Dự án kết nối trường học, kết nối cộng đồng ở Việt Nam

QĐND Online – Vừa qua, Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU) đã đăng tải bài viết về “Chương trình Internet trường học của Viettel”. Đây là một mô hình được khởi động bởi ITU vào năm 2009 với tên gọi “kết nối trường học, kết nối cả cộng đồng” nhằm cải tiến việc kết nối Internet tới các trường học ở những quốc gia đang phát triển trên toàn thế giới.

Mặc dù Việt Nam bắt đầu thực hiện việc kết nối Internet từ tháng 12-1997, nhưng tỷ lệ người sử dụng Internet còn rất thấp (chưa đầy 0,25%) vào năm 2002. Hình thức truy nhập Internet chủ yếu trong thời gian này là dial-up qua đường dây điện thoại, băng thông hạn hẹp (phổ biến loại tốc độ 64 kbps) và giá cước còn rất đắt.

Với nhiều cản trở về kết nối Internet, Cục Công nghệ thông tin, Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam cho rằng, phải đến năm 2030, Việt Nam mới thực hiện được giấc mơ kết nối Internet đến tất cả các trường học.

Tháng 1-2008, Viettel cam kết với Bộ Giáo dục và Đào tạo cung cấp kết nối băng rộng miễn phí tới tất cả các trường học và cơ sở giáo dục cho các trường tiểu học, trung học, mẫu giáo, mầm non, các trung tâm giáo dục cộng đồng, trung tâm giáo dục thường xuyên, các phòng giáo dục và đào tạo (cấp huyện), các trường đào tạo nghề. Việc cam kết này bao gồm: Việc tài trợ miễn phí toàn bộ thiết bị kết nối Internet là modem ADSL, cáp quang… Kết nối kênh thuê riêng bằng đường cáp quang, tốc độ 4 Mbps miễn phí tới tất cả các Sở GDĐT, giảm cước nối quốc tế đường 256 Kbps và cũng giảm 70% cước kết nối kênh thuê riêng bằng cáp quang tới các trường đại học. Đặc biệt tại các trường vùng sâu, vùng xa, Viettel cam kết sẽ cung cấp miễn phí cả thiết bị lẫn cước kết nối hằng tháng bằng công nghệ 3G, tốc độ có thể đạt 1 Mbps.

Nhân viên dự án thực hiện kết nối Internet cho học sinh vùng sâu, vùng xa

Chỉ trong vòng ba năm từ năm 2008-2010, Viettel đã hoàn thành đưa Internet miễn phí tới 29.559 cơ sở giáo dục, 100% các trường học vào tháng 12-2010. Trong số đó có tới 72% trường được kết nối băng thông rộng với tốc độ tối thiểu trên 1Mbps. Ước tính chi phí đầu tư của Viettel trong 3 năm gần 24 triệu USD và chi phí thường xuyên hàng năm tiếp theo là hơn 4 triệu USD.

Tiếp cận sớm với công nghệ thông tin là một cách nhanh nhất để nâng cao hiểu biết, đặc biệt là cho các thầy cô giáo và các em học sinh.  Bên cạnh đó, còn tạo điều kiện cho những người thu nhập thấp có cơ hội tiếp cận với kiến thức và thông  tin trong nước và ngoài nước để có được công việc và thu nhập tốt hơn.

Bộ GD-ĐT Việt Nam khẳng định, dự án Internet trường học của Viettel đã làm giá cước Internet giảm hơn 80% trong vòng 3 năm qua, tạo cơ hội cho các hộ gia đình và người dân trên toàn quốc được tiếp cận với Internet. Nhờ có sự mở rộng hạ tầng thông qua dự án của Viettel nên các ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục đã bùng nổ. Dự án được triển khai dựa trên nền cáp quang nên có rất nhiều lợi thế trong tương lai để phát triển băng thông rộng, giá cước rẻ, ổn định, không phụ thuộc thời tiết, có thể thực hiện truyền hình trực tuyến…

Hoàn thành kết nối Internet mới chỉ là giai đoạn đầu mở ra một dự án mới và lớn hơn, Viettel đã ký tiếp Biên bản ghi nhớ với Bộ GD-ĐT vào tháng 12-2010 để thúc đẩy giáo dục điện tử trên hạ tầng đã triển khai. Các chương trình ứng dụng ICT như: số hóa sách giáo khoa, trường học điện tử, học trực tuyến sẽ được xây dựng cho các trường học trong tương lai.

Khi được biết Viettel đã thành công trong việc đưa Internet tới 100% trường học, Susan, một thành viên Ban phụ trách các sáng kiến đặc biệt (Special Initiatives Division)  của ITU nói “Rất ấn tượng. Chưa thấy có sáng kiến kết nối trường học nào mà lại hoàn toàn do doanh nghiệp khởi xướng và thực hiện bằng chính tiền của mình. Nếu được thì hãy chia sẻ cho chúng tôi vì tôi rất muốn biết khả năng nhân rộng của dự án này”.

Trong khi đó, chuyên gia tư vấn, văn phòng ITU khu vực Châu Á Thái bình Dương lại cho rằng, các nghiên cứu của ITU đã chỉ ra rằng học sinh, sinh viên là đối tượng lan tỏa Internet tốt nhất tại các nước đang phát triển. Hiện nay ở các quốc gia này, số người sử dụng trung bình mới chỉ có 21% so với mức 70% tại các nước đã phát triển. Cản trở chính của việc phát triển Internet không hẳn lúc nào cũng là do hạn chế hạ tầng và giá. Mô hình sử dụng đã cho thấy có sự khác nhau lớn liên quan tới giáo dục, giới tính, thu nhập, tuổi tác và vị trí địa lý của người sử dụng (thành thị/nông thôn).