QĐND - Ngày 25-1, đồng chí Nguyễn Xuân Phúc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Phòng, chống AIDS, tệ nạn ma túy, mại dâm, Trưởng ban Chỉ đạo phòng, chống tội phạm (PCTP) của Chính phủ (gọi tắt là Ban chỉ đạo 138/CP); Đại tướng Trần Đại Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an cùng các đồng chí trong ban chỉ đạo đã chủ trì, điều hành hội nghị trực tuyến Triển khai Chương trình phòng, chống tội phạm, ma túy và mua bán người giai đoạn 2011-2015...

Những biến tướng của tội phạm

Thời gian qua, Chính phủ tập trung chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương đẩy mạnh công tác PCTP, tình hình tội phạm cơ bản được kiềm chế, đặc biệt là các loại tội phạm gây nguy hại cho xã hội, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội như tội phạm ma túy, tội phạm công nghệ cao và tội phạm buôn bán người. Tuy nhiên, những biến tướng của tội phạm, các hành vi phạm pháp vẫn đáng lo ngại. Nổi lên là các đường dây tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm hoạt động theo kiểu "xã hội đen" ở các thành phố lớn. Đây là loại tội phạm đặc biệt nguy hiểm, được tổ chức chặt chẽ với những phương thức hoạt động tinh vi, xảo quyệt. Đáng lo ngại hơn, những hành vi phạm pháp về hình sự đã có sự đan xen, gắn kết với các hoạt động kinh tế. Các băng nhóm dùng “vũ khí nóng” để giải quyết mối quan hệ xã hội, lợi ích kinh tế đang gây nguy hại cho xã hội, tạo bất ổn và ảnh hưởng xấu đến nền kinh tế.

Trung tướng Lê Quý Vương, Thứ trưởng Bộ Công an, cho biết: “Trong 5 năm qua, tội phạm gây án nghiêm trọng gia tăng, số vụ giết người trung bình hằng năm xảy ra hơn 1.000 vụ, có tới 90% số vụ giết người do các nguyên nhân xã hội, chủ yếu do mâu thuẫn bột phát, nhất thời, trong giải quyết tranh chấp đất đai, lợi ích kinh tế. Đây là vấn đề đáng báo động, phản ánh sự suy thoái, xuống cấp về đạo đức, hành vi”.

Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La mật phục đấu tranh với các loại tội phạm qua biên giới.

Đáng ngại hơn, đã có các vụ án hình sự với tính chất nghiêm trọng, phạm vi hoạt động vượt ra ngoài biên giới. Nổi lên là tình trạng buôn bán ma túy, đánh bạc trực tuyến và tội phạm công nghệ cao. Vừa qua, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về TTXH phối hợp với Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công an) bắt 7 đối tượng trong đường dây cờ bạc xuyên quốc gia. Các đối tượng đặt máy chủ ở nước ngoài, sử dụng người Việt Nam mở tài khoản ngân hàng để các con bạc trong nước chuyển tiền chơi. Con bạc sẽ chơi trực tiếp trên intenet dưới các hình thức cá độ tỷ số những môn thể thao: Bóng đá, quần vợt, đua ngựa... Đến nay, số tiền cờ bạc được phát hiện lên tới hàng nghìn tỷ đồng.

Bên cạnh đó, tội phạm liên quan đến quản lý kinh tế và chức vụ, tội phạm tham nhũng diễn biến phức tạp không kém tình hình tội phạm hình sự. Điển hình là vụ ông Phạm Thanh Tân - nguyên Tổng giám đốc Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn do thiếu trách nhiệm trong kiểm tra, giám sát đã gây thất thoát 3.900 tỷ đồng tại Agribank chi nhánh Nam Hà Nội. 

Trên các tuyến biên giới Việt Lào, Việt Trung, ma túy vẫn thẩm lậu vào nội địa. Trong 5 năm qua, lực lượng chuyên trách Bộ đội biên phòng (BĐBP) đã bắt 69 vụ với 987 đối tượng buôn bán, tàng trữ, vận chuyển ma túy; thu 87 bánh hê-rô-in, 232kg thuốc phiện, 833kg cần sa và hàng vạn viên ma túy tổng hợp.

Phối hợp chặt chẽ các lực lượng

Để đấu tranh có hiệu quả với các loại tội phạm, phát biểu tại hội nghị, Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ: “Phòng, chống tội phạm không chỉ có lực lượng công an. Cấp ủy, chính quyền các cấp, các ngành chức năng cần huy động sức mạnh cả hệ thống chính trị vào cuộc. Cùng với đó, cần nâng cao hiệu quả công tác hợp tác quốc tế trong phòng, chống tội phạm, đặc biệt là tội phạm buôn bán người, tội phạm ma túy...". Phó thủ tướng yêu cầu lực lượng công an, quân đội, hải quan phối hợp chặt chẽ; tăng cường phối hợp với các nước có chung đường biên giới, triệt phá các đường dây buôn bán ma túy, buôn người xuyên quốc gia”.

Phó thủ tướng đánh giá cao những cách làm hay, những mô hình phòng ngừa, trấn áp tội phạm hiệu quả và biểu dương Cục Phòng, chống tội phạm ma túy, Bộ tư lệnh BĐBP đã thực hiện thành công Kế hoạch 1048 về việc phối hợp giải quyết tình hình phức tạp mua bán, vận chuyển ma túy tại địa bàn biên giới Việt - Lào tuyến Sốp Bâu, Hủa Phăn (Lào) - Mộc Châu, Sơn La (Việt Nam). Đây là một cách đánh án ma túy mới mang tính chiến lược, đạt nhiều thành tựu nổi bật sau một năm kể từ khi ra quân. Thời gian tới, Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu Bộ tư lệnh BĐBP, Ban chỉ đạo PCTP tỉnh Sơn La tiếp tục triển khai thực hiện Kế hoạch 1048, phát huy hiệu quả công tác phối hợp PCTP với nước bạn Lào; giải quyết các điểm nóng về ma túy, chuyển hóa địa bàn, phát triển KT-XH địa phương.

Đề cập đến công tác bảo đảm cho cuộc đấu tranh, ông Nguyễn Ngọc Toa, Phó chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng ban chỉ đạo 138 tỉnh Sơn La đề xuất với Chính phủ và các bộ, ngành cần quan tâm hơn nữa hỗ trợ kinh phí cho địa phương. Theo ông Toa: “Với kinh phí 11 tỷ đồng để Sơn La thực hiện công tác PCTP, trong đó 4 tỷ đồng chi cho nhiệm vụ phòng, chống ma túy năm 2012 là quá eo hẹp”.

Tổng kết hội nghị, sau khi nhấn mạnh biện pháp chiến lược lâu dài là giúp người dân thoát nghèo, Phó thủ tướng yêu cầu các ngành chức năng vận dụng linh hoạt cơ chế chính sách nhằm hỗ trợ người dân vùng cao, tạo điều kiện phát triển KT-XH ở các tỉnh miền núi. Cùng với đó phải biết phát huy vai trò của nhân dân. Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đánh giá cao cách làm của tỉnh Sơn La (người dân được thưởng 5 triệu đồng nếu tố giác hoặc phát hiện được 1 vụ buôn bán, vận chuyển, tàng trữ ma túy...) trong công tác hỗ trợ người dân, xây dựng phong trào toàn dân tố giác tội phạm và mô hình Tổ công tác đặc biệt 141 của Công an TP Hà Nội. Phó thủ tướng yêu cầu Công an các địa phương cần nghiên cứu học tập, nhân rộng mô hình trên.

Bài và ảnh: TUẤN NAM