QĐND Online-Cách đây gần hai chục năm, Chính phủ đã có chỉ thị nghiêm cấm sản xuất, buôn bán và đốt các loại pháo nổ, thuốc pháo nổ trong phạm vi cả nước (trừ các loại pháo hoa và thuốc làm pháo hoa). Tiếp đó, Chính phủ cũng như các cấp, các ngành, địa phương liên tục có các văn bản quy phạm pháp luật quy định cụ thể về lĩnh vực này.

Tuy nhiên, bất chấp quy định của pháp luật, hoạt động pháo “lậu” vẫn tiếp diễn thường xuyên. Vì lợi nhuận nên tình trạng sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ ngày càng gia tăng về số vụ và tính chất, số lượng pháo. Kèm theo đó, các vụ mất an toàn các loại pháo nổ cũng liên tục xảy ra, gây thiệt hại về người, tài sản của nhà nước và nhân dân, làm mất ổn định trật tự xã hội. 

Mới đây, một hội nghị của Bộ Công an được tiến hành nhằm bàn biện pháp tổng kiểm tra, thu hồi, thực hiện cao điểm vận động toàn dân giao nộp vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và tiếp tục thực hiện Nghị định 36/CP về quản lý, sử dụng pháo đối với một số địa phương trọng điểm phía Bắc. Hội nghị đánh giá, những năm qua, lực lượng chức năng đã điều tra, khám phá nhiều vụ buôn bán, vận chuyển, sử dụng pháo trái phép, bước đầu đạt được những kết quả tốt. Chỉ tính riêng năm 2012 đã phát hiện gần 1.600 vụ, bắt giữ 1.940 đối tượng vi phạm về sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng trái phép các loại pháo; đồng thời vận động nhân dân giao nộp được hơn 4.000 kg pháo các loại…

Thu hồi pháo lậu. Ảnh minh họa: Internet.

Trên các phương tiện thông tin đại chúng, có thể thấy, ở hầu hết các địa phương đều có tình trạng buôn bán, tàng trữ, vận chuyển sử dụng trái phép pháo. Không chỉ ở các địa phương giáp biên giới phía Bắc như Quảng Ninh, Lào Cai, Lạng Sơn, Cao Bằng mà cả ở các tỉnh như Hải Dương, Thanh Hoá, Nghệ An… tình trạng này cũng còn phổ biến.

Tình hình sử dụng pháo trong nhân dân có xu hướng mở rộng hơn. Tết Nguyên đán, các hoạt động sử dụng càng rầm rộ, đây là nguyên nhân khiến tình trạng sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ pháo gia tăng. Dịp giáp Tết, cao điểm là đêm giao thừa, bất kể là nông thôn hay thành thị rất nhiều  pháo nổ, pháo sáng được sử dụng. Đối tượng sử dụng thường là những thanh niên mới lớn, ít có sự quản lý, giáo dục của gia đình, thậm chí trốn gia đình ra đồng, ra đường để đốt pháo.

Từ các hoạt động pháo “lậu”, trên toàn quốc đã có nhiều vụ việc tai nạn đau thương, cho cả đối tượng sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng. Vụ nổ lớn do pháo cuối năm 2011 ở xã Thuỵ Sơn (Thái Thuỵ, Thái Bình) làm bốn người bị thương nặng.  Mới tháng trước, một vụ nổ pháo lớn cũng xảy ra ở phường Hà Tu, TP Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh), liên hồi khoảng 20 phút phá tung một ngôi nhà và làm hai người thương vong.

Để hạn chế thực trạng này, các lực lượng chức năng cần xử lý mạnh tay, quyết liệt hơn nữa với các đối tượng vi phạm. Hơn nữa, để hạn chế việc sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ trái phép mặt hàng “nóng” này cần có biện pháp ngăn chặn, cắt đứt nhu cầu sử dụng trong người dân. Việc quản lý sử dụng pháo trái phép cần được chú ý hơn từ các gia đình, các cơ sở, giáo dục để đối tượng thanh thiếu niên nhận thức rõ hơn tác hại từ pháo. Ngay từ bây giờ, các gia đình, các cơ sở địa phương cần có biện pháp ngăn chặn sớm, tránh để các vụ tai nạn từ pháo đáng tiếc xảy ra.

ĐÀO ĐỨC HANH