Kỳ thi Olympic thiên văn và vật lý thiên văn quốc tế (IOAA) 2026: Thực chiến

Ngày 2-10, hơn 300 thí sinh đến từ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ bước vào ngày thi thứ năm của kỳ thi Olympic thiên văn và vật lý thiên văn quốc tế (IOAA) 2026. Phần thi tại Nhà chiếu hình diễn ra từ sáng đến chiều cùng ngày, cũng là nội dung tranh tài cuối cùng của kỳ thi năm nay.

Trong không gian mái vòm của Nhà chiếu hình vũ trụ, các thí sinh quan sát bầu trời mô phỏng và thực hiện các yêu cầu liên quan đến các ngôi sao, chòm sao, hành tinh và những thiên thể khác…

Khác với làm bài trên giấy, thí sinh phải quan sát hình ảnh được trình chiếu trên mái vòm, trong không gian tối, đồng thời nhanh chóng xác định vị trí, ghi số liệu, thực hiện các phép tính và đưa ra câu trả lời. Bầu trời mô phỏng liên tục thay đổi nên các em phải xử lý thông tin trong thời gian ngắn, bảo đảm độ chính xác trong từng câu trả lời.

Thí sinh IOAA 2026 khép lại kỳ thi năm nay bằng phần thi tại Nhà chiếu hình.

Để làm quen với điều kiện thi, ngày 30-9, các thí sinh đã có buổi trải nghiệm tại Nhà chiếu hình vũ trụ. Hoạt động giúp các em làm quen với không gian mái vòm, cách hình ảnh được trình chiếu và thiết bị sẽ sử dụng trong phần thi.

Trước khi bước vào nội dung cuối cùng này, các đội đã lần lượt hoàn thành các phần thi lý thuyết, đồng đội, quan sát bằng kính thiên văn và phân tích dữ liệu.

Đội tuyển Việt Nam thu được nhiều kinh nghiệm quý từ cuộc thi lần này.

Bùi Nguyễn Hồng Quân, học sinh lớp 12 Lý 1, Trường Trung học phổ thông chuyên Hà Nội - Amsterdam, thành viên đội tuyển Việt Nam chia sẻ: “Việc Hà Nội đăng cai IOAA 2026 mang đến cho các thí sinh cơ hội đặc biệt khi được tham dự một kỳ thi quốc tế ngay tại Việt Nam. Em nhận thấy các thí sinh quốc tế rất năng động, cởi mở và có nhiều điều để học hỏi. Với em, những trải nghiệm đó giúp học sinh Việt Nam có thêm cơ hội cọ xát, trao đổi kiến thức và tự tin hơn khi tham gia một sân chơi khoa học quốc tế”.

Thí sinh Chen Li (đội tuyển Canada) thì ấn tượng với sự phối hợp giữa các thành viên trong quá trình thi. Theo Chen Li, dù đến từ những quốc gia khác nhau và có cách tư duy riêng, các thí sinh vẫn có thể cùng trao đổi, phân chia nhiệm vụ và hỗ trợ nhau để hoàn thành phần thi trong thời gian quy định. Những trải nghiệm này giúp các em hiểu hơn về sự phối hợp trong học tập và nghiên cứu khoa học.

Giờ làm việc của lãnh đạo các đoàn tại IOAA 2026.

Việc đăng cai IOAA 2026 cũng đặt ra yêu cầu cao đối với công tác tổ chức. Lần đầu tiên đăng cai kỳ thi, Hà Nội đã triển khai nhiều phần việc liên quan đến cơ sở vật chất, kỹ thuật, an ninh, y tế, hậu cần, đón tiếp và hỗ trợ các đoàn quốc tế.

PGS, TS Nguyễn Văn Hiền, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, Phó trưởng ban Thường trực Ban tổ chức IOAA 2026 cho rằng, đây là dịp để Hà Nội tăng cường giao lưu học thuật, trao đổi khoa học, hợp tác quốc tế; đồng thời giới thiệu hình ảnh Hà Nội - Thành phố Vì hòa bình, an toàn, thân thiện, giàu bản sắc tới bạn bè quốc tế.

Thí sinh có cơ hội học hỏi, chia sẻ niềm đam mê thiên văn.

Một trong những điểm đáng chú ý của kỳ thi năm nay là hệ thống cơ sở vật chất phục vụ các nội dung chuyên môn được đầu tư tại Đại học Phenikaa. Theo GS, TS Phạm Thành Huy, Phó tổng Giám đốc Đại học Phenikaa, riêng Nhà chiếu hình vũ trụ có kinh phí đầu tư hơn 60 tỷ đồng. Ngoài ra đơn vị còn đầu tư các hạng mục như ký túc xá và cơ sở vật chất phục vụ hoạt động của IOAA 2026. Sau kỳ thi, các hạng mục này tiếp tục được khai thác phục vụ đào tạo, nghiên cứu và các hoạt động trải nghiệm dành cho học sinh, sinh viên.

Khép lại những ngày thi, thí sinh có thêm nhiều trải nghiệm mới thú vị.

Tối 2-10, các thí sinh IOAA 2026 giao lưu văn hóa, gặp gỡ, trò chuyện và chia sẻ những nét đặc trưng về đất nước, con người của các quốc gia, vùng lãnh thổ tham dự kỳ thi.

Ngày 3-10, các đoàn sẽ tham quan một số di sản, danh thắng của Hà Nội như Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Làng gốm Bát Tràng. Đây là dịp để các thí sinh và thành viên các đoàn tìm hiểu thêm về lịch sử, văn hóa Thăng Long-Hà Nội.