Kết nối và phát huy nguồn lực nữ trí thức

Ngày 8-3-2011, Hội Nữ trí thức Việt Nam được thành lập. Ngay từ khi ra đời, Hội đã xác định sứ mệnh tập hợp đội ngũ nữ trí thức trên cả nước, phát huy tiềm năng, trí tuệ của phụ nữ trong sự nghiệp phát triển đất nước. Sau 15 năm xây dựng và phát triển, từ những chi hội đầu tiên tại Hà Nội, Hội đã mở rộng mạng lưới tới nhiều địa phương, trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp trên cả nước. Thông qua các hội thảo khoa học, diễn đàn học thuật và hoạt động tư vấn, phản biện, đội ngũ nữ trí thức đã chia sẻ kết quả nghiên cứu, đóng góp nhiều ý kiến cho quá trình xây dựng chính sách.

Các nữ trí thức Việt Nam tiêu biểu.

Theo GS, TS Lê Thị Hợp, Chủ tịch Hội Nữ trí thức Việt Nam, từ khoảng 350 hội viên ban đầu, đến nay Hội đã quy tụ gần 6.000 hội viên, trong đó có 24 Giáo sư, 224 Phó giáo sư, hơn 700 tiến sĩ, khoảng 2.000 thạc sĩ cùng nhiều nhà khoa học đầu ngành, Nghệ sĩ Nhân dân và Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới. Nhiều hội viên đã được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ, Giải thưởng Kovalevskaia, Giải thưởng L'Oréal – UNESCO cùng nhiều giải thưởng quốc tế uy tín. Bên cạnh hoạt động trong nước, Hội còn đẩy mạnh hợp tác quốc tế. Việc tham gia Mạng lưới các nhà khoa học và kỹ sư nữ khu vực châu Á - Thái Bình Dương năm 2018 đã mở thêm cơ hội giao lưu học thuật, tiếp cận xu hướng nghiên cứu mới và quảng bá hình ảnh nữ trí thức Việt Nam ra thế giới.

Lễ tôn vinh nữ trí thức tiêu biểu giai đoạn 2011-2026 và biểu dương hội viên xuất sắc nhiệm kỳ 2021-2026 là dịp ghi nhận những đóng góp bền bỉ của đội ngũ nữ trí thức, đồng thời tiếp thêm động lực cho hành trình đổi mới sáng tạo trong giai đoạn mới.

Những dấu ấn từ trí tuệ và cống hiến

Trong lễ tôn vinh, biểu dương nữ trí thức Việt Nam tiêu biểu năm 2026, 44 nữ trí thức tiêu biểu được tôn vinh là những gương mặt đại diện cho hàng nghìn phụ nữ đang âm thầm đóng góp trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Mỗi người một lĩnh vực, một hành trình riêng, nhưng đều gặp nhau ở tinh thần phụng sự cộng đồng bằng tri thức và trách nhiệm xã hội.

GS, TS Nguyễn Thị Doan là một trong những gương mặt tiêu biểu. Xuất thân là nhà giáo, nhà khoa học uy tín, bà có nhiều đóng góp cho sự nghiệp đào tạo cán bộ, phát triển tri thức và nâng cao chất lượng giáo dục đại học. Trên cương vị Phó chủ tịch nước, Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam và Chủ tịch Danh dự Hội Nữ trí thức Việt Nam, bà luôn tâm huyết với công tác khuyến học, khuyến tài và nâng cao vị thế phụ nữ trong xã hội.

Tôn vinh bà Nguyễn Thị Thanh Hòa, Chủ tịch Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam, nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, nguyên Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam. 

Là một trong những người đặt nền móng cho Hội Nữ trí thức Việt Nam, GS, TS Phạm Thị Trân Châu vừa là nhà khoa học đầu ngành trong lĩnh vực hóa sinh với gần 100 công bố quốc tế, vừa là người trực tiếp góp phần xây dựng, phát triển Hội trong những năm đầu thành lập. Những đóng góp của bà đã tạo nền tảng để Hội tiếp tục phát triển vững mạnh.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, PGS, TS, Anh hùng Lao động Nguyễn Thị Trâm dành hơn bốn thập kỷ nghiên cứu và chọn tạo giống lúa. Bà cùng cộng sự đã phát triển hơn 20 giống lúa mới, góp phần nâng cao năng suất và bảo đảm an ninh lương thực quốc gia. Những cống hiến ấy được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng cao quý như Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ, Giải thưởng Kovalevskaia và danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới.

Ở lĩnh vực y học dự phòng, GS, TS, Thầy thuốc Nhân dân Huỳnh Phương Liên là người đặt nền móng cho công nghệ sản xuất vaccine viêm não Nhật Bản tại Việt Nam. Từ những nghiên cứu đầu tiên trong thập niên 1960 đến việc làm chủ công nghệ vaccine thế hệ mới, bà đã góp phần bảo vệ sức khỏe cho hàng chục triệu trẻ em Việt Nam.

Nhiều nữ trí thức cũng tạo dấu ấn sâu đậm trong lĩnh vực kinh tế. Từ phòng thí nghiệm hóa học, PGS, TS Nguyễn Thị Hòe đã xây dựng thương hiệu KOVA phát triển ra nhiều quốc gia, trở thành biểu tượng cho sự kết hợp giữa nghiên cứu khoa học và hoạt động doanh nghiệp. Trong khi đó, Anh hùng Lao động Nguyễn Thị Phương Thảo ghi dấu bằng tư duy đổi mới sáng tạo và tinh thần tiên phong trong lĩnh vực hàng không, góp phần nâng cao vị thế doanh nhân nữ Việt Nam trong thời kỳ hội nhập. Dấu ấn của nữ trí thức Việt Nam còn hiện diện trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật với những nghệ sĩ như NSND Lệ Ngọc, NSND Tâm Chính - những người nhiều năm bền bỉ gìn giữ và lan tỏa giá trị văn hóa dân tộc.

Từ phòng thí nghiệm, giảng đường, cánh đồng nghiên cứu đến thương trường và sân khấu nghệ thuật, hành trình của nữ trí thức Việt Nam là hành trình của sự sáng tạo, bền bỉ và dấn thân. Mỗi công trình khoa học, mỗi sáng kiến, mỗi thành tựu nghề nghiệp không chỉ góp phần thúc đẩy sự phát triển của đất nước mà còn làm đẹp thêm hình ảnh người phụ nữ Việt Nam trong thời đại mới.