Từ nét vẽ đến dáng hình Dinh Độc Lập

Theo bản vẽ khám phá công trình

Dọc hành lang Dinh Độc Lập, hơn 20 bảng hình ảnh dẫn người xem trở về những năm tháng công trình còn được phác thảo qua từng nét vẽ. Bản phác thảo của kiến trúc sư Ngô Viết Thụ mở đầu cuộc khám phá ấy, ngay trong không gian được xây dựng từ ý tưởng của ông. Từ trang giấy đến công trình trước mắt, du khách có thể lần tìm những đường nét quen thuộc, nhận ra các chi tiết mà một lần tham quan vội vàng dễ bỏ qua.

Quang cảnh tại triển lãm “Từ bản vẽ đến biểu tượng”.

Giữa những tư liệu giới thiệu kiến trúc của Dinh, hệ thống thanh lam mặt tiền thu hút sự chú ý bởi hình dáng cách điệu từ những đốt trúc. Những thanh lam tạo nét thanh thoát cho mặt tiền, đồng thời góp phần điều tiết ánh sáng và thông gió tự nhiên. Hình ảnh quen thuộc trong văn hóa phương Đông được kiến trúc sư đưa vào công trình hiện đại bằng một cách xử lý vừa giàu tính thẩm mỹ, vừa đáp ứng nhu cầu sử dụng.

Từ chi tiết ấy, các bản vẽ và hình ảnh tiếp tục mở rộng tầm nhìn ra bố cục công trình. Những mảng tường, khoảng trống được đặt trong mối liên hệ với cảnh quan bao quanh, giúp người xem hiểu thêm cách tổ chức không gian của Dinh. Vẻ hài hòa của tổng thể dần được cắt nghĩa qua sự sắp đặt từng bộ phận, thay vì chỉ dừng ở ấn tượng về một mặt tiền đẹp.

Du khách nghe thuyết minh tại triển lãm.

Câu chuyện tiếp nối bên trong công trình, qua những tư liệu về cách bố trí nội thất và nghệ thuật trang trí. Các bề mặt sơn mài ánh lên sắc vàng, góp phần tạo vẻ sang trọng cho không gian. Từ dáng trúc nơi mặt tiền đến chất liệu trang trí nội thất, dấu ấn nghệ thuật truyền thống hiện diện trong nhiều chi tiết, để du khách có thể tìm hiểu kỹ hơn khi tiếp tục tham quan.

Anh Nguyễn Việt Thắng (sinh năm 1990, ở phường Sài Gòn) chia sẻ: “Xem bản vẽ rồi nhìn lại công trình thực tế, tôi dễ hình dung hơn những ý tưởng của kiến trúc sư. Tôi cũng muốn dành thêm thời gian quan sát các chi tiết kiến trúc mà trước đây mình chưa để ý”.

Mạch trưng bày chuyển từ câu chuyện thiết kế sang những dấu mốc lịch sử gắn với Dinh Độc Lập. Ngày 30-4-1975 đã làm nên ý nghĩa đặc biệt của nơi này, ghi dấu thắng lợi của dân tộc, mở ra kỷ nguyên hòa bình, độc lập và thống nhất đất nước. Những hình ảnh hòa bình khép lại tuyến tham quan, đưa người xem từ câu chuyện quá khứ trở về với cuộc sống hôm nay. Công trình vừa được khám phá qua từng đường nét kiến trúc cũng chính là chứng tích của thời khắc lịch sử trọng đại ấy.

Hiểu di sản để cùng gìn giữ

Một bản vẽ có thể khiến du khách dừng lâu hơn trước mặt tiền, một hình ảnh nội thất có thể gợi sự chú ý đến chất liệu trang trí trong phòng, triển lãm tạo nên những kết nối cụ thể giữa tư liệu và không gian tham quan. Triển lãm trưng bày theo hướng “đồng hiện” giúp câu chuyện kiến trúc trở nên gần gũi, bởi người xem có thể tìm thấy dấu ấn của ý tưởng thiết kế ngay trong công trình đang hiện hữu.

Ông Trần Hữu Phước, Phó giám đốc Hội trường Thống Nhất, đơn vị quản lý Di tích lịch sử Dinh Độc Lập, chia sẻ: “Triển lãm là dịp để công chúng khám phá sâu hơn các giá trị kiến trúc, nghệ thuật của công trình. Qua đó, người xem hiểu thêm hành trình từ một công trình kiến trúc trở thành biểu tượng trong lịch sử dân tộc”.

Triển lãm trưng bày theo hướng “đồng hiện”.

Chính sự hội tụ giữa giá trị kiến trúc và ý nghĩa lịch sử đã làm nên vị thế đặc biệt của Dinh Độc Lập. Triển lãm “Từ bản vẽ đến biểu tượng” được tổ chức hướng tới chào mừng Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam 23-11 và Ngày Văn hóa Việt Nam 24-11, góp phần đưa những giá trị ấy đến gần hơn với công chúng.

Việc đặt những bản phác thảo bên cạnh hình ảnh công trình cũng gợi thêm ý nghĩa của công tác gìn giữ di sản. Tư liệu thiết kế giúp lý giải vì sao một chi tiết có hình dáng như vậy, một chất liệu được lựa chọn cho không gian ấy. Bảo tồn công trình vì thế còn gắn với việc lưu giữ những căn cứ để hiểu đúng dụng ý sáng tạo và giới thiệu các giá trị đó đến công chúng.

Triển lãm “Từ bản vẽ đến biểu tượng” giúp du khách hiểu thêm quá trình xây dựng Dinh Độc Lập và dấu mốc lịch sử làm nên tầm vóc của công trình. Những hiểu biết ấy góp phần bồi đắp sự trân trọng di sản, nâng cao ý thức gìn giữ và trao truyền cho các thế hệ sau. Qua đó, Dinh Độc Lập tiếp tục phát huy vai trò giáo dục lịch sử, văn hóa và thẩm mỹ trong đời sống hôm nay.