QĐND - Những năm qua, Học viện Biên phòng (HVBP) được đánh giá là một trong các nhà trường quân đội đi tiên phong đổi mới phương pháp giáo dục-đào tạo (GD-ĐT) theo hướng phát huy tính tích cực của người học, nhằm tạo ra “sản phẩm” đào tạo là những cán bộ không chỉ giỏi lý thuyết, mà còn vững về thực hành, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trên cương vị công tác sau khi ra trường… Xung quanh nội dung này, Đại tá, PGS, TS Đinh Trọng Ngọc, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy HVBP đã có cuộc trao đổi với phóng viên Báo Quân đội nhân dân.

Phóng viên (PV): Thưa đồng chí, đào tạo ra những sĩ quan giỏi lý thuyết, vững thực hành là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của các nhà trường quân đội hiện nay. Thời gian qua, HVBP đã “đột phá” vào khâu nào để phấn đấu thực hiện mục tiêu nêu trên?

Đại tá, PGS, TS Đinh Trọng Ngọc.

PGS, TS Đinh Trọng Ngọc: Đảng bộ HVBP đã sớm nhận rõ đòi hỏi của thực tiễn về tiêu chí nhân cách người cán bộ biên phòng. Đó phải là những sĩ quan có trình độ lý luận và thực tiễn toàn diện để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ công tác biên phòng trong tình hình mới. Do vậy, tiêu chí nhân cách của “sản phẩm” sau đào tạo phải đạt “mục tiêu kép” nêu trên.

Trước hết chúng tôi xác định, khâu đầu tiên là phải lãnh đạo quyết liệt để không ngừng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, giảng viên, với tư duy: “Phải có thầy giỏi thì mới có trò giỏi”; cụ thể hơn là phải có người thầy giỏi thực hành, giàu kinh nghiệm, nhiều “vốn liếng” thực tiễn thì mới đủ năng lực trang bị, truyền thụ kiến thức toàn diện, nhất là kiến thức thực tiễn cho người học. Trên tinh thần đó, nhiệm kỳ qua, Đảng ủy và cấp ủy các cấp của học viện tăng cường đề nghị, xem xét gửi đi đào tạo, tổ chức đào tạo, đào tạo lại, kết hợp với bồi dưỡng và thường xuyên luân chuyển cán bộ, giảng viên về cơ sở…, nhằm tạo đột phá về trình độ, năng lực thực tiễn cho đội ngũ cán bộ, giảng viên. Trong giai đoạn 2010-2015, HVBP đã cử 80 đồng chí đi thực tế cơ sở trên các cương vị công tác. Đây được xem là phương cách hữu hiệu để “tôi luyện”, bổ sung kinh nghiệm thực tiễn cho cán bộ, giảng viên; giúp họ mang về nhà trường tri thức thực tế sinh động, phong phú để cụ thể hóa vào từng bài giảng và công tác quản lý, chỉ huy tại học viện.

PV: Nâng cao chất lượng cán bộ, giảng viên là chủ trương đúng đắn, nhân tố quyết định chất lượng GD-ĐT, tuy nhiên, thực tế ở một số môi trường đào tạo, dù có đội ngũ giảng viên chất lượng cao, giàu thực tiễn, nhưng chưa hẳn đã “thu về” những “sản phẩm” đào tạo giỏi lý thuyết, vững thực hành?

PGS, TS Đinh Trọng Ngọc: Đúng vậy! Giảng viên là nhân tố quan trọng, quyết định chất lượng GD-ĐT, nhưng phương pháp đào tạo mới là cầu nối để dòng chảy tri thức được truyền từ thầy sang trò. Điều đó lý giải vì sao, Đảng bộ HVBP luôn coi trọng lãnh đạo đổi mới phương pháp dạy học.

Để đổi mới phương pháp dạy học có hệ thống, đồng bộ, chất lượng, nhiệm kỳ qua, Đảng ủy đã lãnh đạo cơ quan chức năng xây dựng mới 8 chương trình đào tạo, điều chỉnh 31 lượt chương trình đào tạo. Dù là chương trình đào tạo thế nào, cũng đều hướng đến mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng “sản phẩm” đào tạo. Học viện đã chủ động xây dựng bộ tiêu chí chuẩn đầu ra với nhiều tiêu chuẩn về năng lực thực hành, tạo “khung pháp lý” để việc đổi mới phương pháp dạy học đi vào nền nếp, chất lượng.

