Lớp học đặc biệt với những tiếng ú ớ, i, a
Cơn gió mùa đông bắc ùa về, mang theo cái lạnh se sắt lùa vào từng khu nhà ở Làng Hữu nghị Việt Nam. Nhưng khi bước chân vào lớp Giáo dục đặc biệt 3, hơi ấm tình thương được lan tỏa khi cô giáo Nguyễn Thị Thu Huyền với thân hình nhỏ bé, đôi bàn chân bước đi khập khiễng đang uốn nắn từng nét chữ, dạy từng phép tính cộng, trừ trong phạm vi 10 cho các em nhỏ, giữa tiếng ú ớ, i, a được phát ra từ những thân hình không lành lặn bởi di chứng da cam.
Lớp Giáo dục đặc biệt 3 do cô Huyền phụ trách hiện có 10 học sinh, độ tuổi từ 9 đến 27 tuổi đến từ nhiều vùng quê trên cả nước. Lớp được sắp đặt cũng đặc biệt, thoạt nhìn như lớp học mầm non, với những chiếc bàn được xếp lại thành hình chữ U, treo trên tường là những giỏ đồ chơi các loại. Tại lớp, nhìn cách cô Huyền kiên nhẫn ghé sát tai, dịu dàng nhắc nhở từng học trò, ít ai biết rằng đằng sau sự vững chãi ấy là cả một hành trình vượt lên số phận đầy nước mắt.
Cô Huyền chia sẻ: “Mình bị khuyết tật từ nhỏ, khiến đôi chân đi lại rất khó khăn. Lớn lên, nghe bố mẹ kể lại gia đình đã chạy chữa khắp nơi với nhiều ca phẫu thuật, châm cứu nhưng bệnh tình không thuyên giảm, đành chấp nhận số phận của con với đôi chân tật nguyền”.
Dân gian thường nói “Ông trời không lấy đi của ai tất cả”, số phận khiến đôi chân cô bé Huyền phải bước đi tập tễnh, bù lại Huyền rất thông minh, chăm chỉ học hành với một nghị lực phi thường và quyết tâm lớn lên không trở thành gánh nặng cho gia đình, xã hội.
Bằng sự kiên trì, nhẫn nại, từ những buổi đầu hay bị các bạn trêu đùa, Huyền đã chứng minh bằng kết quả học tập tốt qua từng năm học. Năm 2001, khi đang học lớp 12, Huyền tham dự kỳ thi học sinh giỏi quốc gia THPT và đoạt giải nhì môn Lịch sử. Đây là món quà vô giá, Huyền dành tặng cho bố mẹ mình-những người đã chịu bao khó khăn, vất vả từ khi Huyền chào đời.
 |
| Cô giáo Nguyễn Thị Thu Huyền cùng tình nguyện viên quốc tế hướng dẫn học sinh tập đọc. |
Nguyễn Thị Thu Huyền đã chọn vào Khoa Giáo dục đặc biệt của Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, mang theo trọn vẹn khát vọng không bao giờ chịu cúi đầu trước số phận. Năm 2005, Huyền tốt nghiệp, từ đó gắn bó, đem cả tuổi thanh xuân của mình để gieo lên niềm tin và xoa dịu phần nào nỗi đau da cam cho các em nhỏ ở trong mái nhà chung của Làng Hữu nghị Việt Nam.
Có đến, trò chuyện và trực tiếp chứng kiến những việc làm hằng ngày của các cô giáo ở Làng mới hiểu: Làm thầy cô ở đây không đơn thuần là truyền thụ tri thức theo những khung chương trình chuẩn mực có sẵn, mà sự nhọc nhằn nhân lên gấp bội. 10 em học sinh trong lớp cô Huyền là 10 thế giới hoàn toàn khép kín, đòi hỏi từng cuốn giáo án riêng biệt được cô tự tay biên soạn, đóng gáy cẩn thận. Trên bàn làm việc của cô không có chỗ cho sự rập khuôn; chỗ này là trang giấy chỉ để học nhận diện mặt chữ cái "y", chỗ kia là phép tính cộng, trừ đơn giản, hay đơn giản hơn là cách cất lên một tiếng gọi tên mình. Áp lực lớn nhất không chỉ nằm ở sự khác biệt về nhận thức mà còn từ những biến động tâm lý tuổi dậy thì của các em.
Có những buổi chiều, sự bộc phát bất chợt biến lớp học thành một trận cuồng phong: Học sinh nổi cáu, quăng đập đồ đạc, chạy tung tăng khắp phòng hay cắn tay vì không kiểm soát được cảm xúc. Đứng trước những tình huống ấy, cô Huyền phải luôn duy trì một sự tỉnh táo tuyệt đối, không rời mắt khỏi các em chỉ vì sợ các em sơ sẩy làm tổn thương nhau. Cuộc sống ngày qua ngày của người giáo viên ấy cứ quẩn quanh, tất bật hệt như cách một người mẹ trẻ chăm bẵm đứa con thơ dại không bao giờ lớn.
