Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” được Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 triển khai theo hướng ngày càng trực quan, sinh động, phù hợp với tâm lý lứa tuổi học sinh. Từ những câu hỏi về lịch sử, địa lý, pháp luật, chủ quyền biển, đảo đến những tình huống thực tế, nội dung tuyên truyền được “mềm hóa”, chuyển tải qua nhiều hình thức như: Thi trực tuyến, trực tiếp, gameshow, hoạt động trải nghiệm, sáng tác nghệ thuật và truyền thông trên nền tảng số.

Ban tổ chức trao giải chung kết Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” khu vực 5, tháng 6-2026. Ảnh: ĐỨC ĐỊNH 

Đơn vị đã phối hợp với ngành giáo dục và các địa phương nghiên cứu, xây dựng gần 3.000 câu hỏi trắc nghiệm về biển, đảo, phù hợp với chương trình giáo dục và đặc điểm lứa tuổi học sinh. Phần mềm thi trực tuyến, thiết bị thi và hệ thống kết nối trực tuyến được khai thác đồng bộ, góp phần bảo đảm tính chính xác, khách quan và mở rộng khả năng tiếp cận của học sinh. Cuộc thi được triển khai ở 6 tỉnh, thành phố gồm: Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đồng Tháp, Vĩnh Long và TP Hồ Chí Minh. Đơn vị đã tổ chức 10 vòng thi trực tuyến và 17 vòng thi trực tiếp, phủ kín 100% xã, phường ven biển thuộc địa bàn được phân công; thu hút hàng chục nghìn học sinh tham gia, đạt tỷ lệ hơn 93% tổng số học sinh của 233 trường THCS.

Một trong những dấu ấn nổi bật của Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 là chủ động nghiên cứu, đổi mới format, tìm kiếm cách thức tổ chức phù hợp với từng cấp thi và đối tượng học sinh. Thực hiện chỉ đạo của cấp trên giao làm điểm triển khai đề án, trong hai năm 2025 và 2026, đơn vị đã tổ chức thành công hai vòng thi thí điểm cấp tỉnh và vòng chung kết khu vực. Qua đó, xây dựng 3 phương án format, tổ chức 2 lượt chạy thử nghiệm và 1 hội thảo đánh giá, rút kinh nghiệm trước khi tham mưu Ban chỉ đạo đề án phê duyệt format hoàn chỉnh. 

Từ hình thức thi cá nhân, vòng chung kết khu vực được đổi mới sang thi theo đội, mỗi đội gồm 5 học sinh (3 chính thức và 2 dự bị). Các phần thi tăng cường tương tác, hùng biện, sân khấu hóa, xử lý tình huống..., giúp học sinh không chỉ thể hiện kiến thức mà còn rèn luyện khả năng phối hợp, tư duy và bản lĩnh. Bên cạnh đó, đơn vị luôn xác định ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số là giải pháp quan trọng. Từ phần thi trực tuyến tại cơ sở đến các vòng thi trực tiếp, phần mềm, thiết bị thi điện tử, đường truyền và các nền tảng số được khai thác đồng bộ, hỗ trợ tổ chức, điều hành, chấm điểm, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, khách quan của cuộc thi. Đặc biệt, việc kết hợp thi trực tiếp với truyền hình, livestream và mạng xã hội đã mở rộng không gian tuyên truyền trên môi trường số thu hút đông đảo học sinh tham gia.

Điều làm nên sức sống của cuộc thi còn nằm ở việc kết hợp giáo dục kiến thức với trải nghiệm thực tế và các hoạt động hướng về cộng đồng. Học sinh được tham quan tìm hiểu nhiệm vụ của cán bộ, chiến sĩ trên tàu cảnh sát biển; nghe những câu chuyện về sự hy sinh, quả cảm, gian khó nơi đầu sóng, ngọn gió trong hoạt động tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, cứu hộ, cứu nạn và đấu tranh phòng, chống tội phạm trên biển. Hoạt động sáng tác, triển lãm tranh với chủ đề “Biển, đảo Tổ quốc và người chiến sĩ Cảnh sát biển” cũng tạo dấu ấn riêng. Việc kết hợp bình chọn trên nền tảng số với chấm điểm chuyên môn vừa tạo tương tác rộng rãi, vừa bảo đảm tính chuyên môn, khách quan. Trong các cuộc thi, đơn vị phối hợp trao 140 xe đạp trị giá gần 350 triệu đồng và 222 suất học bổng trị giá 300 triệu đồng tặng học sinh có hoàn cảnh khó khăn. 

Dấu ấn của cuộc thi còn thể hiện qua vòng chung kết toàn quốc năm học 2025-2026 được tổ chức cuối tháng 8 vừa qua. Trong 6 đội tuyển xuất sắc nhất cả nước, hai đội TP Hồ Chí Minh và Lâm Đồng do Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 trực tiếp bồi dưỡng đều giành giải nhì toàn quốc. Phía sau những thành tích tiêu biểu ấy là sự hiểu biết, trải nghiệm, lan tỏa tình yêu, trách nhiệm với biển, đảo, chủ quyền quốc gia; thêm yêu người lính biển đang ngày đêm làm nhiệm vụ giữa trùng khơi trong thế hệ trẻ.

Ban tổ chức trao giải chung kết Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” khu vực 5, tháng 6-2026. Ảnh: ĐỨC ĐỊNH 

Để Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” trở thành hoạt động tuyên truyền có sức lan tỏa sâu rộng, Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 từng bước hình thành mạng lưới phối hợp đồng bộ giữa Cảnh sát biển-ngành giáo dục-nhà trường-báo chí, truyền thông-cấp ủy, chính quyền các địa phương. Mạng lưới ấy hình thành trên cơ sở ký kết chương trình phối hợp tổ chức thi, hoạt động trải nghiệm, đổi mới nội dung, ứng dụng công nghệ, chăm lo an sinh xã hội và truyền thông đa nền tảng.

Qua quá trình triển khai đề án, Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 đã thực hiện tốt vai trò đơn vị thí điểm, cung cấp kinh nghiệm thực tiễn để nghiên cứu, đánh giá và nhân rộng trong toàn lực lượng. Đó cũng là quá trình chuyển hóa từ “biết” đến “hiểu”, từ “hiểu” đến “yêu” và từ tình yêu đến trách nhiệm với biển, đảo Tổ quốc. Thời gian tới, Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức thi; phát triển ngân hàng câu hỏi mở, tăng cường câu hỏi xử lý tình huống và video trực quan; kết hợp hiệu quả hình thức thi trực tuyến với trực tiếp; phát huy vai trò truyền thông đa nền tảng, mạng xã hội; tiếp tục gắn cuộc thi với các hoạt động trải nghiệm, văn hóa, nghệ thuật và an sinh xã hội hướng về biển, đảo.

Cán bộ, chiến sĩ Bộ tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 xác định bảo vệ biển, đảo không chỉ bắt đầu từ những con tàu ra khơi hay những chuyến tuần tra nơi đầu sóng, mà một phần quan trọng bắt đầu từ những bài học sơ khai về biển, từ niềm tự hào được khơi dậy trong mỗi học sinh, từ tình yêu Tổ quốc được vun đắp qua từng câu hỏi, từng trải nghiệm và từng câu chuyện về người lính biển. Để rồi, những kiến thức hôm nay sẽ trở thành hành trang của thế hệ trẻ mai sau; tình yêu biển, đảo lớn dần thành tình yêu Tổ quốc và trách nhiệm của mỗi công dân đối với chủ quyền biên giới quốc gia.