Theo dấu hiền tài, nuôi dưỡng ước mơ

Hoạt động “Hành trình Quốc học - Dấu ấn tri thức” tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám đưa du khách khám phá truyền thống hiếu học, khoa bảng của cha ông qua những trải nghiệm gần gũi, sinh động. Với cuốn hộ chiếu được trao khi bắt đầu hành trình, du khách lần lượt khám phá 3 trạm trải nghiệm và tham gia các thử thách thú vị. Sau khi hoàn thành mỗi thử thách, du khách được đóng thêm một dấu xác nhận vào cuốn hộ chiếu, lưu giữ kỷ niệm trong hành trình tìm hiểu truyền thống đạo học Việt Nam.

Du khách tham gia hoạt động “Hành trình Quốc học - Dấu ấn tri thức”, khám phá truyền thống hiếu học, khoa bảng.

Hành trình bắt đầu tại trạm “Khởi nguồn đạo học”, nơi du khách thử sức với những câu hỏi về lịch sử học hành, khoa cử của cha ông. Chỉ cần sử dụng điện thoại quét mã QR, người tham gia có thể truy cập bộ câu hỏi và lần lượt tìm lời giải đáp. Để hoàn thành thử thách đầu tiên, du khách phải vận dụng hiểu biết của mình, đồng thời tìm hiểu thêm những câu chuyện lịch sử gắn với di tích. Qua đó, những kiến thức về nền giáo dục xưa không còn là thông tin chỉ đọc qua mà trở thành điều mỗi người chủ động khám phá và ghi nhớ.

Rời trạm đầu tiên, du khách tiếp tục đến với trạm “Lập chí hiền tài”, nơi những kiến thức vừa tìm hiểu về chuyện học hành của người xưa được nối tiếp bằng những ước mơ, hoài bão của thế hệ hôm nay. Tại đây, mỗi người nhận một tấm giấy đỏ để viết xuống mong muốn của bản thân, sau đó tự tay treo lên cây Cội nguồn tại chương trình như một lời nhắc nhở về mục tiêu đang theo đuổi.

Những ước nguyện được gửi gắm tại cây Cội nguồn

Bên những tấm thẻ nhỏ, đông đảo du khách chăm chú viết xuống những dự định, ước mơ của mình. Có người mong đạt được thành tích tốt trong học tập, có người hy vọng có thêm nhiều cơ hội tìm hiểu, khám phá văn hóa Việt Nam. Mỗi tấm thẻ mang theo một mong ước riêng, nhưng đều thể hiện khát vọng học hỏi, hoàn thiện bản thân và hướng tới những điều tốt đẹp. Giữa không gian Quốc Tử Giám, nơi từng đào tạo nhiều thế hệ hiền tài cho đất nước, những ước nguyện hôm nay như tiếp nối tinh thần hiếu học mà cha ông đã vun đắp.

Hoạt động còn thu hút sự tham gia của nhiều du khách quốc tế. Những lời nhắn bằng các ngôn ngữ khác nhau lần lượt được treo lên cây cội nguồn, hòa cùng ước nguyện của du khách Việt Nam. Dẫu khác biệt về ngôn ngữ, văn hóa, mỗi người đều có những mục tiêu để phấn đấu và niềm tin vào tương lai. Những tấm thẻ đỏ vì thế không chỉ lưu giữ mong ước cá nhân mà còn tạo nên sự kết nối giữa những con người đến từ nhiều vùng đất, cùng chia sẻ tinh thần ham học hỏi và khát vọng vươn lên.

Bạn Lê Hoàng Bảo Vy (sinh năm 2007, sinh viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội) bày tỏ: “Khi tham gia hoạt động này, tôi cảm thấy như đang gửi gắm một lời hứa với chính bản thân. Khi đọc thêm lời nhắn của những người khác, tôi thấy ai cũng có điều đang cố gắng theo đuổi và tự nhắc mình phải nỗ lực, kiên trì hơn”.

