Chuyên mục Ngày này năm xưa số ra ngày 17-5-2022 cũng được Báo Quân đội nhân dân Điện tử thực hiện dưới hình thức các tác phẩm phát thanh podcast và video clip trên Chuyên trang Media Báo Quân đội nhân dân Điện tử, trân trọng mời bạn đọc xem thêm. 

Một số sự kiện trong nước và quốc tế ngày 17-5

Sự kiện trong nước

Ngày 17-5-1908, Trần Quý Cáp bị đưa ra bãi sông Cạn xử trảm. Ông là người trực tiếp thực hành tư tưởng Duy Tân một cách quyết liệt nhất. Cái chết bi tráng của ông sẽ sống mãi với tinh thần Duy Tân.

Ngày 17-5-1916, Nhà yêu nước Thái Phiên và Trần Cao Vân bị Pháp xử chém tại Cống Chém An Hòa thành phố Huế.

Ngày 17-5-1958, Theo quyết định của Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần là ngày truyền thống của Đội 5, Đoàn 5, Xí nghiệp N590, Công ty xây lắp 590, Xí nghiệp xây dựng 59, Xí nghiệp xây lắp 59 và Công ty Thành An 195 hiện nay.

Công ty Thành An 195 - Binh đoàn 11 là một đơn vị chuyên làm nhiệm vụ sửa chữa, xây dựng doanh trại phục vụ các cơ quan thuộc Bộ Quốc phòng. Đặc biệt, đơn vị có vinh dự lớn là được xây dựng ngôi nhà sàn trong Phủ Chủ tịch - nơi ở và làm việc của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại.

Sau một thời gian khẩn trương thi công, ngày 17 tháng 5 năm 1958, ngôi nhà chính thức hoàn thành. Cũng trong ngày 17 tháng 5 năm 1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh về ở hẳn trong ngôi nhà. Kể từ đó đến nay, hằng năm đơn vị vẫn vinh dự được giao nhiệm vụ thi công, tu bổ, cải tạo nhà sàn của Bác và khuôn viên Khu di tích.

leftcenterrightdel

Lễ kỷ niệm 60 năm ngày truyền thống Công ty (17-5-1958 /17-5-2018) và đón nhận huân chương lao động hạng nhì.

Với những thành tích xuất sắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, đơn vị luôn được lãnh đạo Bộ Quốc phòng, Tổng cục Hậu cần tin cậy và đánh giá cao; được Đảng, Nhà nước tặng thưởng nhiều Huân chương cao quý.

Ngày 17-5-1967, Ngày thành lập Xưởng X203 Cục Xe - Máy, Tổng cục Kỹ thuật.

Xưởng X203 (Cục Xe - Máy, Tổng cục Kỹ thuật), tiền thân là Đội Cơ động sửa chữa T265B thành lập ngày 17-5-1967. Đến nay, xưởng đã phát triển thành cơ sở bảo đảm kỹ thuật cấp chiến lược, đầu ngành về sửa chữa và sản xuất vật tư kỹ thuật cho xe xích, xe chuyên dùng, trạm nguồn điện cho các đơn vị sẵn sàng chiến đấu của quân đội.

Ra đời trong giai đoạn ác liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cán bộ, nhân viên, chiến sĩ Xưởng X203 đã vượt qua khó khăn, gian khổ, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, góp phần vào thắng lợi chung của quân và dân ta.

leftcenterrightdel

Đại diện lãnh đạo, chỉ huy Xưởng X203 đón nhận Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba. Ảnh: Qdnd.vn 

Trong những năm gần đây, Xưởng X203 hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ xưởng cấp chiến lược, đầu ngành về sửa chữa xe xích, xe máy đặc chủng và trạm nguồn điện. Từ năm 2012 đến nay, xưởng tổ chức 19 đoàn cơ động với hơn 300 lượt cán bộ, nhân viên kỹ thuật, sửa chữa 145 xe xích, hàng trăm cụm động cơ và trạm nguồn điện... Xưởng hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ tham gia bảo đảm kỹ thuật xe - máy phục vụ các sự kiện trọng đại của Đảng, Nhà nước, Quân đội.

