QĐND - Trong quá trình triển khai thực hiện Quyết định số 121/2009/QĐ-TTg ngày 9-10-2009 (Quyết định 121) của Thủ tướng Chính phủ về cơ chế hoạt động của các cơ sở dạy nghề thuộc Bộ Quốc phòng và chính sách hỗ trợ bộ đội xuất ngũ học nghề, một số khó khăn, vướng mắc đã nảy sinh. Sau khi Báo Quân đội nhân dân nêu vấn đề, các bộ, ngành, cơ quan chức năng vào cuộc tháo gỡ và thực tế đã có những chuyển động đáng mừng… 

Các cơ sở dạy nghề vào cuộc tích cực hơn

Thông tin từ Cục Nhà trường Bộ Tổng tham mưu cho biết, năm đầu tiên thực hiện Quyết định 121, mặc dù gặp nhiều khó khăn nhưng với sự vào cuộc đầy tinh thần trách nhiệm của các cơ quan chức năng, công tác đào tạo nghề bộ đội xuất ngũ theo thẻ học nghề và cơ chế đặt hàng đã thu được kết quả tích cực. Bộ Quốc phòng đã kịp thời ban hành nhiều văn bản hướng dẫn triển khai Quyết định 121 như Hướng dẫn số 1978/HD-TM ngày 25-12-2009 của Bộ Tổng tham mưu về tổ chức đào tạo nghề cho bộ đội xuất ngũ; Thông tư liên tịch số 04/2010 của Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện chính sách hỗ trợ bộ đội xuất ngũ học nghề… Đặc biệt, từ thực tế việc thanh toán, quyết toán thẻ học nghề gặp nhiều vướng mắc (Báo Quân đội nhân dân đã phản ánh), Bộ Quốc phòng đã có Thông tư số 245 và 249 ban hành định mức chi phí đào tạo nghề và quy trình thanh toán, quyết toán thẻ học nghề...

Ông Dương Tuấn Anh, Giám đốc Công ty cổ phần Thương mại và Đầu tư Minh Thành (Hà Nội) - một cơ sở dạy nghề cho bộ đội xuất ngũ - nói: “Việc ban hành Thông tư 245 và 249 đã giúp công ty thanh toán, quyết toán thẻ học nghề được nhanh chóng, thuận tiện, tạo động lực rất lớn để chúng tôi tiếp tục tham gia đào tạo nghề cho bộ đội xuất ngũ những năm tiếp theo”.

Thống kê của Cục Nhà trường (Bộ tổng tham mưu) cũng cho biết, năm 2010, riêng các cơ sở trong quân đội đã dạy nghề cho hơn 46.500 học viên là bộ đội xuất ngũ, góp phần đào tạo nguồn nhân lực cho đất nước. Năm 2011, dự kiến sẽ có khoảng 60.000 quân nhân xuất ngũ tiếp tục được hỗ trợ kinh phí học nghề theo Quyết định 121 của Thủ tướng Chính phủ. 

Học viên là bộ đội xuất ngũ trong giờ thực hành tại trường Trung cấp nghề số 18 (Bộ Quốc phòng).

Đầu tư theo hướng tập trung, đồng bộ

Quyết định 121 cho phép các cơ sở dạy nghề thuộc Bộ Quốc phòng được thực hiện quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập đã tạo động lực mạnh mẽ cho sự phát triển của các trường. Tuy nhiên, trao đổi với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, đại diện nhiều trường dạy nghề vẫn còn băn khoăn vì cơ sở vật chất lạc hậu, xuống cấp, thiếu đồng bộ… chưa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ; các trường vẫn chưa thực sự được tự chủ về tổ chức bộ máy, biên chế nên gặp nhiều khó khăn trong hoạt động…

Để tháo gỡ vướng mắc này, tại Hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện Quyết định 121 được tổ chức mới đây, Trung tướng Phạm Xuân Hùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Tổng tham mưu trưởng kết luận rõ: "Thời gian tới Bộ Quốc phòng sẽ kiến nghị Chính phủ sửa đổi Quyết định 121 theo hướng bổ sung phần ngân sách đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, xây dựng chương trình, biên soạn giáo án; ưu tiên các trường dạy nghề quân đội trong đầu tư xây dựng cơ bản, xây dựng ký túc xá cho học sinh. Việc đầu tư cơ sở vật chất sẽ được thực hiện đồng bộ, tập trung theo từng nghề, từng cấp độ và theo các nghề trọng điểm của từng trường theo quy hoạch của Tổng cục Dạy nghề (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội)". Được biết, để đáp ứng với nhiệm vụ, trong năm 2011, Bộ Quốc phòng sẽ quyết định nâng cấp 2 trường trung cấp nghề lên cao đẳng nghề.

