Khi lãnh đạo tỉnh trực tiếp chỉ đạo, gỡ vướng

Trên cơ sở kết quả rà soát, phân loại của lực lượng chức năng tỉnh Đắk Lắk, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và GPMB hiện nay có những vướng mắc, điểm nghẽn chủ yếu như người sử dụng đất chưa đồng thuận, chưa nhận tiền và chưa bàn giao mặt bằng; khó khăn liên quan đến xác định giá đất, giá bồi thường, hỗ trợ, hồ sơ đất đai, xác định nguồn gốc, loại đất, thông tin người sử dụng đất, tái định cư, hạ tầng khu tái định cư, di dời mồ mả, công trình và các tài sản đặc thù...

Sau khi bàn giao mặt bằng, tiến độ thi công nhiều công trình trọng điểm trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk đang được đẩy nhanh. Ảnh: LÊ LAN

Trước tình hình đó, 5 tổ công tác được Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đắk Lắk giao theo dõi, chỉ đạo 53 công trình, dự án có khó khăn, vướng mắc trong công tác bồi thường, GPMB. Trong đó, Tổ công tác số 1 do đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy làm tổ trưởng; Tổ công tác số 2 do đồng chí Cao Thị Hòa An, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh, làm tổ trưởng; Tổ công tác số 3 do đồng chí Đỗ Hữu Huy, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh làm tổ trưởng, trực tiếp theo dõi, chỉ đạo, đôn đốc GPMB đối với 30 dự án, công trình trọng điểm có tỷ lệ bàn giao mặt bằng rất thấp, tồn tại nhiều vướng mắc nhưng chưa được giải quyết dứt điểm.

Các tổ công tác đã ban hành kế hoạch chi tiết, phân công cụ thể từng thành viên trực tiếp theo dõi, chịu trách nhiệm đối với từng dự án, địa bàn trọng điểm. Đồng thời, thiết lập hệ thống báo cáo định kỳ, theo dõi trực tuyến; tổ chức nhiều đợt khảo sát, kiểm tra, đánh giá thực trạng; kịp thời chỉ đạo, hướng dẫn, cảnh báo sớm đối với các dự án có nguy cơ trễ hạn. Tỉnh ủy, UBND tỉnh cũng yêu cầu UBND các xã, phường, chủ đầu tư và đơn vị liên quan xây dựng kế hoạch chi tiết thực hiện từng dự án và ký cam kết hoàn thành dứt điểm hồ sơ theo các mốc thời gian cụ thể. Tỉnh cũng chỉ đạo các cơ quan chức năng rà soát, xây dựng phương án cưỡng chế kiểm đếm, bảo vệ thi công, cưỡng chế thu hồi đất theo pháp luật đối với những trường hợp cố tình chây ỳ, cản trở.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Trương Công Thái (người đội mũ cối) kiểm tra thực tế tại Dự án thành phần 3 thuộc Dự án đường cao tốc Khánh Hòa-Buôn Ma Thuột giai đoạn 1. Ảnh: LÊ LAN

Với những cách làm quyết liệt, hiệu quả, đến nay, nhiều điểm nghẽn, vướng mắc đã được tháo gỡ, trong đó có nhiều dự án hoàn thành xuất sắc (đạt 100% tiến độ), tiêu biểu như Dự án thành phần 3 thuộc Dự án đường cao tốc Khánh Hòa-Buôn Ma Thuột, dự án đầu tư xây dựng bến cảng Bãi Gốc, Dự án đường giao thông cảng Bãi Gốc đi Khu kinh tế Vân Phong... Song bên cạnh đó, vẫn có những dự án còn chậm, tồn đọng lớn, thậm chí có một số dự án chưa thực hiện GPMB, vẫn đang trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư.

