Dấu ấn chuyển hóa sinh động nguồn lực quốc phòng qua thực tiễn hoạt động của Binh đoàn 12

Nền tảng kiến tạo những công trình chiến lược và bản lĩnh dám dấn thân

Kế thừa truyền thống kiên cường của Bộ đội Trường Sơn năm xưa, trong thời bình, những lính thợ TCT Xây dựng Trường Sơn đã có mặt tại các tọa độ xung yếu nhất, nơi địa kinh tế gắn liền với địa quốc phòng, an ninh. Họ đã đóng góp công sức to lớn xây dựng Thủy điện Hòa Bình, Thủy điện Sơn La - những siêu công trình giải quyết bài toán an ninh năng lượng quốc gia.

Họ có mặt theo dọc dãy Trường Sơn để thi công Đường Hồ Chí Minh, đường Trường Sơn Đông, đường tuần tra biên giới-những hành lang kinh tế trục dọc thúc đẩy sự phát triển của vùng sâu, vùng xa, đồng thời tạo nên thế trận phòng thủ vững chắc, giữ vững chủ quyền quốc gia.

Cầu Phong Châu mới được Binh đoàn 12 hoàn thành xây dựng theo lệnh khẩn cấp. Ảnh: ĐÌNH HUY

Sự phát triển hạ tầng của TCT Xây dựng Trường Sơn không dừng lại ở những con đường mà vươn sâu vào các lĩnh vực kỹ thuật cao: Từ các trục cao tốc huyết mạch, các sân bay chiến lược (Vinh, Buôn Ma Thuột) đến hệ thống quân cảng, cảng biển quốc tế (Cam Ranh, Cái Mép-Thị Vải). Đặc biệt, việc TCT Xây dựng Trường Sơn đang tập trung lực lượng thi công Dự án đầu tư xây dựng công trình quốc phòng kết hợp kinh tế tại một số địa phương do Bộ Quốc phòng chủ trì là minh chứng sinh động cho tư duy chiến lược này. Đến nay, có thể thấy, năng lực thi công hạ tầng của Binh đoàn 12 đã vượt qua ý nghĩa thương mại thông thường để trở thành một cấu phần không thể tách rời của nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, an ninh quốc gia, nơi mỗi mét đường, mỗi mét khối bê tông đều mang giá trị kép: Phát triển kinh tế và vững chắc quốc phòng, an ninh.

Một trong những nét đặc trưng làm nên giá trị và thương hiệu riêng biệt của TCT Xây dựng Trường Sơn tại các siêu dự án quốc gia chính là sự mặc định gắn liền với những nhiệm vụ khó khăn, phức tạp và nguy hiểm nhất. Đây không đơn thuần là sự phân chia phân khúc thị trường, mà là một sự lựa chọn mang tính chiến lược của Chính phủ và Bộ Quốc phòng khi đối mặt với các bài toán rủi ro kỹ thuật cấp độ cao.

Tại các công trình thủy điện lớn, lính thợ TCT Xây dựng Trường Sơn luôn đảm nhiệm các phần lõi phức tạp như đào hầm xuyên lòng đất đá, xử lý địa chất nền móng đập dòng trong điều kiện thủy văn khắc nghiệt. Trên các tuyến đường tuần tra biên giới hay cao tốc Bắc-Nam, họ phải tác nghiệp ở những vùng địa hình dốc đứng, nguy cơ sạt lở thường trực, cấu trúc địa chất biến động và tàn dư bom, mìn sau chiến tranh.

Dưới góc nhìn khoa học quản trị rủi ro, sự giao phó này dựa trên một nền tảng logic vững chắc: Những công việc có hệ số rủi ro cao, đòi hỏi tính kỷ luật công nghệ nghiêm ngặt và tinh thần xả thân vì lợi ích tối thượng của quốc gia thì lực lượng Quân đội luôn là điểm tựa tin cậy. Năng lực tổ chức lực lượng theo mô hình quân sự, khả năng chịu đựng gian khổ và tư duy giải quyết khủng hoảng kỹ thuật tại chỗ đã biến những “vùng nguy hiểm” thành hệ sinh thái năng lực cốt lõi của Trường Sơn. Đây là giá trị khác biệt lớn nhất mà các nhà thầu dân sự thông thường khó có thể tối ưu hóa và thực hiện một cách trọn vẹn.

