Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Khánh Hòa vừa ban hành quyết định áp dụng các chính sách ưu đãi để thu hút khoảng 200 giáo viên giỏi cho các cơ sở dạy nghề công lập nhằm bổ sung kịp thời nguồn nhân lực giảng dạy trình độ cao đang thiếu trầm trọng. Theo đó, các kỹ sư giỏi từ các nhà máy, doanh nghiệp và sinh viên tốt nghiệp loại giỏi các trường đại học sư phạm kỹ thuật sẽ được hỗ trợ từ 20 đến 30 triệu đồng cùng các ưu đãi về nhà ở, học sau đại học… nếu chấp nhận về làm giáo viên ở các trường trung cấp nghề.

 

Quyết định này vừa khẳng định quyết tâm của tỉnh Khánh Hòa trong nỗ lực khôi phục vai trò, vị trí của các trường nghề; đồng thời đã nhìn “trúng” một điểm yếu cốt tử của hệ thống đào tạo nghề ở nước ta hiện nay: Đó là đội ngũ giáo viên chưa đáp ứng được yêu cầu đào tạo. Lâu nay, chúng ta thường tuyên truyền, kêu gọi học sinh tốt nghiệp phổ thông nên “lượng sức mình khi chọn trường, chọn nghề”. Với những học sinh có học lực trung bình, các chuyên gia đều “khuyên” nên thi vào các trường nghề. Các cơ quan thông tin đại chúng thì thường xuyên phản ánh về tình trạng “thừa thầy, thiếu thợ”; hệ thống các trường dạy nghề cũng tăng cường quảng cáo, tiếp thị nhằm thu hút học sinh. Nhưng có một thực tế là hệ thống trường nghề nói chung, hệ thống trường nghề công lập nói riêng, vẫn chưa thu hút được người học. Nguyên nhân có nhiều, trong đó cơ bản nhất là chất lượng đào tạo của các trường nghề còn thấp. Trình độ người thầy không được quan tâm bồi dưỡng nên ngày càng lạc hậu với thực tế. Tay nghề của người học sau đào tạo không đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp và xã hội.

Bạn Nguyễn Thanh Hà ở 190 Lò Đúc (Hà Nội) là một ví dụ: Sau khi tốt nghiệp THPT, Hà dành hai năm để học nấu ăn ở Hà Nội nhưng cầm tấm bằng tốt nghiệp rồi mà “vẫn chưa thể làm đầu bếp”. Gia đình Hà đã quyết định “tái đầu tư” cho cô đi học nghề nấu ăn trong hai năm tại Ô-xtrây-li-a. Năm ngoái, HĐND Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức khảo sát thực trạng các trường nghề trên địa bàn cũng cho thấy: Dù được xem là địa phương dẫn đầu cả nước, nhưng hệ thống dạy nghề tại thành phố vẫn trong tình trạng trì trệ. Học viên tốt nghiệp trường nghề không "bắt kịp" các loại máy móc, trang thiết bị hiện đại đang được nhiều công ty, xí nghiệp đầu tư trong cuộc chạy đua nâng cao chất lượng sản phẩm. Thành ra, không ít học viên tốt nghiệp trường nghề xin được việc làm nhưng cũng chỉ hưởng lương lao động phổ thông…

“Muốn có trò giỏi, trước hết phải có thầy giỏi”. Đó là một điều hiển nhiên. Vì thế, việc UBND tỉnh Khánh Hòa áp dụng các chế độ ưu đãi nhằm thu hút người tài về các trường nghề công lập là cách làm đúng đắn, vừa giải quyết vấn đề cấp bách, vừa là cách đầu tư có chiều sâu cho sự nghiệp phát triển bền vững. Tuy nhiên, cũng như cách “trải thảm đỏ mời nhân tài” ở một số địa phương trước đây; chủ trương đúng đắn này chỉ đem lại hiệu quả thực tế nếu được tiến hành công khai, minh bạch, khách quan. Hy vọng rằng, những người thầy giỏi về với các trường nghề ở Khánh Hòa sẽ tạo nên động lực mới, tạo ra bước phát triển đột phá trong công tác đào tạo nguồn nhân lực cho địa phương; góp phần có thêm những bài học kinh nghiệm trong giải “bài toán” nâng cao chất lượng đào tạo nghề cho đất nước trước yêu cầu đẩy mạnh CNH, HĐH và thực trạng chất lượng lao động hiện nay.

HỒNG HẢI