Đứng chân trên địa bàn có tình hình giao thông hết sức phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cao, trong khi phương tiện vận tải (PTVT) đa số đã qua sử dụng lâu năm nên xuống cấp. Song nhờ thực hiện đồng bộ nhiều biện pháp tích cực, 10 năm qua, ngành Vận tải Quân đoàn 4 đã hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ vận chuyển. Toàn Ngành đã tổ chức vận chuyển 300.000 tấn hàng hoá, cơ động 250.000 lượt bộ đội, với 12.450.000 km, bảo đảm an toàn tuyệt đối về người, phương tiện và hàng hóa. Với kết quả đạt được, Quân đoàn đã được Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia tặng Cờ thi đua. Từ thực tiễn chỉ đạo, tổ chức thực hiện và những kết quả đạt được, ngành Vận tải Quân đoàn rút ra 5 bài học kinh nghiệm trong việc đảm bảo an toàn và nâng cao hiệu quả CTVT như sau:

Một là, chuẩn bị  tích cực, chủ động, toàn diện các PTVT, bảo đảm tình trạng kỹ thuật tốt nhất. Trước đây, đa số PTVT của Quân đoàn đã cũ nên khi cơ động ở cung đường ngắn, tải trọng trung bình thì hoạt động tốt; nhưng khi cơ động quãng đường dài, đủ tải thường phát sinh hỏng hóc. Để khắc phục tình trạng trên, Phòng Vận tải chỉ đạo các đơn vị chủ động trích một phần kinh phí Ngành kết hợp trích thêm nguồn quỹ vốn để bảo dưỡng, sửa chữa dự phòng cho phương tiện trong biên chế; đồng thời thay thế các chi tiết, bộ phận làm bằng vật liệu phi kim loại hoặc các bộ phận điện tử lắp đặt đã lâu, mặc dù hiện tại vẫn có thể hoạt động được. Hằng năm, toàn Quân đoàn tổ chức bảo quản, bảo dưỡng, sửa chữa nhỏ gần 180 lượt PTVT các loại, bao gồm xe ôtô, tàu thuyền, xuồng phòng chống bão lụt. Năm 2013, Tiểu đoàn 6 Vận tải được Phòng Vận tải đầu tư hàng trăm triệu đồng để sửa chữa, nâng cấp toàn bộ đầu phương tiện. Do đó, Tiểu đoàn đã hoàn thành tốt nhiệm vụ vận chuyển 28 chuyến đạn từ Kho K174/Cục Kỹ thuật/Quân đoàn đến kho Cục Quân khí/Tổng cục Kỹ thuật, với quãng đường 800km/chuyến, bảo đảm an toàn tuyệt đối, không có xe bị hư hỏng dọc đường. Hay như nhiệm vụ A40, 60 xe của Quân đoàn đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ thực hiện cơ động lực lượng, vận chuyển các loại vật chất, đảm bảo an toàn.

Tiểu đoàn 6 vận tải tổ chức vận chuyển hàng cho các đơn vị. Ảnh: CTV

Đối với nhiệm vụ cơ động SSCĐ và các nhiệm vụ đột xuất khác, thường không có thời gian chuẩn bị nhiều, tình huống diễn biến mau lẹ và biến động. Do đó, để hoàn thành nhiệm vụ, các xe làm nhiệm vụ SSCĐ A2 ở tất cả các đơn vị đều được chuẩn bị tốt về kỹ thuật, đảm bảo hệ số kỹ thuật Kt luôn = 1. Hằng tuần, các xe đều thực hiện nổ máy 15 phút, hằng tháng cơ động 1 lần 15 km để kiểm tra tình trạng kỹ thuật. Một số mặt bảo đảm được chuẩn bị trước, sẵn sàng xuất phát như: Xăng dầu được nạp sẵn trong thùng; bình điện đã được nạp đủ điện; mui bạt được chằng buộc trước. Lái xe được biên chế đủ 1lái/xe. Do đó, khi có lệnh báo động có thể tiến hành cơ động thực hiện nhiệm vụ được ngay; thời gian rời khỏi doanh trại đi làm nhiệm vụ được rút ngắn, chỉ sau 60 phút kể từ khi phát lệnh. Trong những thời gian cao điểm, một số đơn vị còn chủ động lắp sẵn bình điện lên xe để rút ngắn thời gian chuẩn bị.

