QĐND Online - Cả tháng nay ở Hà Nội nổi lên 2 vấn đề “nóng” mà các cấp lãnh đạo, báo chí và dư luận nhân dân rất quan tâm, đó là giải quyết vấn nạn tắc đường và thiếu trường học trong khu vực nội thành.

Để khắc phục tình trạng thiếu đất xây trường học, sau nhiều cuộc họp, lãnh đạo thành phố đã đưa ra một chủ trương rất tích cực: Kiên quyết thu hồi đất ở những dự án sử dụng đất không hiệu quả, tận dụng đất trống và di dời những cơ sở sản xuất không phù hợp để lấy đất làm trường học, trước hết là trường mầm non vì bậc học này đang thiếu trường lớp nghiêm trọng.

“Làm việc một nơi, đưa đón con đi học một nẻo” là chuyện thường ngày của hàng chục vạn bậc phụ huynh, góp phần gây nên nạn tắc đường.

Tuy nhiên, giải quyết tình trạng thiếu nghiêm trọng trường lớp mầm non trong các quận nội thành vẫn là bài toán vô cùng nan giải, bởi dân số tăng nhanh do rất nhiều chung cư cao tầng mọc lên, trong khi quỹ đất dành cho trường học hầu như không còn.

Theo thống kê sơ bộ của UBND thành phố Hà Nội, diện tích xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia của toàn thành phố còn thiếu hơn 5,4 triệu mét vuông, trong đó cấp học mầm non thiếu nhiều nhất với 2,3 triệu mét vuông. Hiện nhiều trường mầm non quá tải, phải “nhồi nhét” 40 - 50 trẻ/nhóm lớp, gấp hơn 2 lần so với quy định của Bộ Giáo dục–Đào tạo (15-25 trẻ/nhóm lớp).

Giải quyết vấn nạn tắc đường còn khó hơn. Trong những giải pháp mà Bộ Giao thông vận tải và thành phố Hà Nội đang trình Thủ tướng Chính phủ quyết định, đề xuất điều chỉnh giờ làm việc của cán bộ, công chức và giờ học của học sinh, sinh viên có nhiều ý kiến trái chiều.

Hàng chục vạn phụ huynh không khỏi lo lắng vì lệch giờ đi làm với giờ đưa đón con đi học. Lâu nay, cũng chính vì người dân phải đưa, đón con đi học một nơi, đi làm một nẻo mà lượng người tham gia giao thông càng cao dẫn đến tắc đường.

Theo tôi, có một giải pháp đồng thời góp phần khắc phục cả 2 bất cập nêu trên, đó là tổ chức lớp học mầm non ngay tại các khu chung cư và các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp có đông người lao động.

Hàng trăm chung cư cao tầng đã và đang mọc trong nội thành Hà Nội. Nếu nhà nước quy định mỗi khu chung cư đều phải bố trí lớp học mầm non sẽ thiết thực góp phần khắc phục tình trạng thiếu trường lớp, tắc đường và tai nạn giao thông

Cụ thể, Nhà nước cần nghiên cứu ban hành quy định bắt buộc các khu chung cư có từ 100 hộ gia đình trở lên phải bố trí lớp học mầm non tại vị trí thuận lợi để các gia đình gửi trẻ. Các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp (thuộc mọi thành phần kinh tế) sử dụng từ 500 lao động trở lên phải tổ chức lớp học mầm non ngay trong khuôn viên để người lao động gửi con (hiện nay nhiều đơn vị, doanh nghiệp của quân đội vẫn tổ chức lớp mầm non cho con em của cán bộ, công nhân viên rất hiệu quả).

Chi phí xây dựng phòng học của những lớp mầm non này do Nhà nước hỗ trợ toàn bộ hoặc một phần (với đơn vị hành chính, sự nghiệp không có thu thì nhà nước hỗ trợ toàn bộ; đơn vị sản xuất kinh doanh có thu thì nhà nước hỗ trợ một phần). Ngành giáo dục chịu trách nhiệm đào tạo, tuyển dụng, trả lương giáo viên và quản lý theo ngành dọc; cơ sở vật chất đảm bảo cho dạy học và vui chơi của các cháu thì thực hiện xã hội hoá theo phương châm nhà nước, nhân dân và đơn vị tổ chức cùng lo.

Khi người dân tiện gửi con cháu đi học tại nơi ở hoặc nơi làm việc thì Hà Nội (và các thành phố lớn nói chung) sẽ giảm được 3 vấn đề “nóng” là tình trạng thiếu trường lớp, tắc đường và tai nạn giao thông, đồng thời ý tưởng này còn mang lại nhiều lợi ích kinh tế, xã hội, môi trường…  

Thiết nghĩ, giải pháp nêu trên hoàn toàn có tính khả thi và nếu nhà nước có ngay chế tài bắt buộc thì chỉ khoảng 6 tháng đến 2 năm là đi vào cuộc sống. Ngược lại, nếu chúng ta không kịp thời có chế tài bắt buộc thì với sự bùng nổ chung cư cao tầng và doanh nghiệp như hiện nay, “bài toán” tắc đường và thiếu trường lớp sẽ không chỉ là vấn đề nan giải ở 2 thành phố lớn.

Bài và ảnh: HUY QUANG