Khác biệt hóa năng lực quản trị và “phản ứng nhanh”

Để gánh vác được những trọng trách quốc gia trong một nền kinh tế thị trường cạnh tranh khốc liệt, TCT Xây dựng Trường Sơn đã xây dựng một chiến lược phát triển bền vững dựa trên sự khác biệt hóa năng lực quản trị. Điểm mấu chốt ở đây là, đơn vị đã biết kết hợp hài hòa giữa tính mệnh lệnh của quân sự và tính linh hoạt của kinh tế thị trường để vươn lên tầm vóc của một nhà thầu hạ tầng hàng đầu.

Việc thực hiện triệt để mô hình công ty mẹ-công ty con đã giúp tối ưu hóa chuỗi cung ứng chiến lược. Công ty mẹ tập trung vào quản trị vĩ mô, định hướng đầu tư và ứng dụng khoa học, công nghệ, trong khi các công ty con được chuyên môn hóa sâu theo các lĩnh vực mũi nhọn (giao thông, cầu đường lớn, thủy điện, hạ tầng năng lượng...). Việc mạnh dạn đầu tư chiều sâu vào hệ thống trang thiết bị thế hệ mới và tiêu chuẩn hóa đội ngũ nhân lực cấp cao (với mục tiêu 100% cán bộ quản lý đạt trình độ đại học và sau đại học) đã giúp TCT Xây dựng Trường Sơn làm chủ các công nghệ thi công hiện đại nhất.

Khu dân cư thôn Làng Nủ (tỉnh Lào Cai) sau khi hoàn thành xây dựng, tái thiết. Ảnh: ĐÌNH HUY

Chính sự chuyển dịch cấu trúc quản trị bài bản này đã mang lại sự tăng trưởng bền vững cho đơn vị với doanh thu bình quân giữ vững mức tăng trưởng ấn tượng. Hiện nay, với tư cách là tổng thầu điều hành hàng loạt gói thầu lớn thuộc đại dự án cao tốc Bắc-Nam phía Đông và các dự án tại nhiều địa phương, TCT Xây dựng Trường Sơn không chỉ khẳng định uy tín bằng tiến độ, chất lượng mà còn chứng minh rằng: Một doanh nghiệp Quân đội hoàn toàn có thể vận hành hiệu quả, sòng phẳng và dẫn dắt thị trường bằng năng lực quản trị hiện đại.

Nếu như trên các công trường kinh tế, người lính thợ TCT Xây dựng Trường Sơn đại diện cho tư duy kỹ nghệ sắc bén thì khi thiên tai, thảm họa ập xuống, họ lập tức chuyển trạng thái thành lực lượng “phản ứng nhanh" tinh nhuệ. Trong kỷ nguyên biến đổi khí hậu cực đoan, năng lực này của Binh đoàn 12 chính là một thành tố quan trọng cấu thành nên năng lực thích ứng quốc gia trước các tình huống khẩn cấp.

Sức mạnh phản ứng nhanh của TCT Xây dựng Trường Sơn đã được kiểm chứng bằng những hành động lay động lòng người trong giai đoạn vừa qua: 

Chiến dịch thần tốc tái thiết bản làng tại Làng Nủ, xã Phúc Khánh và thôn Nậm Tông, xã Cốc Lầu (Lào Cai): Trước thảm họa sạt lở đất kinh hoàng do hoàn lưu bão số 3 năm 2024, nhận mệnh lệnh từ Quân ủy Trung ương-Bộ Quốc phòng, Binh đoàn 12 đã lập tức thiết lập Ban chỉ huy tiền phương, điều động hơn 200 cán bộ, chiến sĩ và dàn khí tài hạng nặng vượt qua các tuyến đường bị cô lập để tiếp cận tâm lũ. Không quản ngại hiểm nguy từ các đợt sạt lở thứ cấp, với tinh thần “vượt nắng thắng mưa, làm việc xuyên đêm”, đơn vị đã hoàn thành khu tái định cư kiên cố, bàn giao nhà cho bà con trong thời gian kỷ lục. Họ tự túc hoàn toàn hậu cần, dồn mọi điều kiện tốt nhất cho dân, để lại ấn tượng sâu đậm về hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ thời kỳ mới.