Hai là, thường xuyên bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, ý thức trách nhiệm đối với nhiệm vụ được giao cho đội ngũ cán bộ, lái xe. Do yêu cầu nhiệm vụ, cán bộ, chiến sĩ vận tải thường phải hoạt động độc lập, phân tán nhỏ lẻ, xa đơn vị nên việc quản lý, chỉ huy có nhiều khó khăn, đòi hỏi từng cá nhân phải luôn tự giác, tích cực, ý chí quyết tâm cao để hoàn thành nhiệm vụ. Vì vậy, các đơn vị đã tăng cường giáo dục, quán triệt các chỉ thị, nghị quyết, nhiệm vụ cấp trên giao để mọi cán bộ, chiến sỹ an tâm tin tưởng vào lãnh đạo, chỉ huy, hiểu biết sâu sắc nhiệm vụ, khắc phục mọi khó khăn thực hiện tốt nhiệm vụ, chức trách trong mọi tình huống. Cùng với đó, ngành Vận tải Quân đoàn còn thường xuyên bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ, chiến sỹ, nhất là cán bộ, lái xe mới ra trường bằng nhiều hình thức khác nhau. Về bồi dưỡng tại đơn vị, hằng năm, Quân đoàn tổ chức bồi dưỡng cho 35 - 40 cán bộ và gần 500 nhân viên, chiến sĩ vận tải. Nội dung chủ yếu là trang bị các kiến thức chuyên môn như Luật Giao thông đường bộ; chức trách, nhiệm vụ, đạo đức người lái xe quân sự; thứ tự công việc trong một chuyến vận chuyển; kỹ thuật bảo quản, bảo dưỡng, sửa chữa hỏng hóc thông thường của xe ôtô. Kết hợp bồi dưỡng tay lái cho lái xe trẻ trong mỗi chuyến công tác bằng cách bố trí lái tốt kèm cặp. Căn cứ tình hình cụ thể trên đường vận chuyển có thể cho phép lái chính giao tay lái cho lái phụ theo kiểu cầm tay chỉ việc, đi từ dễ đến khó. Đối với hình thức bồi dưỡng tập trung tại Quân đoàn, hằng năm căn cứ vào hướng dẫn, nhu cầu bồi dưỡng của các đơn vị, khả năng bảo đảm xăng dầu, Phòng Vận tải lập kế hoạch và tổ chức các lớp bổ túc cho lái xe mới ra trường, lái xe SSCĐ. Ngoài lý thuyết chuyên môn để bổ trợ, nội dung tập trung đi sâu phần thực hành lái xe trong hình hạn chế, lái xe đường dài, lái xe trên đường có mật độ giao thông cao, lái xe ban đêm... Ngoài huấn luyện thường xuyên, ngành Vận tải Quân đoàn còn tổ chức các cuộc hội thi, hội thao cấp chiến dịch, chiến thuật và tham gia hội thi do Bộ tổ chức. Năm 2013, 3 xe ôtô Tiểu đoàn 6 tham gia thi xe tốt toàn quân đạt giải Nhì; năm 2015, Tiểu đoàn 6 tham gia hội thi lái xe an toàn đạt giải Ba toàn đoàn...

Ba là, nắm chắc tình hình mạng đường vận tải, tổ chức chỉ huy điều hành vận chuyển chặt chẽ. Để chỉ huy điều hành giải quyết tốt các nhiệm vụ vận chuyển, kinh nghiệm của ngành Vận tải Quân đoàn là phổ biến cho cán bộ, lái xe nắm chắc các cung đường, cập nhật tình trạng, chất lượng đường sá, cầu cống trên địa bàn. Đồng thời chuẩn bị các phương án vận tải hợp lý, khoa học và thường xuyên tổ chức cho đơn vị luyện tập thành thục các phương án cơ động phân đội xe SSCĐ, cơ động vào xếp dỡ hàng hóa, cơ động đội hình hành quân qua các trọng điểm giao thông… để thống nhất thực hiện trong toàn đơn vị khi nhận nhiệm vụ. Căn cứ vào yêu cầu, nhiệm vụ cơ động vận chuyển được giao, tình hình giao thông, địa hình và thời tiết trên tuyến vận tải, các đơn vị xác định sử dụng đường hợp lý nhất, tránh được các giờ cao điểm quá đông người, phương tiện cùng tham gia giao thông hoặc các hiện tượng thời tiết cực đoan. Quá trình tổ chức hành quân, chỉ huy đội hình phù hợp, duy trì đúng tốc độ, cự ly, thứ tự, lái xe không được tự ý phá vỡ đội hình. Đồng thời bố trí và thông báo các điểm dừng nghỉ phù hợp, xa dân cư, có đủ chiều dài cho cả đội hình tạm dừng. Tại các vị trí dừng nghỉ, lái xe tiến hành kiểm tra kỹ thuật và hàng hóa để đảm bảo an toàn trước khi tiếp tục hành quân. Nếu có hiện tượng bất thường, báo cáo với chỉ huy hành quân để có biện pháp khắc phục. Thực tế khi cơ động lực lượng, phương tiện tham gia diễn tập bắn đạn thật tại Trường bắn Mây Tào vừa qua, các đơn vị tổ chức sử dụng đường và lựa chọn thời cơ vận chuyển hợp lý, tránh được việc phải cơ động qua nội ô thành phố, thị xã vào giờ cao điểm nên vừa bảo đảm thời gian hành quân nhanh, tránh dừng đỗ nhiều và bảo đảm an toàn.

