Động thái này gây không ít bất ngờ bởi lẽ USS Vicksburg (CG-69) nằm trong số những tàu chiến mà hải quân Mỹ có kế hoạch “cho về vườn” sắp tới.

Theo trang mạng USNI News, phát biểu trước một tiểu ban thuộc Ủy ban Quân vụ của Hạ viện Mỹ mới đây, Phó trợ lý Bộ trưởng hải quân Mỹ Jay Stefany khẳng định quá trình hiện đại hóa nhằm kéo dài tuổi thọ phục vụ của tàu USS Vicksburg (CG-69) đã đạt khoảng 85%.

leftcenterrightdel
Tàu USS Vicksburg (CG-69) được sửa chữa tại nhà máy đóng tàu BAE Systems NorfolkShip Repair ở bang Virginia, tháng 4-2022. Ảnh: USNI News

Trong khi đó, hồi tháng 4-2022, thay vì đưa ra số liệu cụ thể, hải quân Mỹ chỉ cho biết quá trình hiện đại hóa tàu USS Vicksburg (CG-69) dự kiến hoàn tất vào mùa hè năm 2023.

Thông tin về tiến độ hiện đại hóa tàu USS Vicksburg (CG-69) được đưa ra không lâu sau khi phát ngôn viên của hải quân Mỹ Jamie Koehler xác nhận với trang mạng Breaking Defense rằng USS St.Louis (LCS-19)-tàu tác chiến ven bờ lớp Freedom cũng sắp được sửa chữa.

Điều đáng nói ở đây là cả USS Vicksburg (CG-69) lẫn USS St.Louis (LCS-19) đều nằm trong danh sách 24 tàu chiến mà hải quân Mỹ muốn loại biên trong đề xuất ngân sách cho tài khóa 2023. Giải thích vì sao hải quân Mỹ lại muốn tốn thời gian và tiền bạc để sửa chữa tàu USS St.Louis (LCS-19) trong khi nó sắp bị “cho về vườn”, bà Koehler cho biết, từ năm 2020, các tàu tác chiến ven bờ lớp Freedom được phát hiện mắc một lỗi. Việc sửa chữa đã được tiến hành với một số tàu thuộc lớp này và chuẩn bị tới lượt tàu USS St.Louis (LCS-19).

“Việc sửa chữa được bắt đầu trước khi có các quyết định cuối cùng liên quan tới kế hoạch loại biên và dự kiến được hoàn tất vào tháng 12-2022. Việc sửa chữa sẽ cho phép tàu USS St.Louis (LCS-19) hoạt động không bị giới hạn trước khi bị loại biên”, bà Koehler nhấn mạnh.

Từ phát biểu của bà Koehler, nhiều ý kiến cho rằng hải quân Mỹ cũng sẽ đưa ra lời giải thích tương tự một khi bị chất vấn về việc hiện đại hóa tàu USS Vicksburg (CG-69) trong bối cảnh nó sắp “về hưu”!

Trang mạng USNI News dẫn lời Chuẩn đô đốc John Gumbleton, Phó trợ lý Bộ trưởng hải quân Mỹ tuyên bố việc loại biên 24 tàu, trong đó có 9 tàu tác chiến ven bờ lớp Freedom và 5 tàu tuần dương lớp Ticonderoga, trong đề xuất ngân sách cho tài khóa 2023 sẽ giúp lực lượng này tiết kiệm được 3,6 tỷ USD trong 5 năm tiếp theo.

Trong khi đó, Đô đốc Mike Gilday, Tham mưu trưởng hải quân Mỹ cho rằng các tàu tác chiến ven bờ và tàu tuần dương có kế hoạch bị loại biên sẽ không thể trụ vững trong một cuộc xung đột tiềm tàng với các đối thủ lớn của Washington.

“Chúng tôi đang cố gắng xây dựng một lực lượng hải quân đủ năng lực, có sức sát thương và khả năng sẵn sàng chiến đấu lớn nhất dựa trên ngân sách mà chúng tôi có thay vì phát triển một lực lượng hải quân lớn hơn nhưng lại có năng lực, sức sát thương và khả năng sẵn sàng chiến đấu ít hơn.

Chúng tôi đã phải đưa ra các quyết định khó khăn liên quan tới việc loại biên những tàu không đem lại giá trị cho chiến đấu. Đồng thời, chúng tôi sẽ sử dụng số tiền tiết kiệm được để đầu tư thêm vào các ưu tiên của mình, đó là khả năng sẵn sàng chiến đấu, hiện đại hóa, nâng cao năng lực với mức chi phí phải chăng”, Đô đốc Gilday phát biểu trước các nhà lập pháp Mỹ mới đây.

Theo trang mạng USNI News, đề xuất ngân sách cho tài khóa 2023 của hải quân Mỹ đã vấp phải sự chỉ trích của nhiều nghị sĩ tại đồi Capitol vốn không hài lòng trước việc lực lượng này “loại biên tàu chiến trong một năm với tốc độ nhanh hơn sắm tàu mới”.

Hạ nghị sĩ Kay Granger cho rằng trong số 24 tàu mà hải quân Mỹ muốn loại biên, có những chiếc mới được biên chế cho lực lượng này chưa lâu, nhất là các tàu tác chiến ven bờ. “Hải quân Mỹ tuyên bố rằng không có đủ tiền để bảo dưỡng, vận hành những con tàu đó nhưng điều này không đúng. Thay vào đó, họ lại sử dụng kém hiệu quả hàng tỷ USD.

Một ví dụ điển hình chính là trường hợp tàu USS Vicksburg (CG-69) mà hải quân Mỹ muốn loại biên trong tài khóa tới. Từ năm 2020 đến nay, hải quân Mỹ đã chi gần 500 triệu USD cho các hợp đồng nâng cấp tàu tuần dương này.

Tại thời điểm khi mà con tàu vẫn đang trong giai đoạn nâng cấp, họ lại đề xuất loại biên nó. Trong khi đó, mỗi một tàu tác chiến ven bờ mà hải quân Mỹ muốn loại biên đều còn tuổi thọ phục vụ đáng kể, trong số này có chiếc mới được biên chế hồi tháng 8-2020.

Tôi không biết làm sao để tin tưởng được đề xuất của hải quân Mỹ khi mà chỉ cách đây vài năm, họ đã một mực ủng hộ chi tiền cho các tàu tác chiến ven bờ cũng giống như cách mà họ đang thể hiện để loại biên chúng hiện nay”, Hạ nghị sĩ Granger nêu rõ.

HOÀNG VŨ