Sẽ thanh tra diện rộng

QĐND- Tổng Thanh tra Chính phủ Huỳnh Phong Tranh cho biết, tỷ lệ giải quyết đơn thư của ngành thanh tra năm 2011 tăng 0,82% so với năm trước đó. Tỷ lệ đơn, thư tồn đọng năm 2011 dừng ở mức 12,7%. Theo tìm hiểu của chúng tôi, quản lý đất đai là lĩnh vực làm nảy sinh nhiều khiếu kiện kéo dài nhất.

Còn nhiều đơn không đủ điều kiện xử lý

Theo ông Trần Ngọc Liêm, Chánh văn phòng Thanh tra Chính phủ, trong quý IV năm 2011, Thanh tra Chính phủ đã tiếp nhận 6.934 đơn thư khiếu nại, tố cáo. Thanh tra Chính phủ đã xử lý 6.586, nhưng chỉ có 2.026 đơn đủ điều kiện xử lý. Số còn lại không đủ điều kiện để xử lý do trùng lắp, nặc danh, không rõ nội dung, không rõ địa chỉ… Sau khi phân loại, Thanh tra Chính phủ đã ban hành 1.027 phiếu hướng dẫn và 403 phiếu chuyển đơn.

Cũng trong quý IV năm 2011, các bộ, ngành, địa phương đã tiếp nhận 17.508 đơn, thư. Qua phân loại, có 13.477 đơn thuộc thẩm quyền giải quyết. Kết quả, các bộ, ngành, địa phương đã giải quyết được 5.627 vụ việc.

Trả lời câu hỏi của phóng viên Báo Quân đội nhân dân về tình hình giải quyết các đơn, thư tồn đọng, Tổng Thanh tra Chính phủ Huỳnh Phong Tranh cho hay, năm 2011, các bộ, ngành và các địa phương đã giải quyết được 60.821 đơn thư trong tổng số đơn thư nhận được là 69.655, đạt tỷ lệ 87,3%, tăng 0,82% so với năm 2010.

“Như vậy là còn 12,7% đơn, thư sẽ được chuyển qua năm 2012 giải quyết”, đồng chí Huỳnh Phong Tranh nói, “Năm 2012, chúng tôi có kế hoạch thực hiện 4 nhiệm vụ về giải quyết khiếu nại, tố cáo. Đó là giải quyết các vụ việc mới phát sinh, giải quyết khiếu nại vượt cấp, giải quyết khiếu nại đông người và giải quyết các vụ việc tồn đọng kéo dài”.

Đất đai là nguyên nhân chủ yếu của những vụ khiếu kiện phức tạp. Ảnh: TTXVN

Sẽ thanh tra diện rộng về quản lý, sử dụng đất

Theo tìm hiểu của chúng tôi, những vụ việc khiếu nại vượt cấp, đông người hoặc tồn đọng kéo dài phần lớn có liên quan tới việc quản lý và sử dụng đất đai. Ước tính của ngành thanh tra cho thấy, khoảng 80% các vụ khiếu nại phát sinh trong thời gian qua là có liên quan đến đất đai, đền bù và giải tỏa.

Theo số liệu được cung cấp bởi ông Trần Ngọc Liêm, trong quý IV năm 2011, trụ sở tiếp công dân của Trung ương Đảng và Nhà nước tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh đã tiếp 4.204 lượt người đến trình bày về 850 vụ việc, trong đó có 95 đoàn đông người. Ông Liêm cho hay, có những vụ việc đã được các cấp chính quyền giải quyết nhiều lần nhưng công dân vẫn tiếp tục khiếu kiện kéo dài liên quan đến việc thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng. Tính chung tất cả các bộ, ngành, địa phương, số lượt tiếp công dân là 20.191, trong đó có 129 lượt đoàn đông người. “Cấp tỉnh tiếp 10.004 người, cấp huyện và sở ngành tiếp 8.133 lượt người, cấp xã tiếp 2.054 lượt người. Nội dung khiếu nại cũng chủ yếu liên quan đến lĩnh vực đất đai”, ông Liêm nói.

