Xây dựng đội ngũ giảng viên các nhà trường Quân đội theo tinh thần Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ XII

Một trong các đột phá được Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ XII xác định là: “Tập trung phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đẩy mạnh thu hút, trọng dụng nhân tài, xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội hiện đại”. Thực tiễn những năm qua, các nhà trường quân đội đã và đang đẩy mạnh triển khai hoạt động chuyển đổi số, đào tạo, bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ cán bộ, giảng viên, nhân viên; hiện đại hóa cơ sở hạ tầng, trang thiết bị về công nghệ thông tin.

Tuy nhiên, so với yêu cầu chuyển đổi số vẫn còn có những bất cập nhất định, nhất là việc chuyển đổi số trong giảng dạy của một số ít giảng viên có hạn chế nhất định về năng lực công nghệ, về kiến thức và kỹ năng thiết kế bài giảng điện tử, sử dụng học liệu số. Vì vậy, để thực hiện tốt xây dựng đội ngũ giảng viên các nhà trường quân đội trong bối cảnh chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết XII của Đảng bộ Quân đội, chúng ta cần tập trung thống nhất và nâng cao nhận thức về sự cần thiết xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên. Đây là biện pháp tiên quyết nhằm xây dựng đội ngũ giảng viên các nhà trường quân đội có đủ phẩm chất, năng lực đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ hiện nay.

Tích cực ứng dụng số trong giảng dạy tại Học viện Chính trị (Bộ Quốc phòng).

Các lực lượng liên quan, trước hết đội ngũ giảng viên các nhà trường quân đội, nhận thức rõ chuyển đổi số là một xu thế tất yếu, nhằm ứng dụng công nghệ số để hiện đại hóa toàn diện công tác quản lý, nâng cao chất lượng đào tạo, tạo ra môi trường học tập linh hoạt, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại trong kỷ nguyên số. Do vậy, việc xây dựng đội ngũ giảng viên hướng tới nâng cao năng lực số như: Sử dụng công nghệ, xử lý dữ liệu, giao tiếp số và đảm bảo an toàn mạng, cần tăng cường đào tạo, bồi dưỡng, hỗ trợ, chủ động sử dụng hiệu quả công cụ số, nền tảng trực tuyến và trí tuệ nhân tạo (AI), thích ứng với phương pháp dạy học, đảm bảo tính linh hoạt, hiện đại, an toàn.

Quán triệt, nhận thức rõ chủ trương của Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ XII về sự tác động của “Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, nhất là AI, internet kết nối vạn vật phát triển mạnh, tác động sâu sắc đến mọi lĩnh vực, trong đó có quốc phòng, an ninh”; và “phát triển, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong Quân đội đến năm 2030 thuộc nhóm dẫn đầu quốc gia, một số lĩnh vực đạt trình độ quốc tế”. Đồng thời, các cấp ủy, chỉ huy các cấp cần đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức, trách nhiệm của giảng viên về chuyển đổi số trong giáo dục, đào tạo; quán triệt sâu sắc các nghị quyết, văn bản chỉ đạo: Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22-12-2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 3488-NQ/QUTW ngày 29-1-2025 của Quân ủy Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong quân đội… Thông qua đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, phổ biến, như: Tổ chức hội nghị, hội thảo, tập huấn trực tuyến, tài liệu điện tử, bảo đảm mọi cán bộ, giảng viên, học viên nắm vững chủ trương, thống nhất nhận thức và hành động trong triển khai chuyển đổi số. Các cấp ủy, chỉ huy chủ động xây dựng nghị quyết, chương trình hành động, kế hoạch thực hiện chuyển đổi số, đồng thời bố trí nguồn lực cần thiết về con người, tài chính, cơ sở vật chất, tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật, xây dựng tiêu chí đánh giá ứng dụng chuyển đổi số trong đội ngũ giảng viên.

Cùng với đó, chúng ta cần tăng cường và đa dạng hóa hình thức đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ giảng viên; kết hợp mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng về kiến thức, kỹ năng với phát huy vai trò của đội ngũ giảng viên trong tự nghiên cứu, tích cực đổi mới phương pháp, ứng dụng chuyển đổi số trong giảng dạy. Đây là giải pháp có ý nghĩa trực tiếp quyết định đối với xây dựng đội ngũ giảng viên các nhà trường quân đội trong bối cảnh chuyển đổi số.

Về nội dung, cần tập trung vào việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực số cho đội ngũ giảng viên: Kỹ năng thiết kế học liệu số, chuẩn bị bài giảng, giáo án, học liệu theo hướng hiện đại và số hóa; kỹ năng sử dụng PowerPoint nâng cao, Canva, Mentimeter, Camtasia, Kahoot, Padlet, tích hợp video, hình ảnh, sơ đồ tư duy, mô phỏng tình huống để xây dựng bài giảng số và tổ chức lớp học trực tuyến, sinh động, có tính tương tác cao. Tiếp tục đẩy mạnh đổi mới phương pháp, ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ mô phỏng vào giảng dạy; từ đó, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo. Quán triệt và thực hiện chủ trương của Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ XII về ”Đẩy mạnh hợp tác, liên kết đào tạo trong và ngoài nước; xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đạt chuẩn theo quy định”. Mỗi  giảng viên chủ động nâng cao trình độ công nghệ, kỹ năng thiết kế bài giảng điện tử, tổ chức lớp học tương tác, khai thác hiệu quả học liệu số. Đảm bảo sự phối hợp đồng bộ giữa các lực lượng sẽ tạo sức mạnh tổng hợp, bảo đảm hiệu quả bền vững trong chuyển đổi số.

Qua đó, cần thực hiện tốt công tác kiểm tra gắn với thực hiện chế độ, chính sách, tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển đội ngũ giảng viên. Thực hiện giải pháp này bảo đảm tính thiết thực, hiệu quả trong xây dựng đội ngũ giảng viên các nhà trường quân đội trong bối cảnh chuyển đổi số. Yêu cầu công tác kiểm tra từ sử dụng phần mềm trình chiếu, tổ chức lớp học online, sự làm chủ các công nghệ giáo dục hiện đại, học liệu số, thiết kế bài giảng e-learning, xây dựng ngân hàng câu hỏi đến khả năng tích hợp AI của đội ngũ giảng viên. Đồng thời, tạo môi trường thi đua tích cực, khuyến khích đổi mới, nhân rộng điển hình trong ứng dụng chuyển đổi số; gắn kết quả ứng dụng chuyển đổi số với đánh giá chất lượng giảng dạy; tổ chức bình chọn, tôn vinh giảng viên ứng dụng số tiêu biểu để lan tỏa tinh thần sáng tạo. Mặt khác, cần có cơ chế khuyến khích vật chất, tinh thần phù hợp, hỗ trợ giảng viên ứng dụng, nghiên cứu, ứng dụng số vào giảng dạy; nghiên cứu đưa vào tiêu chí xét danh hiệu thi đua, khen thưởng, bổ nhiệm chức danh.