Tuy nhiên, khả năng sử dụng ngân sách quốc phòng hiệu quả cũng là một tiêu chí đánh giá quan trọng. Những thay đổi của  Lực lượng Vũ trang Ukraine từ năm 2014 đến nay là minh chứng tiêu biểu cho điều này.

Nikolay Beleskov, Phó giám đốc Viện Chính trị Thế giới ở Kiev đã nhận xét trên The National Interest, trong những năm qua, ngân sách quân sự của Ukraine đã tăng lên nhưng không đáng kể. Ukraine đã chi 1,9 tỷ USD (năm 2013); 2,35 tỷ USD  (năm 2017) và 3,02 tỷ USD (năm 2018) cho các nhu cầu quân sự. Nikolay Beleskov nhấn mạnh, dù Ukraine có mức chi tiêu quốc phòng không quá ấn tượng nhưng Lực lượng Vũ trang của nước này hiện đã có những bước chuyển  đáng kể so với đầu năm 2014.

leftcenterrightdel
Hình ảnh hệ thống tên lửa phóng loạt lớp đất đối đất Olkha trong một buổi thử nghiệm. Nguồn: mil.gov.ua.

Xét về quân số, Lực lượng vũ trang Ukraine đã tăng từ 157.000 người ( năm 2014) lên 250.000 người ( tính đến thời điểm hiện nay). Ngoài ra, việc Ukraine ngày càng chú trọng đến việc tổ chức các cuộc tập trận cũng là một thay đổi đáng ghi nhận. Trong năm 2013, Lực lượng vũ trang Ukraine đã không tiến hành bất kỳ cuộc tập trận quân sự nào ở cấp lữ đoàn. Tuy nhiên, sau vài năm tình hình này đã thay đổi. Năm 2016, Sách Trắng của Bộ Quốc phòng Ukraine ghi lại 20 bài tập quân sự ở cấp lữ đoàn. Và đến năm 2017, lực lượng mặt đất Ukraine đã tiến hành 26 bài tập ở cấp lữ đoàn.

Từ năm 2014, Quân đội Ukraine đã tích cực mua xe tăng và xe bọc thép mới và hiện đại hóa các loại xe cũ. Lực lượng vũ trang Ukraine đã nhận được 4.142 xe tăng và xe bọc thép trong năm 2014, 3.227 xe bọc thép vào năm 2015 và 530 xe bọc thép trong năm 2016. Ngày nay, Ukraine đã hoàn toàn đáp ứng đủ nhu cầu của quân đội về  xe tăng và xe bọc thép.

Không quân Ukraine cũng đã có những thay đổi đáng kể về chất lượng. Hiện nay, Không quân Ukraine đang sở hữu 71 máy bay chiến đấu thế hệ thứ tư (Su-27 và MiG-29). Thêm vào đó, số giờ bay của mỗi phi hành đoàn đã tăng từ 36 giờ lên 46 giờ một năm. Trong giai đoạn năm 2014- 2017, gần 60 máy bay chiến đấu và máy bay ném bom đã được tiến hành nâng cấp hoặc sửa chữa. Ngoài ra, Ukraine cũng đang tiến hành công tác sửa chữa hệ thống phòng không. Tính đến giữa năm 2017, có đến 65% tổ hợp phòng không S-300PS/PT1và 20% tổ hợp tên lửa phòng không Buk-M1 đã được sửa chữa. Tính đến thời điểm hiện nay, Lực lượng Vũ trang Ukraine có 25 sư đoàn được trang bị tổ hợp phòng không S-300PS/PT1, 10 sư đoàn được trang bị tổ hợp tên lửa phòng không Buk-M1 và một sư đoàn sở hữu tổ hợp tên lửa phòng không S-300V1.

Các hoạt động phát triển tổ hợp  tên lửa của Ukraine cũng đáng được nhắc tới. Hệ thống tên lửa phóng loạt lớp đất đối đất Olkha đã được tạo ra trên nền tảng hệ thống tên lửa phóng loạt Smerch của Liên Xô. Lực lượng vũ trang Ukraine  sẽ dùng hệ thống tên lửa Olkha để thay thế cho tổ hợp  tên lửa chiến thuật đã lỗi thời Tochka-U. Hệ thống Olkha sẽ giúp binh lính Ukraine tiến hành các cuộc tấn công chính xác đến mục tiêu ở khoảng cách lên đến 120 km. Mặt khác, Ukraine cũng đang phát triển tên lửa hành trình chống hạm Neptun. Ngay khi các bài kiểm tra được hoàn thành, Neptun sẽ được triển khai như một tổ hợp tên lửa phòng vệ bờ biển, được lắp đặt trên các tàu và máy bay chiến đấu mang tên lửa.

Phó giám đốc Viện Chính trị Thế giới ở Kiev Nikolay Beleskov nhấn mạnh, trong những năm gần đây, Ukraine đã có thể tăng cường tiềm lực quốc phòng của mình một cách đáng kể so với 20 năm trước mà không cần tăng mức chi tiêu quân sự lên quá nhiều. Điều này một phần là do tỷ lệ phân bổ ngân sách quốc phòng đã thay đổi. Từ năm 2014, số ngân sách dành cho mua sắm và hiện đại hóa vũ khí của Ukraine đã tăng 10%. Để hiểu rõ cách thức phân bổ ngân sách chi tiêu quốc phòng của Ukraine, cần lưu ý rằng trong năm 2013, Ukraine đã chi 10% (190 triệu USD) ngân sách quốc phòng để mua trang thiết bị quân sự và 2 máy bay hiện đại, 5 radar, 1 tổ hợp đào tạo cho phi công, 194 thiết bị định vị và 28 đài vô tuyến điện. Ngoài ra, Ukraine cũng đã áp dụng hệ thống kiểm toán và kiểm soát nội bộ giúp sử dụng có hiệu quả các nguồn lực tài chính hạn chế.

THÙY LINH