Hiện nay, Xưởng X203 được đầu tư chiều sâu công nghệ, nâng cấp nhà xưởng; trình độ, năng lực chuyên môn của cán bộ, nhân viên nâng cao, đáp ứng tốt yêu cầu, nhiệm vụ được giao.

Sự kiện quốc tế

Ngày 17-5-1997, Thủ lĩnh Laurent-Desire Kabila xưng là Tổng thống, đình chỉ Hiến pháp, đổi quốc hiệu từ Zaire sang Cộng hòa Dân chủ Congo, sau đó tiến về thủ đô Kinshasa.

Theo dấu chân Người

“Phải biết xét đoán trước, phải biết mình”

Ngày 17-5-1921, tài liệu của mật thám Pháp cho biết, Nguyễn Ái Quốc dự họp Chi bộ Đảng Xã hội Pháp quận 13 ở Paris.

leftcenterrightdel

Nguyễn Ái Quốc phát biểu tại Đại hội Tours của Đảng Xã hội Pháp, tháng 12-1920. Ảnh tư liệu

Ngày 17-5-1946, tiếp tục cuộc hành trình rời cơ quan đầu não của cách mạng về phía Nam, lãnh tụ Hồ Chí Minh đến Chợ Đồn (Bắc Cạn), và tại đây gặp Võ Nguyên Giáp từ dưới xuôi lên đón.

Cùng ngày, Báo Cứu Quốc bắt đầu đăng tải loạt bài “Binh pháp Tôn Tử”, ký bút danh là “Q,Th”. Đề cập nguyên lý thứ nhất của Binh pháp Tôn Tử là “Phải biết xét đoán trước”. Tác giả nhấn mạnh đến việc dùng binh phải xem xét 5 điều kiện là: Đạo nghĩa, thiên thời, địa lợi, tướng và pháp để kết luận rằng: “Năm điều nói trên, người làm tướng tất phải biết rõ. Thế tức là biết mình. Nhưng biết phải có làm. Làm được thời sẽ có đủ nhân hòa, địa lợi, thiên thời, tướng giỏi, quân nhu đầy đủ để nắm chắc được phần thắng trong lúc chiến tranh” .

Ngày 17-5-1958, Bác bắt đầu chuyển qua ở và làm việc tại ngôi nhà sàn trong khu vườn Phủ Chủ tịch.

leftcenterrightdel

Nhà sàn Bác Hồ trong Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch. Ảnh: Hà Thành 

Ngày 17-5-1959, Bác thăm Nhà máy Cơ khí Trần Hưng Đạo (Hà Nội) khi đó là “con chim đầu đàn” của ngành Công nghiệp cơ khí non trẻ của miền Bắc nước ta.

Ngày 17-5-1961, đang ở thăm Trung Quốc, từ Quế Lâm, Chủ tịch Hồ Chí Minh đi Nam Kinh viếng lăng mộ Tôn Trung Sơn, nhà cách mạng dân chủ Trung Hoa. Vãn cảnh Thái Hồ ở Vô Tích, Bác Hồ làm bài thơ chữ Hán:

Vịnh Thái Hồ

Tây Hồ bất tỷ Thái Hồ mỹ,

Thái Hồ cảnh tỷ Tây Hồ khoan.

Ngư chu lai khứ triêu dương noãn,

Tăng đạo mãn điền, hoa mãn san” .

bản dịch của Khương Hữu Dụng:

“Tây Hồ khôn sánh Thái Hồ đẹp

Thái Hồ rộng vượt Tây Hồ xa

Thuyền cá đi về trong nắng sớm

Ruộng đầy dâu lúa, núi đầy hoa.” 

leftcenterrightdel

Bác Hồ lưu bút ở Quế Lâm. Ảnh tư liệu 

Các ngày 17-5 của hai năm cuối đời (1968 và 1969), Bác đều dành khoảng thời gian từ 9 đến 10 giờ sáng để xem lại và sửa “Di chúc”.

(Sách Chủ tịch Hồ Chí Minh ngày này năm xưa, NXB Chính trị quốc gia-Sự thật, 2010)

Lời Bác dạy ngày này năm xưa

“Người làm tướng có mưu trí bao giờ cũng lo lắng đến lợi, đến hại. Lo đến lợi mới có đủ tin tưởng làm trọn được nhiệm vụ. Lo đến hại mới tìm mưu kế để giải trừ được gian nguy.”

