* Mỹ muốn đưa tiêm kích không người lái lên tàu sân bay

Hải quân Mỹ đang tìm kiếm cách thiết kế máy bay chiến đấu không người lái có khả năng hoạt động trên tàu sân bay, với mục tiêu chi phí khoảng 30 triệu USD/chiếc.

 Mô hình tiêm kích không người lái Vectis. Ảnh: Lockheed Martin

Theo thông tin do Hải quân Mỹ công bố, chương trình nhằm phát triển máy bay không người lái có vũ trang, có khả năng tự cất cánh và hạ cánh trên các tàu sân bay lớp Gerald R. Ford và Nimitz bằng hệ thống máy phóng và cáp hãm đà. Máy bay sẽ phối hợp tác chiến với các tiêm kích có người lái thế hệ thứ tư và thứ năm trong môi trường có mức độ đe dọa cao.

Đây là giai đoạn đầu của chương trình Máy bay chiến đấu hợp tác (CCA) do Văn phòng Chương trình Năng lực tiên tiến tương lai (PMA-228) của Hải quân Mỹ phụ trách. Các doanh nghiệp tham gia dự kiến phải chế tạo hai nguyên mẫu và hoàn thành thử nghiệm chứng nhận trên bờ trong vòng 3 năm kể từ khi thỏa thuận được ký kết.

Hải quân Mỹ yêu cầu máy bay có kích thước và diện tích chiếm chỗ trên boong tương đương các tiêm kích thế hệ thứ tư, nhằm không ảnh hưởng đến hoạt động khai thác máy bay hiện có trên tàu sân bay. Máy bay phải có khả năng mang tối đa 4 vũ khí, đạt tốc độ hành trình tiêu chuẩn của không đoàn tàu sân bay và hoạt động trong điều kiện biển động cấp 5. Thiết kế cũng phải cho phép triển khai từ các địa điểm có cơ sở bảo đảm hạn chế.

Khả năng tự chủ được xác định là yêu cầu trọng tâm. Máy bay phải có khả năng tự thực hiện các nhiệm vụ như lập kế hoạch bay và tác chiến, đồng thời sử dụng một hệ thống tự chủ riêng phục vụ an toàn bay và được Hải quân Mỹ chứng nhận. Máy bay cũng phải có khả năng phối hợp với tiêm kích có người lái.

Về chỉ huy và điều khiển, máy bay phải tương thích với hệ thống MD-5 hiện được sử dụng để điều khiển máy bay tiếp nhiên liệu không người lái MQ-25 Stingray. Hải quân Mỹ yêu cầu việc tích hợp không làm thay đổi thiết kế hoặc hệ thống của MQ-25.

* Ấn Độ đóng tàu tên lửa thế hệ mới đầu tiên

Mới đây, công ty đóng tàu Cochin (CSL), đơn vị đóng tàu lớn nhất Ấn Độ, tổ chức lễ đặt ky tàu tên lửa thế hệ mới (NGMV) đầu tiên cho Hải quân Ấn Độ, đánh dấu bước tiến mới trong chương trình đóng 6 tàu NGMV.

 Thiết kế tàu NGMV. Ảnh: Defense Decode

Tháng 3-2023, CSL ký hợp đồng trị giá hơn 1 tỷ USD với Bộ Quốc phòng Ấn Độ để thiết kế và đóng 6 tàu NGMV. Công tác cắt thép tàu đầu tiên được triển khai từ tháng 12-2024.

Theo CSL, tàu NGMV được thiết kế với nhiệm vụ chủ yếu là tấn công tàu chiến, tàu buôn và các mục tiêu trên đất liền. Tàu có khả năng thực hiện các hoạt động tác chiến chống hạm và kiểm soát khu vực biển, đặc biệt tại các điểm nghẽn hàng hải. Trong nhiệm vụ phòng thủ, NGMV sẽ được sử dụng cho các hoạt động bảo vệ khu vực và bảo vệ vùng biển phía ngoài các khu vực phát triển ngoài khơi.

