Những chiếc áo bà ba trong không gian trưng bày mang nhiều dáng vẻ, có chiếc áo nâu giản dị, bộ quần áo đen đã cũ, cũng có những tà áo mềm mại với màu sắc tươi sáng. Tại khu vực giới thiệu nguồn gốc và quá trình phát triển của áo bà ba, các hiện vật giúp người xem nhận diện sự thay đổi của áo bà ba qua từng thời kỳ.

Đầu thế kỷ 20, áo thường có thân rộng, không cổ, xẻ tà hai bên, cài nút phía trước và đi cùng quần đáy nem được ráp từ nhiều mảnh vải, buộc dây rút ở eo, tạo sự thoải mái cho người mặc khi làm đồng hay di chuyển trên sông nước. Chất liệu thô và các gam màu nâu, đen phù hợp với công việc lao động của người Nam Bộ. Giữa thế kỷ 20, áo bà ba được may bằng vải rayon có độ mềm và độ rủ tạo vẻ nhẹ nhàng cho áo. Đến cuối thế kỷ 20, chất liệu và màu sắc đa dạng hơn, kiểu dáng có thêm biến tấu với thiết kế cổ tròn, cổ tim.

Du khách tham quan trưng bày “Chiếc áo bà ba - Đượm tình phương Nam”. 

Trưng bày cũng giới thiệu những bức ảnh tái hiện cảnh sinh hoạt của người Nam Bộ giúp du khách hình dung rõ hơn vị trí của áo bà ba trong đời sống. Chiếc áo bà ba xuất hiện khắp nơi, tại các phiên chợ đến lao động đồng áng hay giao lưu văn hóa, sinh hoạt gia đình.

Qua đến khu vực “chiếc áo bà ba trong khói lửa chiến tranh”, chiếc áo bà ba đã đồng hành với các nữ chiến sĩ trên chặng đường đấu tranh vì độc lập, tự do. Chiếc áo nâu của bà Thái Thị Nhạn được bà mặc trong kháng chiến chống Pháp. Bộ áo vàng nghệ của bà Huỳnh Kim Xuyến gắn với những năm tháng bà tham gia “Đội quân tóc dài” tại tỉnh Bến Tre (nay là tỉnh Vĩnh Long) năm 1960. Song song đó, bộ bà ba đen của Anh hùng LLVT nhân dân Nguyễn Thị Thảo là trang phục bà mặc khi chiến đấu năm 1969.

Không chỉ vậy, mỗi bộ trang phục còn lưu giữ một dấu mốc riêng. Bộ bà ba trắng in chìm họa tiết lá trúc của Bà mẹ Việt Nam anh hùng Phạm Thị Hồng được bà mặc khi làm giao liên. Bộ bà ba trắng thô sơ của bà Nguyễn Thị Phương Lân đã theo bà qua những năm tháng bị giam giữ tại các nhà lao Thủ Đức, Chí Hòa, Tân Hiệp và Côn Đảo từ năm 1970 đến năm 1974. Bộ bà ba xanh lá mạ của liệt sĩ Nguyễn Thị Lệ Thu là kỷ vật bà để lại trước lúc hy sinh khi làm nhiệm vụ tải gạo, tiếp tế cho bộ đội. Những chiếc áo lưu giữ dấu tích cuộc đời của những người phụ nữ đã cống hiến, hy sinh vì đất nước.

Rời không gian kháng chiến, đến với khu vực “Chiếc áo bà ba trong đời sống đương đại”, người xem bắt gặp những thiết kế thời trang lấy cảm hứng từ áo bà ba. Các thiết kế cách tân vẫn giữ những đường nét đặc trưng của áo bà ba như hàng cúc phía trước, phần áo xẻ tà và phom áo ôm gọn cơ thể. Các chi tiết đính kết, họa tiết trang trí được làm mới, kết hợp với chân váy xòe rộng hoặc phom váy nhiều tầng, tạo diện mạo hiện đại và nổi bật hơn.

Nhà thiết kế Nguyễn Minh Công chia sẻ: “Những mẫu trang phục mới được sáng tạo từ cảm hứng áo bà ba đặt cạnh những hiện vật tạo nên sự kết nối giữa giá trị xưa với tư duy sáng tạo hôm nay, cho thấy trang phục Nam Bộ vẫn có thể tiếp tục phát triển mà không mất đi bản sắc vốn có”.

Qua từng hiện vật, chiếc áo bà ba lưu giữ những lát cắt đời sống và ký ức của người Nam Bộ. Từ giá trị truyền thống ấy, trang phục tiếp tục khơi nguồn sáng tạo cho thế hệ hôm nay.