống ẩm trước khi đưa vào đan kết. Quy trình này đòi hỏi sự chính xác và kinh nghiệm, bởi chỉ cần sai lệch nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến chất lượng thành phẩm.
Từ khâu chuẩn bị nguyên liệu đến khi hoàn thiện, mỗi chiếc nón đều là kết quả của quá trình lao động tỉ mỉ. Người thợ phải thực hiện các bước dựng khung, xếp lớp, khâu nón bằng tay với độ chính xác cao. Sau đó, tùy theo nhu cầu, sản phẩm có thể được giữ nguyên màu mộc hoặc vẽ thêm họa tiết trang trí. Chính sự thủ công trong từng công đoạn đã tạo nên sự khác biệt, giúp mỗi sản phẩm mang một dấu ấn riêng.
Gian hàng nón lá Huế đã thu hút khá nhiều bạn trẻ. Nguyễn Mỹ, 20 tuổi, sinh viên Trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp cho biết: “Em thấy nón lá ở gian trưng bày có kèm thêm sản phẩm ứng dụng như đèn, móc khóa hình nón. Điều này làm đa dạng hóa sản phẩm, giúp những người trẻ như em dễ tiếp cận hơn với các giá trị văn hóa truyền thống”.