Vượt lên trên tất cả những nhọc nhằn, mệt mỏi ấy, điều đọng lại trong lớp học nhỏ là thứ ánh sáng kỳ diệu mang tên tình thương yêu vô điều kiện. Cô Huyền không chỉ dạy các em cách cầm bút mà còn nhẫn nại rèn luyện cho các em từng thói quen tự lập tối thiểu trong sinh hoạt thường nhật. Mỗi buổi sáng, trước khi tiếng ê a tập đọc vang lên, lớp học khởi đầu bằng những nhiệm vụ lao động quen thuộc: Em Mai Quang Vinh (sinh năm 1999, quê ở Thanh Hóa), tự giác lấy nước tưới cho những chậu cây cảnh ngoài hành lang, em Trần Thị Nguyệt Thương (sinh năm 2003, quê ở Ninh Bình) cặm cụi quét dọn từng khoảng sân sạch sẽ... Những việc làm nhỏ nhặt ấy được duy trì đều đặn, như một cách rèn giũa để mai này, khi rời khỏi vòng tay che chở của Làng, các em có thể tự lo cho chính mình giữa dòng đời muôn vàn trắc trở.
Sự tiến bộ của các em là món quà vô giá
Đến với lớp học của cô Huyền, đằng sau mỗi cái tên đẹp đẽ như lời gửi gắm, ước nguyện bình an của đấng sinh thành là những mảnh đời đẫm nước mắt sau chiến tranh.
Em Đoàn Gia Hân (9 tuổi, quê ở Quảng Trị). Em là thế hệ thứ 3 trong gia đình bị di chứng chất độc hóa học. Cô Huyền cho biết: “Hân vào Làng được hai năm. Nhìn vẻ bề ngoài, không ai nghĩ em có vấn đề về sức khỏe nhưng kỳ thực khả năng ghi nhớ của em rất chậm. Hai năm qua, dù cô trò kiên trì rèn luyện nhưng Hân mới chỉ nhớ được một vài chữ cái và con số”.
Đối với em Phùng Hoài An (sinh năm 2011, ở xã Phúc Lộc, TP Hà Nội), đứa trẻ bị hội chứng Down từ ông ngoại, 3 tuổi chưa biết nói, từng khiến người mẹ là chị Mai Thị Nhàn chìm trong tuyệt vọng. Thế nhưng, dưới bàn tay kiên nhẫn uốn nắn của cô Huyền, Hoài An giờ đây đã biết nói, biết làm việc nhà. Chị Mai Thị Nhàn nghẹn ngào: “Mỗi sự tiến bộ của con, gia đình tôi mừng lắm! Tôi cảm ơn sự đồng cảm và tận tụy của cô Huyền đã giúp các con dần tiến bộ mỗi ngày”.
Với chị Bùi Thị Phượng, mẹ của em Lý Bá Đức Khánh, khi đứa con từng bị từ chối ở bậc mầm non vì chứng tự kỷ, tăng động, nay đã biết đọc, biết viết những chữ cái đầu tiên, gia đình chị hạnh phúc biết nhường nào. Những bước tiến nhỏ nhoi ấy của các em trong lớp Giáo dục đặc biệt 3, dù không có giấy khen hay kỳ thi tổng kết nào ghi nhận, nhưng đó là phần thưởng vô giá, là thứ phép màu được chắt chiu từ mồ hôi và nước mắt, tình thương của người giáo viên tận tụy Nguyễn Thị Thu Huyền.
Đánh giá về hành trình 21 năm cống hiến thầm lặng ấy của cô giáo Nguyễn Thị Thu Huyền, đồng chí Nguyễn Ngọc Dũng, Giám đốc Làng Hữu nghị Việt Nam chia sẻ: “Cô Huyền không chỉ vượt lên nghịch cảnh của bản thân để làm điểm tựa tinh thần vững chắc cho học trò, mà cô còn đảm nhiệm vai trò cốt lõi trong công tác chuyên môn. Sự tận tụy, tình thương của cô đã tiếp thêm niềm tin sâu sắc cho các gia đình nạn nhân chất độc da cam, giúp họ vững lòng rằng giữa cuộc đời này, con em họ chưa bao giờ bị lãng quên”.
Rời khỏi Làng Hữu nghị Việt Nam vào một buổi chiều tà, khi những học trò đặc biệt ríu rít chào cô giáo bằng những thanh âm bập bõm, tiếng được tiếng mất, trong lòng tôi thấy cảm phục và thầm cảm ơn sự tận tụy hết lòng vì các em nhỏ nơi đây của cô Huyền. Chiến tranh đã lùi xa nhưng những vết thương chiến tranh vẫn còn đó, hằn sâu trên các thế hệ cháu con, biến hàng triệu con người thành những mảnh đời kém may mắn bởi chất độc hóa học. Chăm sóc và nâng đỡ nạn nhân da cam chưa bao giờ là công việc riêng của cô Huyền hay tập thể Làng Hữu nghị Việt Nam, mà đó là đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", là nghĩa cử cao đẹp của cả dân tộc Việt Nam. Để từ mái ấm nhỏ bé này, những hạt mầm yêu thương sẽ tiếp tục nảy nở mạnh mẽ, khẳng định một chân lý giản dị nhưng thiêng liêng: Không một nỗi đau nào bị lãng quên và không một số phận kém may mắn nào bị bỏ lại phía sau trên Tổ quốc này.