Làm rõ hành vi trốn tránh thực hiện nghĩa vụ quân sự

Khoản 1 Điều 4 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng (Luật số 14/2026/QH16 của Quốc hội) sửa đổi, bổ sung khoản 8 Điều 3 Luật Nghĩa vụ quân sự 2015, quy định:

Trốn tránh thực hiện nghĩa vụ quân sự là hành vi không chấp hành:

- Quyết định gọi đăng ký nghĩa vụ quân sự;

- Quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự;

- Quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự;

- Quyết định gọi nhập ngũ;

- Quyết định, lệnh gọi tập trung huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu.

 Các thanh niên tỉnh Ninh Bình trong Ngày hội tòng quân năm 2026. Ảnh: qdnd.vn

Bổ sung, làm rõ hành vi gian dối trong thực hiện nghĩa vụ quân sự

Khoản 2 Điều 4 Luật số 14/2026/QH16 sửa đổi, bổ sung khoản 3 Điều 10 Luật Nghĩa vụ quân sự 2015, quy định nghiêm cấm hành vi gian dối trong:

- Đăng ký nghĩa vụ quân sự;

- Sơ tuyển nghĩa vụ quân sự;

- Khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.

Không chấp hành quyết định gọi kiểm tra, khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự bị phạt đến 75.000.000 đồng

Tại Điều 9 Nghị định số 218/2025/NĐ-CP của Chính phủ ban hành ngày 5-8-2025 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quốc phòng, cơ yếu quy định mức xử phạt đối với vi phạm quy định về sơ tuyển sức khỏe; khám sức khỏe thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân:

1. Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi không có mặt đúng thời gian hoặc địa điểm tập trung sơ tuyển ghi trong quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe thực hiện nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do chính đáng.

2. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với hành vi không nhận quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do chính đáng.

3. Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi không có mặt đúng thời gian hoặc địa điểm khám sức khỏe ghi trong quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do chính đáng.

4. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

a) Cản trở công dân nhận quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền, nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;

b) Không nhận quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do chính đáng.

5. Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

a) Người được khám sức khỏe có hành vi gian dối làm sai lệch kết quả phân loại sức khỏe của mình nhằm trốn tránh nghĩa vụ quân sự; nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân;

b) Đưa hoặc nhận tiền, tài sản, hoặc lợi ích vật chất khác trị giá đến dưới 2.000.000 đồng cho cán bộ, nhân viên y tế hoặc người khác để làm sai lệch kết quả phân loại sức khỏe của người được kiểm tra hoặc người được khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân nhằm trốn tránh nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.

6. Phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 75.000.000 đồng đối với hành vi không chấp hành quyết định gọi kiểm tra, khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.