Bốn là, kết hợp chặt chẽ với các lực lượng, phương thức, hình thức vận tải.  Trong những năm qua, Quân đoàn đã khai thác tốt tiềm lực vận tải khu vực để vận chuyển tân binh, vận chuyển xăng dầu, vận chuyển xe tăng, xe bọc thép (bằng xe vận tải siêu trường, siêu trọng)... Phối hợp với lực lượng  Cảnh sát Giao thông, dân quân… bảo đảm đảm đường hành quân, diễn tập được nhanh chóng, an toàn. Cùng với đó, Ngành đã vận dụng phương pháp cấp trên bảo đảm cho cấp dưới, kết hợp trên dưới cùng vận chuyển một cách hợp lý. Để giảm bớt công sức bộ đội trong xếp dỡ hàng hóa, các đơn vị vận dụng các hình thức tiếp chuyển, sang tải tại các kho, chuyển tải tại các bến, không để hàng hóa phải lưu kho nhiều. Các loại hàng hoá được hợp đồng cụ thể về số lượng, tính chất lý hoá; đặc biệt đối với đạn, thuốc nổ, hàng quân y và các loại vật chất dễ cháy nổ được chằng buộc, xếp dỡ cẩn thận và tăng cường lực lượng đi cùng để bảo vệ an toàn. Đối với các loại hàng hoá thông thường, quãng đường vận chuyển ngắn, Quân đoàn thực hiện chế độ vận chuyển toàn trách nhiệm; theo đó, lái xe nhận và giao hàng không cần nhân viên đi theo áp tải. Kết quả thực hiện đa phương thức, hình thức vận chuyển đã góp phần nâng cao hiệu quả vận chuyển, nhanh chóng, tiết kiệm.

Năm là, bảo đảm tốt đời sống bộ đội vận tải. Cùng với việc sử dụng lực lượng vận tải hợp lý, các đơn vị thường xuyên quan tâm làm tốt công tác bảo đảm hậu cần cho bộ đội vận tải cả khi ở doanh trại cũng như khi hành quân vận chuyển trên đường. Đối với nhiệm vụ diễn tập, hành quân dã ngoại, tổ chức bảo đảm ăn, ở, sinh hoạt tập trung cấp trung đội, đại đội, hạn chế việc để bộ đội ăn, ngủ lẻ, vừa tiện quản lý, vừa bảo đảm tốt sức khỏe. Từ khi thực hiện phong trào thi đua “Xây dựng đơn vị vận tải chính quy-an toàn-hiệu quả” đến nay, điều kiện ăn, ở, sinh hoạt của các đơn vị vận tải được quan tâm đầu tư về mọi mặt, từ nơi ăn, ở, cảnh quan môi trường đến các thiết chế văn hóa, nơi vui chơi giải trí, rèn luyện thể dục thể thao, góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho bộ đội, động viên cán bộ, chiến sĩ an tâm công tác, sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Có thể khẳng định, cùng với sự quan tâm của lãnh đạo, chỉ huy các cấp, sự nỗ lực của cán bộ, chiến sĩ, nhân viên trong Ngành và triển khai các biện pháp tích cực, đồng bộ, ngành Vận tải đã tổ chức vận chuyển đầy đủ, kịp thời, an toàn về người, phương tiện và vật chất, góp phần cho Quân đoàn hoàn thành tốt nhiệm vụ huấn luyện, SSCĐ, thường xuyên và đột xuất trong nhiều năm qua.

Đại tá TRƯƠNG VĂN TRƯỜNG, Trưởng phòng Vận tải Quân đoàn 4