NGMV là tàu tốc độ cao sử dụng hệ thống đẩy bằng tia nước (waterjet), được trang bị tên lửa đối hạm BrahMos, hệ thống tên lửa phòng không tầm ngắn phóng thẳng đứng VLSRSAM và các radar giám sát trên không, điều khiển hỏa lực MFR của Bharat Electronics. Tàu có biên chế 80 người và tốc độ tối đa khoảng 61km/giờ.

Hình ảnh và mô hình NGMV cho thấy tàu được bố trí hai cụm ống phóng BrahMos nghiêng ở phía mũi, mỗi cụm chứa 2 tên lửa. Tàu còn được trang bị pháo SRGM 76mm, hệ thống vũ khí phòng thủ tầm gần (CIWS) và radar điều khiển hỏa lực ở phía đuôi.

Bharat Electronics đã ký kết cung cấp radar MFR băng tần X do DRDO phát triển, với tầm hoạt động khoảng 200km.

Chiếc NGMV đầu tiên dự kiến được bàn giao vào đầu năm 2027. Khi được đưa vào biên chế, NGMV sẽ trở thành loại tàu sử dụng động cơ waterjet lớn nhất trong Hải quân Ấn Độ, đồng thời được định hướng thay thế các tàu hộ vệ cỡ nhỏ đã cũ, trong đó có các tàu tên lửa lớp Veer.

* Thales ra mắt hệ thống chỉ huy HexaForce

Mới đây, tập đoàn Thales của Pháp công bố hệ thống chỉ huy quân sự HexaForce tại cơ sở cortAIx ở Issy-les-Moulineaux. HexaForce là hệ thống chỉ huy và điều khiển quân sự được hỗ trợ bởi trí tuệ nhân tạo (AI).

Hệ thống chỉ huy HexaForce được thiết kế để hợp nhất dữ liệu chiến trường từ nhiều nguồn, xây dựng bức tranh tác chiến chung và hỗ trợ ra quyết định chỉ huy cho lực lượng NATO và đồng minh. Ảnh: Thales

HexaForce được xây dựng trên cấu trúc mở và phân tán, hỗ trợ các tiêu chuẩn mạng lưới nhiệm vụ liên hợp NATO và Bảo mật dữ liệu tập trung. Hệ thống đã được thử nghiệm tại nhằm đánh giá khả năng tương tác của các hệ thống chỉ huy, điều khiển và thông tin liên lạc.

Theo Thales, HexaForce có khả năng hỗ trợ các hoạt động với sự tham gia của lực lượng lên tới hơn 100.000 binh lính, đồng thời hợp nhất dữ liệu quân sự, dân sự và nguồn mở để xây dựng tình huống chiến thuật và tác chiến chung theo thời gian thực. Các thử nghiệm hiện nay nhằm nâng công suất xử lý mục tiêu từ khoảng 100 lên tới 1.000 mục tiêu mỗi ngày, phục vụ các hoạt động lập kế hoạch và phân bổ hỏa lực.

Thales nhấn mạnh cấu trúc phân tán là điểm khác biệt của HexaForce. Hệ thống được thiết kế để duy trì khả năng tiếp cận dữ liệu ngay cả khi đường truyền liên lạc bị suy giảm nghiêm trọng. Việc phân tán năng lực xử lý giúp hạn chế sự phụ thuộc vào một nút trung tâm và duy trì khả năng xử lý gần các sở chỉ huy. Quyền kiểm soát luồng dữ liệu cũng thuộc về người sử dụng, qua đó đáp ứng yêu cầu về quyền dữ liệu trong khi vẫn duy trì khả năng tương tác với mạng lưới liên minh.

Sự xuất hiện của HexaForce mang đến thêm một lựa chọn cho các nước NATO trong phát triển hệ thống chỉ huy số, tập trung vào quyền dữ liệu, khả năng tương tác và duy trì hoạt động trong điều kiện thông tin liên lạc bị suy giảm.