Theo đánh giá, nguyên nhân của tình trạng trên là do nguồn gốc đất đai qua nhiều thời kỳ phức tạp, chính sách giá đất bồi thường có sự chênh lệch lớn so với giá thị trường; nhiều trường hợp xây dựng nhà trên đất nông nghiệp không được bồi thường, hỗ trợ theo quy định. Khối lượng thực hiện công tác GPMB ở một số dự án rất lớn, diện tích suất tái định cư tối thiểu thấp, chưa bảo đảm điều kiện tái định cư tốt hơn cho người dân, giá đất một số đoạn đường chưa phù hợp. Khâu hoàn thiện hồ sơ, xác nhận nguồn gốc đất ở cấp xã còn rất chậm. Sự vào cuộc của một số địa phương chưa đồng đều, còn tình trạng cam kết nhưng không hoàn thành mốc thời gian. Hạ tầng kỹ thuật thiết yếu tại các khu tái định cư bàn giao chậm, ảnh hưởng đến việc di dời của người dân. Chủ đầu tư chưa đôn đốc nhà thầu tập trung thi công ngay tại các vị trí đã bàn giao mặt bằng sạch để tạo hiệu ứng tuyên truyền...

Chia sẻ về vai trò của chủ đầu tư trong phối hợp GPMB, đẩy nhanh thi công và giải ngân vốn đầu tư công, ông Phan Ngọc Thành, Phó trưởng ban Quản lý Khu kinh tế Phú Yên cho biết: “Ban Quản lý được giao làm chủ đầu tư đối với 3 dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước thuộc phạm vi theo dõi, chỉ đạo của Tổ công tác số 3. Quá trình thực hiện công tác GPMB, với mỗi trường hợp, chúng tôi đều phải trả lời được các câu hỏi: Vướng ở đâu? Vướng việc gì? Ai xử lý? Khi nào xong? Kết quả cuối cùng là gì? Thực hiện có mặt bằng đến đâu, tổ chức thi công đến đó; có khối lượng đến đâu, nghiệm thu và thanh toán đến đó... chứ không chờ đủ 100% mới làm. Đối với những trường hợp phức tạp, chúng tôi vừa phối hợp với địa phương tăng cường tuyên truyền, đối thoại, vận động để tạo đồng thuận, vừa hoàn thiện hồ sơ pháp lý để sẵn sàng xử lý theo quy định khi đủ điều kiện”.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Đào Mỹ (thứ hai, từ trái sang) kiểm tra các dự án tại Khu công nghiệp Hòa Phú. Ảnh: LÊ LAN

Theo lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk, việc thành lập các tổ công tác đã cho thấy hiệu quả vượt trội, tạo bước chuyển biến căn bản cho công tác GPMB; các bước thủ tục nghiệp vụ được rút ngắn đáng kể so với quy trình thông thường. Tinh thần trách nhiệm, tính chủ động phối hợp của các địa phương và các chủ đầu tư được nâng lên rõ rệt, làm thay đổi tư duy và phương thức làm việc của các cơ quan chuyên môn. Việc các tổ thiết lập cơ chế giám sát hiện trường, bám sát các mốc tiến độ cụ thể giúp bóc tách hiệu quả nhiều điểm nghẽn lâu năm, củng cố niềm tin và sự ủng hộ của nhân dân đối với chính sách phát triển hạ tầng của tỉnh.

Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk Lương Nguyễn Minh Triết khẳng định: “Bài học kinh nghiệm trong công tác GPMB của địa phương là lãnh đạo sát việc, phân công rõ người, tiến độ rõ ngày, khó khăn phải được xử lý ngay từ cơ sở và kết quả phải đo được bằng sản phẩm cụ thể, trách nhiệm phải được xác định đến cùng. Hiện nay, tỉnh đang tích cực rà soát, đẩy mạnh công tác GPMB với những công trình, dự án gặp vướng mắc, tồn đọng. Tin tưởng rằng với kinh nghiệm, tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và quyết tâm chính trị cao, thời gian tới, các cấp, ngành, địa phương sẽ tiếp tục tháo gỡ dứt điểm tồn tại, đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm, tạo thêm không gian và động lực mới cho phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh”.