Lời của Bác được trích trong bài “Bàn về phương pháp tác chiến”, được đăng trên Báo Cứu quốc, số 242, ngày 17 tháng 5 năm 1946, với bút danh Q.Th. thuật, thể hiện nhãn quan trong đánh giá tư duy, trí tuệ, tài năng của người làm tướng. Theo Bác, người làm tướng có mưu trí phải là người có mưu lược; trí sáng tạo; có phương pháp phân tích, phán đoán tình hình một cách khoa học, chính xác; hiểu địch, hiểu mình; biết phân tích thiên thời - địa lợi - nhân hòa; biết phát huy sở trường, sở đoản của quân mình, hạn chế chỗ mạnh, khoét sâu chỗ yếu của quân địch; biết tạo ra và phát huy sức mạnh tổng hợp để đánh thắng quân thù... Đây là yêu cầu không thể thiếu và là thước đo bản lĩnh, tài năng của một người cầm quân giỏi được Hồ Chí Minh vận dụng chỉ đạo việc giáo dục, rèn luyện năng lực và phẩm chất của người làm tướng, đáp ứng nhiệm vụ từng giai đoạn, từng thời kỳ cách mạng.  

leftcenterrightdel

Xây dựng Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại. Ảnh: Tuyengiao.vn

Trong giai đoạn hiện nay, khi sự nghiệp đổi mới đất nước đang có những chuyển biến mạnh mẽ và đạt nhiều thành tựu to lớn, nhưng vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ, thách thức, nhất là sự chống phá của các thế lực thù địch... yêu cầu xây dựng quân đội “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại” đòi hỏi năng lực của người tướng lĩnh quân đội theo quan điểm của Hồ Chí Minh có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc.

Đó phải thực sự là người có tri thức toàn diện, giỏi về quân sự, sâu sắc, nhạy bén về chính trị, hiểu biết sâu rộng về văn hóa, khoa học, kỹ thuật… Trong lãnh đạo, chỉ huy đơn vị người cán bộ cấp tướng phải luôn chấp hành nghiêm nguyên tắc tập trung dân chủ, thực hiện tốt tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách, đề cao và thực hành tốt tự phê bình và phê bình; làm việc theo chức trách, nêu gương trong hành động; luôn tự soi, tự sửa; dự báo và xem xét thấu đáo các điều kiện khách quan, chủ quan khi ra các quyết định; sâu sát, tỉ mỉ, cụ thể trong tổ chức thực hiện; gần gũi với cấp dưới, với bộ đội, là hạt nhân lãnh đạo, đoàn kết, chỉ huy đơn vị hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Dấu ấn Bác Hồ trên Báo Quân đội nhân dân

Trang nhất Báo Quân đội nhân dân số 736, ngày 17-5-1960 đăng hình ảnh về đời hoạt động của Hồ Chủ tịch. Và trang hai đăng chân dung Hồ Chủ tịch và bức thư của Người gửi đồng bào toàn quốc trước Ngày khởi nghĩa tháng 8 năm 1945 và bài Hồ Chủ tịch với công tác bảo đảm vật chất cho bộ đội như cha lo cho con.

leftcenterrightdel

Trang nhất và trang hai Báo Quân đội nhân dân ngày 17-5 -1960.

Trang nhất Báo Quân đội nhân dân số 3229, ngày 17-5-1970 đăng bài Chủ tịch Hồ Chí Minh (Tiểu sử tóm tắt).

leftcenterrightdel
 Trang nhất Báo Quân đội nhân dân ngày 17-5 -1970.

Trang nhất Báo Quân đội nhân dân số 4318, ngày 17-5-1973 đăng hình ảnh Bác đi thăm bộ đội luyện tập (1957) và lời của Hồ Chủ tịch “Chúng ta phải xây dựng quân đội ngày càng hùng mạnh và sẵn sàng chiến đấu để giữ gìn hòa bình, bảo vệ đất nước, bảo vệ công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và làm hậu thuẫn cho cuộc đấu tranh thống nhất nước nhà.”

leftcenterrightdel
 Trang nhất Báo Quân đội nhân dân ngày 17-5 -1973.

 

leftcenterrightdel
 

PHẠM LANH (tổng hợp)