Chiến dịch khẩn cấp xây dựng cầu Phong Châu mới (Phú Thọ): Ngay sau sự cố sập cầu nghiêm trọng do dòng lũ xiết sông Hồng, thực hiện Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp của Thủ tướng Chính phủ, TCT Xây dựng Trường Sơn đã vào cuộc với tư cách tổng thầu. Trực tiếp dầm mình dưới dòng nước sâu, bất chấp thời tiết cực đoan, các lính thợ Trường Sơn đã tổ chức thi công liên tục 3 ca, 4 kíp, xuyên ngày nghỉ, xuyên Tết. Các đợt thi đua cao điểm “Thần tốc-quyết thắng” đã giúp hoàn thành vượt tiến độ các hạng mục cốt lõi như khoan nhồi mố trụ mới, bảo đảm nối lại mạch máu giao thông huyết mạch cho tỉnh Phú Thọ trong thời gian ngắn nhất.

Có thể nói, dưới góc nhìn từ quan điểm kết hợp kinh tế với quốc phòng, giá trị của các chiến dịch này vượt lên trên các con số tài chính thông thường. Đây là lúc doanh nghiệp quốc phòng thực hiện chức năng công cộng tốt nhất, đóng vai trò "mỏ neo" giữ vững sự ổn định an sinh và niềm tin của nhân dân vào Đảng, Nhà nước, Quân đội.

Sứ mệnh vĩ mô của mô hình lưỡng dụng

Từ thực tiễn sinh động và giàu thành tích của Binh đoàn 12-TCT Xây dựng Trường Sơn, có thể rút ra một số kết luận về mô hình doanh nghiệp quốc phòng kết hợp kinh tế:

Thứ nhất, đây là giải pháp tối ưu hóa nguồn lực tổng thể của quốc gia. Mô hình này giải quyết triệt để bài toán kinh tế học quốc phòng: Vừa duy trì một lực lượng thường trực tinh nhuệ, giàu sức chiến đấu; vừa đưa quá trình quốc phòng “xâm nhập một cách tự nhiên” vào quá trình kinh tế, giảm gánh nặng tiêu dùng của ngân sách. Thông qua lao động sản xuất và trực tiếp đối mặt với các thử thách kỹ thuật trên công trường, năng lực hành động của doanh nghiệp Quân đội được mài sắc liên tục, tạo ra giá trị thặng dư lớn cho tổng sản phẩm trong nước (GDP), đồng thời tự tích lũy nguồn vốn để hiện đại hóa khí tài lưỡng dụng.

Thứ hai, doanh nghiệp Quân đội là một lực lượng bảo hiểm chiến lược của quốc gia trước biến động. Khi thị trường rơi vào khủng hoảng hoặc khi thiên tai khốc liệt xảy ra, các động lực thị trường thông thường có xu hướng co cụm để bảo toàn vốn và né tránh rủi ro. Chính trong thời điểm đó, sức mạnh của mệnh lệnh quân sự và tinh thần kỷ luật thép của Quân đội sẽ phát huy tác dụng, giúp doanh nghiệp xây dựng Quân đội trở thành lực lượng dẫn dắt, giải quyết các đứt gãy hạ tầng, bảo vệ huyết mạch quốc gia và an toàn của nhân dân.

Thứ ba, sự cất cánh từ điểm tựa lịch sử đến tầm nhìn tương lai. Hành trình của Binh đoàn 12-TCT Xây dựng Trường Sơn hôm nay là minh chứng cho thấy một đơn vị-doanh nghiệp Quân đội đã luôn biết phát huy phẩm chất anh hùng để trở thành một thực thể kinh tế hiện đại trong thời kỳ mới. Ở đây, chữ "chính" trong nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và chữ "tín" trên thương trường kinh tế đã hòa quyện làm một.

Khi dòng chảy kinh tế kết hợp chặt chẽ với dòng chảy quốc phòng, nó không chỉ tạo ra những con đường, những cây cầu hay những nhà máy thủy điện kiên cố, mà lớn lao hơn, nó tạo ra một nền tảng nội lực quốc gia tự chủ và kiên cường. Đó chính là một câu trả lời cho bài toán bảo vệ và phát triển đất nước trong một thế giới đầy biến động của thế kỷ 21-một mô hình tư duy xứng đáng là điểm tựa để đất nước vững vàng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.