Các ý kiến mở đầu tọa đàm cho rằng, từ những thử nghiệm năm 2019, tiêu biểu là triển lãm đa phương tiện “Bùi Xuân Phái với Hà Nội” với hơn 200 tác phẩm của danh họa Bùi Xuân Phái, lĩnh vực di sản trong nước đã có bước chuyển mình rõ nét.

Từ chỗ lưu trữ, trưng bày tĩnh, bảo tàng đang dần trở thành không gian sáng tạo sống động, nơi công nghệ góp phần “đánh thức” các giá trị lịch sử.

Họa sĩ Phạm Trung Hưng chia sẻ về cách các tác phẩm trong triển lãm “Bùi Xuân Phái với Hà Nội” được tái hiện bằng công nghệ số.
Diễn giả, họa sĩ Nguyễn Thế Sơn chia sẻ tại tọa đàm.

Tại tọa đàm, diễn giả Nguyễn Thế Sơn giới thiệu triển lãm “Cảm thức Đông Dương”, như một ví dụ tiêu biểu cho cách tiếp cận nghệ thuật đương đại trên nền tảng di sản.

Triển lãm kết hợp tư liệu, sắp đặt và công nghệ để tái hiện ký ức văn hóa, mang đến trải nghiệm giàu cảm xúc và gần gũi hơn với công chúng, đặc biệt là giới trẻ. Ông cho biết, việc sử dụng 5 máy chiếu công suất lớn đòi hỏi quy trình kỹ thuật phức tạp, đồng thời cần sự cân bằng hài hòa giữa nghệ thuật và công nghệ để giữ vững giá trị thẩm mỹ của tác phẩm.

Buổi tọa đàm thu hút đông đảo công chúng yêu nghệ thuật.

Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) được các diễn giả nhấn mạnh như một công cụ quan trọng trong số hóa di sản, không chỉ phục dựng, mà còn tạo ra khả năng tương tác theo thời gian thực.

Diễn giả Nguyễn Thế Sơn nhắc tới tác phẩm “Thăng đường thập thất”, được khôi phục từ hình ảnh đen trắng hơn 100 năm trước. Nhờ AI, bức tranh được tái tạo màu sắc gần với nguyên bản theo suy đoán nghệ thuật, đồng thời được trình chiếu trên quy mô lớn như một màn hình điện ảnh, kết hợp phần đối thoại giả lập giữa họa sĩ Victor Tardieu và nhân vật trong tranh, mang đến trải nghiệm sống động và giàu tính tương tác.

Ông cho rằng, công nghệ không chỉ hỗ trợ, mà còn “đánh thức” di sản, đưa giá trị lịch sử đến gần cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ. Ông nhấn mạnh, một sự kiện nghệ thuật hấp dẫn cần cách kể chuyện sáng tạo, hình thức mới mẻ và ứng dụng công nghệ phù hợp, trên nền tảng kết hợp giữa văn hóa bản địa và tư duy đương đại.

Diễn giả, họa sĩ Phạm Trung Hưng trả lời phỏng vấn tại buổi tọa đàm.

Theo diễn giả Phạm Trung Hưng, sự phát triển của các phương tiện giải trí đang thay đổi cách công chúng tiếp nhận nghệ thuật, đặt ra yêu cầu cao hơn về trải nghiệm. Vì vậy, nghệ thuật cần hướng tới tính tổng hợp, ứng dụng công nghệ số để tạo không gian đa chiều, đồng thời đề cao sáng tạo cá nhân và sự khác biệt.

Em Tô Trang Anh và em Nguyễn Phương Yên - Lớp 25NH, Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật (Đại học Quốc gia Hà Nội) chia sẻ góc nhìn về vai trò của tư duy liên ngành trong việc giải quyết các vấn đề thực tiễn được nêu tại tọa đàm: “Tư duy liên ngành giúp nhìn nhận vấn đề đa chiều và tìm ra giải pháp toàn diện trước những thách thức phức tạp. Trong bảo tồn văn hóa, việc kết hợp nghệ thuật với công nghệ không chỉ làm mới cách tiếp cận, mà còn giúp các tác phẩm của danh họa Bùi Xuân Phái tiếp cận rộng rãi hơn, đặc biệt với những đối tượng ngoài lĩnh vực nghệ thuật. Qua đó, tư duy liên ngành góp phần thúc đẩy sáng tạo và khả năng thích ứng trong xã hội hiện đại”.

Em Tô Trang Anh và em Nguyễn Phương Yên - Lớp 25NH, Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật chia sẻ những giá trị nhận được từ buổi tọa đàm. 

Cũng tại tọa đàm, bà Nguyễn Thị Ngọc Hòa, Giám đốc Trung tâm điều phối các hoạt động sáng tạo Hà Nội cho biết, công nghệ số giúp hoạt động trưng bày linh hoạt hơn, mở rộng tiếp cận công chúng. So với truyền thống, triển lãm số vừa tiết kiệm chi phí, vừa tạo trải nghiệm mới mẻ và hấp dẫn hơn với người xem.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Hòa, Giám đốc Trung tâm điều phối các hoạt động sáng tạo Hà Nội phát biểu tại buổi tọa đàm.

Kết thúc tọa đàm, các ý kiến đều chung nhận định rằng, chuyển đổi số không chỉ là xu hướng tất yếu, mà còn là cơ hội để tái sinh di sản trong bối cảnh mới. Khi công nghệ được ứng dụng một cách phù hợp, di sản không chỉ được gìn giữ, mà còn trở thành nguồn cảm hứng sáng tạo, tiếp tục “sống” trong đời sống hiện đại.