QĐND - Mất an toàn giao thông đã và đang là nỗi lo của toàn xã hội. Tuy nhiên, công tác tuyên truyền để xây dựng ý thức chấp hành luật giao thông cho người dân mặc dù đã được các cấp, ngành quan tâm, nhưng chưa đạt hiệu quả như mong đợi.

Nội dung còn đơn điệu, chung chung

Trong những năm qua, công tác thông tin tuyên truyền về an toàn giao thông đã được đẩy mạnh. Tuy nhiên, tình trạng mất an toàn giao thông (ATGT) vẫn chưa thuyên giảm. Theo thống kê của Ủy ban ATGT quốc gia, 10 năm trở lại đây, trung bình mỗi năm có khoảng 9000 người thiệt mạng do tai nạn giao thông (năm 2013 là 9.369 người, 9 ngày nghỉ Tết Giáp Ngọ đã có 286 người tử vong). Nguyên nhân một phần do công tác tuyên truyền chưa “thấm” vào từng đối tượng.  

Tiểu phẩm tuyên truyền của đội tỉnh Đồng Nai.

Mới đây, hội thi tuyên truyền lưu động về ATGT khu vực miền Đông Nam Bộ tổ chức ở tỉnh Đồng Nai, nhưng chất lượng tuyên truyền vẫn bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập. Điều đó được thể hiện ở chương trình tham gia tuyên truyền của các tỉnh, thành phố còn tẻ nhạt; nhiều tiểu phẩm không hướng đến đối tượng cụ thể, nội dung chủ yếu đề cập tới nguyên nhân, hậu quả, những mất mát do tai nạn giao thông chứ ít tuyên truyền các biện pháp bảo đảm an toàn cho người tham gia giao thông. Mặc dù chương trình dự thi đã được luyện tập kỹ lưỡng, có đầu tư thời gian, công sức, kinh phí nhưng chất lượng chưa cao, hiệu quả tuyên truyền thấp.

Ông Nguyễn Thành Hưng, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông (TT và TT) nhận định: "Hình thức tuyên truyền theo kịch bản cũ, rườm rà, không thoát ý. Các đội khai thác vấn đề thiếu thực tế, giải quyết mâu thuẫn trong kịch bản còn lúng túng, chạy theo hiện tượng, tiểu tiết mà không nêu bật vấn đề nóng của địa phương nên kém hấp dẫn và không sát thực. Chính vì thiếu thực tế, không gắn với tình hình cụ thể tại địa phương nên một số tiểu phẩm có nội dung na ná nhau gây nhàm chán".

Liên tục theo dõi 8 tiểu phẩm của các đội tuyên truyền lưu động, bà Đỗ Thị Hợp, 52 tuổi, ngụ tại phường Long Bình, TP Biên Hòa (Đồng Nai) nhận xét: "Tôi chẳng học tập được gì từ những tiểu phẩm tuyên truyền. Người dân chúng tôi muốn thông qua các tiểu phẩm để biết thêm những biện pháp hữu ích, bảo đảm an toàn khi đi ngoài đường, chứ không phải là hậu quả khôn lường do tai nạn giao thông. Điều đó ai mà chẳng biết".

Các xe diễu hành tuyên truyền.

Cần bám sát đối tượng

“Tuyên truyền lưu động về ATGT trước hết phải dễ hiểu, dễ nhớ, sát với người dân. Các tiểu phẩm tuyên truyền cần cụ thể, sâu sắc về nội dung, sinh động, hấp dẫn trong cách thể hiện và mang giá trị nghệ thuật nhằm mục đích cuối cùng là nâng cao ý thức tự giác chấp hành pháp luật giao thông cho mọi đối tượng” - Đó là ý kiến của Bộ trưởng Bộ TT và TT Nguyễn Bắc Son. Bộ trưởng cho rằng, với thế mạnh của tuyên truyền lưu động có thể đến được nhiều nơi, kể cả vùng sâu, vùng cao, các địa phương nên tập trung đầu tư thích đáng về cơ sở vật chất, trang thiết bị và tăng cường bồi dưỡng nghiệp vụ cho các đội tuyên truyền có trình độ chuyên nghiệp hơn, sắc bén hơn; thường xuyên sáng tạo, đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền và tích cực bám sát cơ sở. Đặc biệt, trước thực trạng hiện nay, công tác tuyên truyền lưu động về ATGT cần gắn với tuyên truyền thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” và tuyên truyền xây dựng nông thôn mới. Vì vậy, cách thức tuyên truyền lưu động nhất thiết phải phù hợp với từng đối tượng, từng địa bàn chứ không thể dập khuôn máy móc. Tuyên truyền ở thành thị khác nông thôn, miền rừng núi khác vùng đồng bằng, đồng bào dân tộc thiểu số khác đồng bào Kinh.

Theo ông Nguyễn Hoàng Hiệp, Phó chủ tịch Ủy ban ATGT quốc gia, từng khu vực dân cư cũng cần có nội dung và phương pháp tuyên truyền khác nhau, không nên rập khuôn máy móc. Chẳng hạn, với người lái xe thường ít có thời gian đọc báo, xem ti vi thì phải có các sổ tay, cẩm nang, tờ rơi để họ đem theo đọc khi có thời gian; với người dân nông thôn hoặc công nhân lao động ở trong các khu nhà trọ thì tuyên truyền lưu động ngắn gọn, dễ nghe, dễ hiểu; với các khu dân cư thành thị thì tuyên truyền thông qua các tiểu phẩm, chuyện kể sâu sắc, ý nghĩa… Có như vậy mới đạt hiệu quả trong việc nâng cao ý thức người tham gia giao thông, giúp họ tự bảo vệ mình và người khác.

Thực tế cho thấy, điều mà đại bộ phận người tham gia giao thông đều muốn biết là phải làm gì để hạn chế tai nạn giao thông. Vì thế các đội tuyên truyền phải cụ thể hóa hệ thống giải pháp của chính quyền địa phương và những quy định căn bản trong Luật Giao thông đường bộ, hướng dẫn xử lý của cảnh sát giao thông… Ông Hoàng Hữu Lượng, Cục trưởng Cục Báo chí (Bộ TT và TT) nhấn mạnh:

- Bám sát đối tượng và thực tiễn địa phương, có trọng tâm, trọng điểm chính là mấu chốt của công tác tuyên truyền lưu động về ATGT; đồng thời, chủ động đổi mới hình thức, phương pháp phù hợp với phong tục, tập quán, tâm lý vùng, miền và nhận thức của đối tượng tuyên truyền để tăng sức sống cho nội dung tuyên truyền lưu động. Đây là trách nhiệm chung của các cấp, ngành, địa phương cùng phối hợp vào cuộc nhằm xây dựng một xã hội văn minh, thượng tôn pháp luật, giảm bớt nỗi lo mất ATGT.

Bài và ảnh: HOÀNG THÀNH