Cũng về vấn đề này, ông Phạm Đức Luyện, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch tài chính, Tổng cục Dạy nghề (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) cho biết: Năm 2011, Tổng cục Dạy nghề sẽ cấp 115 tỷ đồng để các trường dạy nghề trong quân đội đầu tư cơ sở vật chất…

Về việc tự chủ của các trường, Trung tướng Phạm Xuân Hùng cho biết thêm: Thời gian tới, Bộ Tổng tham mưu sẽ kiến nghị Bộ Quốc phòng giao cho hiệu trưởng các trường được tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế theo Nghị định 43 của Chính phủ như các trường dạy nghề công lập của các bộ, ngành Trung ương. Sớm kiến nghị cho phép các trường tự xây dựng điều lệ và tổ chức biên chế, chức danh, trần quân hàm báo cáo Bộ Quốc phòng phê duyệt…

Cơ sở dạy nghề được cấp ứng kinh phí đào tạo

Một trong những vấn đề được các cơ sở dạy nghề quan tâm nhất hiện nay là việc thanh toán kinh phí đào tạo nghề. Trao đổi với chúng tôi, Đại tá Nguyễn Thọ Trường, Hiệu trưởng Trường Trung cấp nghề số 11 Bộ Quốc phòng cho biết: “Năm 2010, trường đào tạo nghề cho hơn 2.530 thanh niên là bộ đội xuất ngũ; đợt 1 năm 2011, trường tiếp tục đào tạo cho 1.340 quân nhân xuất ngũ theo thẻ học nghề. Tổng giá trị thẻ học nghề của cả 3 đợt là gần 30 tỷ đồng. Tuy nhiên, nhà trường mới được thanh toán và ứng với tổng số tiền là 18 tỷ đồng nên gặp nhiều khó khăn trong triển khai công tác đào tạo vì các chi phí như lương giáo viên, điện, nước, nguyên vật liệu… phải chi phí ngay từ đầu”.

Làm việc với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, Đại tá Nguyễn Đình Thủy, Phó trưởng Phòng Chế độ-Chính sách, Cục Tài chính (Bộ Quốc phòng) khẳng định, năm 2010 là năm đầu tiên thực hiện Quyết định 121 nên việc thanh toán, quyết toán thẻ học nghề cho một số cơ sở dạy nghề còn chậm. Tuy nhiên, đến thời điểm cuối năm 2010, các cơ quan chức năng đã ban hành đầy đủ các văn bản hướng dẫn quy trình, thủ tục thanh toán, quyết toán thẻ học nghề. Việc thanh toán, quyết toán thẻ học nghề từ năm 2011 trở đi sẽ thực sự “thông thoáng”, không còn vướng mắc.

Về việc cấp ứng kinh phí, Đại tá Nguyễn Đình Thủy cho biết thêm: Theo quy định, cơ sở dạy nghề chỉ được thanh toán thẻ học nghề khi kết thúc khóa đào tạo và có đầy đủ hồ sơ, thủ tục theo quy định. Thế nhưng, để giảm bớt khó khăn về kinh phí cho các cơ sở dạy nghề, được sự đồng ý của các cơ quan có thẩm quyền, từ năm 2011, Cục Tài chính sẽ báo cáo Bộ Quốc phòng cấp ứng kinh phí đào tạo theo thẻ học nghề (theo khả năng ngân sách) cho các cơ sở dạy nghề. Đến thời điểm này, nhiều cơ sở dạy nghề đã được cấp ứng kinh phí năm 2011. Điển hình như Trường Trung cấp nghề số 9 được cấp ứng 10 tỷ đồng; Trường Trung cấp nghề số 1 được cấp ứng 5 tỷ đồng…  Đặc biệt, các cơ sở dạy nghề ngoài quân đội trên địa bàn Thủ đô Hà Nội có đào tạo bộ đội xuất ngũ theo thẻ học nghề cũng đã được cấp ứng 6 tỷ đồng… Những khó khăn, vướng mắc đang dần được Bộ Quốc phòng, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội; Bộ Tài chính và một số cơ quan hữu quan tháo gỡ; đặc biệt là việc cấp ứng kinh phí... cho các trường dạy nghề sẽ tạo tiền đề, động lực để công tác đào tạo nghề cho bộ đội xuất ngũ theo Quyết định 121 của Thủ tướng Chính phủ năm 2011 và những năm tiếp theo thu được những kết quả tích cực hơn. 

Bài và ảnh: Nguyễn Trung Kiên