Trên cơ sở các mục tiêu, chương trình đó, cấp ủy chủ trương lãnh đạo cơ quan, đơn vị từng bước thực hiện tăng dần tỷ lệ giảng dạy thực nghiệm, thực hành, giảng bài tình huống,… trong khung chương trình đào tạo nói chung, trong từng môn học, bài giảng nói riêng. Hiện nay, tất cả các khoa giáo viên đều đặt ra yêu cầu: Bài giảng phải có tính thời sự, phải cập nhật, cụ thể hóa được những vấn đề thực tiễn nảy sinh… Điều đó tự nó kích thích mỗi giảng viên, cán bộ quản lý phải trăn trở, tự học tập, tự làm giàu kiến thức toàn diện cho bản thân, nếu không muốn bị thụt lùi, lạc hậu, bị tổ chức, đơn vị đánh giá thấp về kết quả hoàn thành nhiệm vụ.

Học viên HVBP luyện tập điều lệnh đội ngũ. Ảnh: Nguyễn Xuân

Ngoài ra, để tăng cường trang bị kiến thức thực tiễn cho người học, hằng tháng, quý, học viện còn chủ động mời các chuyên gia, lãnh đạo các ban, ngành, địa phương trực tiếp lên lớp một số chuyên đề liên quan đến thực tiễn xử lý các tình huống nghiệp vụ công tác biên phòng.

PV: Từ thành công “thu gặt” được bắt đầu từ một chủ trương đúng, đồng chí có thể chia sẻ bài học kinh nghiệm để cụ thể hóa chủ trương vào thực tiễn GD-ĐT của Đảng bộ HVBP?

PGS, TS Đinh Trọng Ngọc: Có rất nhiều bài học giá trị trong công tác lãnh đạo, ở đây, tôi chỉ xin chia sẻ về kinh nghiệm phân công cấp ủy viên các cấp phụ trách từng lĩnh vực công tác để đưa nghị quyết nhanh chóng đi vào thực tiễn.

Ở Đảng ủy HVBP, chúng tôi phân công lĩnh vực phụ trách cụ thể đến từng đồng chí cấp ủy viên. Cá nhân phụ trách được hiểu là người vừa giữ vai trò trực tiếp chỉ đạo tổ chức đảng cấp dưới, đồng thời cũng là người đồng hành, giúp đỡ và chịu trách nhiệm trước hiệu quả, hiệu lực lãnh đạo, cũng như kết quả hoàn thành nhiệm vụ của tổ chức được phân công.

Ở HVBP hiện có 3 loại hình đơn vị cơ bản, do đó, chúng tôi phân công một số đồng chí đảng ủy viên theo dõi theo các khối: Cơ quan chuyên môn, khoa giáo viên và đơn vị quản lý. Đảng ủy cũng phân công đảng ủy viên theo dõi, chỉ đạo các lĩnh vực công tác hoặc từng nhiệm vụ cụ thể theo chức trách, cương vị công tác của từng đồng chí. Tất nhiên, việc phân công phải căn cứ vào năng lực, sở trường, trình độ của mỗi cá nhân để bảo đảm làm sao đảng ủy viên được phân công có đầy đủ khả năng và điều kiện hoàn thành nhiệm vụ; có những đóng góp quan trọng, quyết định đến chất lượng lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ của cấp dưới.

Đảng ủy học viện không chỉ phân công, mà còn có quy chế, chế tài và biện pháp cụ thể bảo đảm cho sự phân công đó đạt hiệu quả cao nhất. Ví dụ, khi triển khai nghị quyết của Đảng ủy, đảng ủy viên phụ trách đơn vị, lĩnh vực liên quan phải có trách nhiệm trực tiếp quán triệt cho đội ngũ đảng viên thuộc tổ chức đảng trực thuộc, tuyệt đối không “cấp” văn bản nghị quyết xuống cơ sở, không để cấp ủy cấp dưới tự quán triệt... Đó chính là cách đưa nghị quyết đi sâu vào đội ngũ đảng viên, đến với mọi tổ chức quần chúng và toàn thể đơn vị; là “nút thắt” để nghị quyết không nằm trên giấy, mà nhanh chóng đi vào thực tiễn hoạt động của bộ đội.

PV: Xin cảm ơn đồng chí!

NGUYỄN VŨ XUÂN (thực hiện)