Từ giảng đường đến sân khấu chuyên nghiệp

Phóng viên (PV): Việc ra mắt bộ nhận diện thương hiệu mới là bước đi chiến lược, nhưng thương hiệu của một trường nghệ thuật cốt lõi nằm ở chất lượng đầu ra và tác phẩm. Vậy, làm thế nào để thể hiện được sự chuyển mình về tư duy đào tạo, chương trình giảng dạy và năng lực cạnh tranh của sinh viên trong thời đại số, thưa ông?

TS, NSƯT Bùi Như Lai: Với 67 năm trong sự nghiệp đào tạo và 46 năm chính thức mang tên Trường Đại học Sân khấu-Điện ảnh Hà Nội, qua quá trình xây dựng và trưởng thành, bộ nhận diện của nhà trường cũng cần có sự thay đổi để vừa gắn với đặc trưng sân khấu, điện ảnh, vừa hướng tới xây dựng hình ảnh một đơn vị mạnh, đoàn kết và tạo niềm tự hào. Trong xu thế mới, thương hiệu và truyền thông ngày càng được quan tâm. Từ đó, nhà trường xác định truyền thông phải đi cùng sản phẩm và chất lượng đào tạo.

Hướng tới lễ kỷ niệm thành lập trường (ngày 17-12-2026), thay vì thực hiện clip phóng sự giới thiệu về nhà trường, chúng tôi dành không gian để trình chiếu, giới thiệu các sản phẩm của Liên hoan “Chuyện thanh xuân”. Một tác phẩm, một vở diễn xuất sắc sẽ được lựa chọn; các sản phẩm hội họa, nhiếp ảnh cũng sẽ được trưng bày, triển lãm trong khuôn viên trường, tạo nên cách thức mới, hấp dẫn hơn và quan trọng nhất là giới thiệu được những tài năng mà nhà trường đang đào tạo. Cùng với đó, Ban giám hiệu cũng tính tới việc xây dựng những không gian sáng tạo ngay trong nhà trường. Chúng ta nói nhiều đến không gian sáng tạo nhưng trong các trường học cũng cần có những không gian thực chất dành cho sinh viên. Đó sẽ là nơi các em có thể trình bày ý tưởng, kết hợp nhiều loại hình nghệ thuật, nhiều khoa với nhau để tạo ra những tác phẩm mới.

TS, NSƯT Bùi Như Lai.

PV: Liên hoan nghệ thuật “Chuyện thanh xuân” (diễn ra từ ngày 5 đến 20-12-2026) lần đầu tiên tổ chức, được kỳ vọng giúp sinh viên làm nghề ngay trên ghế nhà trường và kết nối với công nghiệp văn hóa. Tuy nhiên, thị trường nghệ thuật hiện nay cạnh tranh rất khốc liệt và khắt khe, nhà trường có cơ chế cụ thể nào để các tác phẩm xuất sắc từ liên hoan thực sự bước ra thị trường, thay vì chỉ dừng lại ở một kỳ thi diễn nội bộ?

TS, NSƯT Bùi Như Lai: Đây là lần đầu tiên nhà trường tổ chức Liên hoan nghệ thuật “Chuyện thanh xuân”. Đó là những câu chuyện, nhận thức và góc nhìn của người trẻ được kể thông qua các tác phẩm điện ảnh, truyền hình, hoạt hình; qua sân khấu kịch, nhạc kịch, kịch hát dân tộc, nghệ thuật múa; cũng như nhiếp ảnh, hội họa, mỹ thuật.

Đây cũng là lần đầu tiên nhà trường mạnh dạn lựa chọn những sinh viên có điểm số xuất sắc ở các chuyên ngành, tổ chức kết nối để các bạn gặp gỡ, trao đổi, đưa ra quan điểm, ý tưởng để cùng thực hiện tác phẩm. Nhà trường dành một khoản kinh phí, dù không nhiều, nhưng chúng tôi coi đó là những “hạt giống” quan trọng để sinh viên có điều kiện sáng tạo, thử nghiệm ngôn ngữ nghệ thuật và đặc biệt là tạo tiền đề để các bạn kết nối với nhau.

Nếu các tác phẩm của liên hoan có chất lượng tốt, nhà trường sẵn sàng đồng hành để những sản phẩm này có thể tham gia các triển lãm, liên hoan ở quy mô quốc gia, từ nhiếp ảnh, mỹ thuật đến sân khấu, điện ảnh. Các đơn vị của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ theo dõi kết quả của liên hoan và hỗ trợ để những tác phẩm tốt được quảng bá rộng rãi hơn. Chúng tôi mong muốn từ năm nay, “Chuyện thanh xuân” sẽ được tiếp nối hằng năm, mỗi kỳ có những nội dung và thông điệp riêng.

Tiết mục biểu diễn của sinh viên Trường Đại học Sân khấu-Điện ảnh Hà Nội trong buổi giới thiệu Liên hoan nghệ thuật “Chuyện thanh xuân”.

PV: Với thông điệp “kế thừa tinh hoa truyền thống bằng hơi thở đương đại”, liên hoan đặt ra ranh giới hay tiêu chí nào đối với các tác phẩm của sinh viên? Nhà trường khuyến khích sự phá cách, thể hiện cái tôi góc cạnh của tuổi trẻ tới đâu khi đối diện với những chuẩn mực nghệ thuật truyền thống và yêu cầu thẩm định hiện nay?

TS, NSƯT Bùi Như Lai: Những năm gần đây, công nghiệp văn hóa cũng như cách người trẻ tham gia vào sự phát triển văn hóa, nghệ thuật của đất nước đang nhận được sự quan tâm lớn của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Điều đó cho thấy hướng đi của nhà trường là hoàn toàn phù hợp. Việc thể hiện cái tôi, sự phá cách của người trẻ là điều đáng trân trọng trong sáng tạo nghệ thuật, nhưng sự đổi mới ấy phải dựa trên nền tảng thấu hiểu sâu sắc các giá trị cốt lõi. Công nghệ và tư duy đương đại phải là phương tiện để lan tỏa, chứ không phải lý do làm sai lệch chuẩn mực. Chúng tôi định hướng sinh viên khai thác sự gai góc, thực tế của đời sống hiện đại nhưng luôn gắn liền với trách nhiệm xã hội và văn hóa của nghệ sĩ chân chính. Mới đây (tối 17-10), lần đầu tiên nhà trường giao Khoa Kịch hát dân tộc xây dựng vở chèo tham dự Liên hoan Sân khấu Thủ đô mở rộng và được đánh giá tích cực. Đây chính là cơ sở để đưa sinh viên chạm ngõ nghệ thuật chuyên nghiệp từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

Nhà trường kỳ vọng Liên hoan “Chuyện thanh xuân” là nhịp cầu kết nối sinh viên với các nhà hát truyền thống và đơn vị nghệ thuật xã hội hóa. Đồng thời, dưới sự dẫn dắt của Ban giám hiệu và các thầy cô giáo, thế hệ trẻ tài năng sẽ không ngừng sáng tạo, dấn thân. Liên hoan nghệ thuật “Chuyện thanh xuân” cùng bộ nhận diện thương hiệu mới chính là những tia lửa đầu tiên thắp lên một chặng đường phát triển mới, đưa nghệ thuật vươn xa cùng nhịp thở đương đại của đất nước.

PV: Trân trọng cảm ơn ông!