Theo Trung tá Nguyễn Văn Hiệu, Phó hải đội trưởng Hải đội Biên phòng 2: Trong các tình huống TKCN dưới nước, điều quan trọng trước hết là phải giữ bình tĩnh, tránh hành động vội vàng, nhất là khi thời tiết, dòng chảy phức tạp. Nếu sóng lớn, gió mạnh hoặc nước chảy xiết, ngay cả người bơi tốt cũng có thể nhanh chóng mất sức, mất phương hướng hoặc bị cuốn trôi. Trên biển, nguy hiểm còn đến từ hướng sóng, tầm nhìn hạn chế, vật trôi nổi... Vì vậy, cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ TKCN phải sử dụng thành thạo các loại trang bị cứu hộ, cứu nạn; người trực tiếp tiếp cận nạn nhân và lực lượng hỗ trợ phải hiệp đồng chặt chẽ.

Hải đội Biên phòng 2 (Ban chỉ huy Bộ đội Biên phòng TP Quảng Ninh) thường xuyên duy trì tuần tra, kiểm soát, sẵn sàng xử lý các tình huống. Ảnh: XUÂN HÙNG 

Thực tế có những tình huống diễn ra rất nhanh, nạn nhân chỉ còn khả năng duy trì trên mặt nước trong thời gian ngắn, khiến người có mặt tại hiện trường theo phản xạ lập tức nhảy xuống cứu. Mong muốn cứu người trong thời khắc nguy cấp là điều dễ hiểu; song về nghiệp vụ, nếu điều kiện cho phép, người cứu cần lập tức sử dụng áo phao, phao, dây cứu sinh hoặc vật nổi phù hợp, đồng thời hô gọi người hỗ trợ trước khi tiếp cận nạn nhân. Những vật dụng phục vụ cứu nạn sẽ bảo đảm an toàn cho người cứu, giúp giữ khoảng cách cần thiết khi tiếp cận nạn nhân đuối nước, hạn chế tình trạng nạn nhân trong lúc hoảng loạn thường bám, ghì chặt khiến người ứng cứu cũng chìm theo.

“Trong cứu nạn, thời gian rất quan trọng, có tình huống lực lượng làm nhiệm vụ phải đưa ra quyết định ngay. Nhưng càng khẩn cấp thì càng phải tỉnh táo, bởi chỉ một phán đoán không chính xác cũng có thể khiến việc cứu nạn trở nên phức tạp hơn. Với dòng nước xiết, phải tính toán hướng chảy, khả năng trôi dạt của nạn nhân để lựa chọn vị trí tiếp cận và bố trí lực lượng hỗ trợ phù hợp. Trên biển, việc điều khiển tàu, xuồng tiếp cận phải căn cứ hướng gió, hướng sóng, tránh để phương tiện gây thêm nguy hiểm cho người đang ở dưới nước. Mỗi tình huống đều đòi hỏi người chỉ huy và cán bộ, chiến sĩ phải xử trí linh hoạt nhưng vẫn tuân thủ nguyên tắc an toàn”, Trung tá Nguyễn Văn Hiệu chia sẻ.

Khi cứu người tại các sông lớn, khu vực cầu, nơi nước sâu hoặc dòng chảy mạnh, người làm nhiệm vụ phải hết sức thận trọng. Quan sát từ trên bờ nhiều khi khó đánh giá chính xác tốc độ dòng chảy, xoáy nước hay các chướng ngại vật như cọc, đá ngầm... Ngay cả người bơi tốt cũng có thể rơi vào thế bị động khi vừa phải chống lại dòng nước, vừa hỗ trợ nạn nhân đang hoảng loạn. Vì vậy, khả năng bơi chỉ là một trong những điều kiện; kỹ thuật cứu nạn, phương tiện bảo đảm và sự hỗ trợ của lực lượng phía trên sẽ giúp người cứu chủ động xử trí tình huống.

Theo Trung tá Nguyễn Văn Hiệu, những kỹ năng này phải được rèn luyện trong điều kiện sát với thực tế. Cán bộ, chiến sĩ không chỉ rèn luyện thể lực, kỹ năng bơi, cứu đuối mà còn phải luyện tập phương án tiếp cận, đưa người gặp nạn lên bờ, lên phương tiện và thực hiện sơ cứu ban đầu. Huấn luyện càng sát với những tình huống có thể xảy ra, bộ đội càng chủ động, bình tĩnh và xử trí hợp lý khi thực hiện nhiệm vụ.

Bên cạnh yếu tố con người, khả năng cơ động lực lượng, phương tiện ảnh hưởng lớn tới hiệu quả thực hiện nhiệm vụ TKCN. Do đó, Hải đội Biên phòng 2 luôn duy trì nghiêm chế độ trực, sẵn sàng cơ động và tăng cường quân số khi cần thiết; đồng thời chuẩn bị phương án huy động phương tiện, phối hợp với các lực lượng chức năng trên địa bàn xử trí các tình huống có thể xảy ra. Tàu, xuồng, phương tiện thông tin liên lạc, áo phao cùng các dụng cụ cứu hộ, cứu nạn được kiểm tra, bảo dưỡng, bổ sung định kỳ, bảo đảm hoạt động tốt. Đơn vị cũng chủ động chuẩn bị vật chất, lương thực và các điều kiện bảo đảm cần thiết để bộ đội có thể thực hiện nhiệm vụ dài ngày, nhất là trong những tình huống diễn biến phức tạp.