Thống kê từ các trụ sở tiếp công dân cho thấy, tình hình khiếu nại, tố cáo trong quý IV năm 2011 có xu hướng giảm so với cùng kỳ năm 2010. Tuy vậy, thực tế vẫn còn những vụ việc khiếu nại vượt cấp, đông người hoặc tồn đọng kéo dài phần lớn có liên quan đến việc quản lý và sử dụng đất. Bởi thế, lãnh đạo Thanh tra Chính phủ khẳng định, sẽ tiến hành thanh tra diện rộng về quản lý và sử dụng đất đai.

“Trong năm 2012 sẽ tập trung thanh tra diện rộng ở 5 lĩnh vực. Một là khai thác tài nguyên, khoáng sản. Hai là quản lý, sử dụng đất đai và quản lý đầu tư xây dựng. Ba là tài chính, ngân sách, ngân hàng. Bốn là các chương trình mục tiêu quốc gia. Năm là việc thực hiện các dự án phát triển kinh tế-xã hội, quản lý sử dụng vốn hoạt động sản xuất kinh doanh tại một số doanh nghiệp Nhà nước. Chúng tôi cho rằng, đây là những lĩnh vực hiện đang được dư luận quan tâm, có nhiều vấn đề và cũng là lĩnh vực nhạy cảm, dễ xảy ra tiêu cực. Chúng tôi đã trình và Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý thanh tra 5 lĩnh vực này”, Tổng Thanh tra Chính phủ Huỳnh Phong Tranh khẳng định.

Một số vi phạm tại TP Hồ Chí Minh

Liên quan đến việc thanh tra quản lý và sử dụng đất đai, ông Lê Sĩ Bảy, Phó vụ trưởng Vụ Thanh tra khối ngành kinh tế-Thanh tra Chính phủ cho hay, cơ quan thanh tra đã phát hiện một số vi phạm trong lĩnh vực này tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Trong giai đoạn 2001-2010, các sở, ngành đã tham mưu cho UBND thành phố quyết định giao đất, cho thuê đất, chuyển đổi mục đích sử dụng đất cho 758 dự án nhà ở, phúc lợi công cộng và sản xuất kinh doanh với tổng diện tích hơn 5.078ha chưa đúng quy định. Cũng trong giai đoạn này, UBND Thành phố Hồ Chí Minh đã thu hồi 7.517ha đất để giao cho 804 dự án. 69 dự án trong số đó cho đến nay vẫn chưa kê khai nộp tiền sử dụng đất với tổng diện tích hơn 690ha. Trong khi đó, Cục Thuế Thành phố Hồ Chí Minh và một số chi cục thuế, chủ đầu tư chưa thực hiện đầy đủ và đúng các quy định về nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước, chủ yếu là chưa tính đúng, tính đủ tiền sử dụng đất, chậm nộp tiền sử dụng đất, chậm làm thủ tục thuê đất… Ngoài ra, Thanh tra Chính phủ cũng phát hiện việc lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất tại Thành phố Hồ Chí Minh đạt hiệu quả thấp, còn tồn tại nhiều dự án treo. Không ít dự án bán đất nền từ năm 2002-2004 nhưng đến nay vẫn không xây dựng, để đất trống với tỷ lệ từ 60 đến 80%. Thanh tra Chính phủ đã kiến nghị các cơ quan chức năng xử lý 1.550,853 tỷ đồng từ những vi phạm nêu trên.

Đất đai được coi là một trong những tư liệu sản xuất quý giá nhất của người dân, quyền sử dụng đất là tài sản được người dân ví quý như vàng. Chính vì quý giá như thế, nên người dân rất dễ không đồng tình với quyết định của các cơ quan chức năng liên quan đến những mảnh đất họ đang hưởng quyền sử dụng. Thực tế có một số vụ việc khiếu kiện đông người kéo dài liên quan đến đất đai do có sự cố tình hiểu sai quy định của pháp luật từ phía người khiếu kiện. Nhưng như kết quả thanh tra đã chỉ rõ, có cả những khiếu kiện phát sinh do sai phạm trong quy hoạch và quản lý đất đai. Mong rằng, với quyết tâm thanh tra diện rộng, các cơ quan thanh tra sẽ sớm giúp Chính phủ tìm ra những vi phạm trong lĩnh vực quy hoạch, quản lý và sử dụng đất đai. Nếu xử lý nghiêm những sai phạm trong lĩnh vực này, tình trạng khiếu kiện phức tạp kéo dài có lẽ sẽ giảm đáng kể.

MINH THẮNG