Tại trạm “Tiếp nối di sản”, du khách cùng tham gia hoàn thiện bức tranh ghép mang dấu ấn 950 năm Quốc Tử Giám. 

Mang theo những ước nguyện vừa gửi gắm, du khách bước vào thử thách cuối cùng tại trạm “Tiếp nối di sản”. Nếu hai trạm trước giúp mỗi người tìm hiểu lịch sử và suy ngẫm về mục tiêu của bản thân, thì ở trạm này, mọi người cùng chung tay hoàn thành bức tranh về Khuê Văn Các. Mỗi người nhận một mảnh ghép ngẫu nhiên, quan sát đường nét, màu sắc rồi tìm vị trí phù hợp trên bức tranh. Từng mảnh ghép được đặt vào đúng chỗ, dần làm hiện lên hình ảnh công trình kiến trúc quen thuộc.

Qua những hoạt động gần gũi, truyền thống đạo học không còn chỉ được tìm hiểu qua những câu chuyện lịch sử mà còn được cảm nhận bằng trải nghiệm và những suy ngẫm của mỗi du khách. Đó cũng là cách để tinh thần hiếu học và ý thức trân trọng di sản tiếp tục được nuôi dưỡng trong đời sống hôm nay.

Tìm về nét đẹp tôn vinh hiền tài

Tiếp nối hành trình khám phá truyền thống đạo học qua những thử thách tương tác, du khách còn có dịp tìm hiểu nét đẹp tôn vinh người đỗ đạt và văn hóa trọng chữ nghĩa của cha ông tại hoạt động “Gặp gỡ hiền tài”. Lấy cảm hứng từ những đoàn rước vinh quy thuở trước, không gian tái hiện hình ảnh vị tân khoa mặc áo đỏ, cưỡi ngựa trở về quê hương, xung quanh là những người cầm cờ, che lọng.

Những hình nhân được thể hiện bằng nét vẽ vui tươi trên phông nền vàng rực rỡ, gợi không khí tưng bừng của ngày người học thành tài trở về làng. Khung cảnh ấy gợi nhắc truyền thống tôn vinh người đỗ đạt, khi thành quả học tập không chỉ là niềm vinh dự của cá nhân mà còn là niềm tự hào của gia đình, quê hương. Qua đó, thể hiện sự trân trọng của cộng đồng đối với tri thức và nhân tài.

Khách tham quan thích thủ chụp ảnh lưu niệm tại khu vực check-in của hoạt động “Gặp gỡ hiền tài”.

Không khí càng thêm rộn ràng khi những nhóm du khách hào hứng chụp ảnh lưu lại khoảnh khắc đáng nhớ. Qua những bức ảnh lưu niệm, du khách không chỉ có thêm kỷ niệm trong chuyến tham quan mà còn hiểu hơn về một phong tục đẹp, phản ánh truyền thống hiếu học, trọng dụng nhân tài của người Việt.

Anh Lorenzo Bianchi, du khách đến từ Italy, chia sẻ: “Khi nhìn thấy khu vực check-in với hình ảnh đoàn người vinh quy, tôi đã rất tò mò về câu chuyện phía sau. Sau khi khám phá, tôi thấy thật thú vị khi biết rằng từ hàng trăm năm trước, người Việt Nam đã có truyền thống tôn vinh những người học giỏi và đỗ đạt trong các kỳ thi”.

Từ niềm vui lưu giữ khoảnh khắc giữa đoàn rước vinh quy, du khách tiếp tục khám phá nét đẹp văn hóa truyền thống qua hoạt động nhận chữ thư pháp tại Vườn bia tiến sĩ. Sau khi chia sẻ công khai hình ảnh chụp tại không gian “Vinh quy bái tổ” lên các nền tảng mạng xã hội theo yêu cầu của chương trình, người tham gia có cơ hội nhận chữ thư pháp do thầy đồ trao tặng.

Đông đảo du khách tham gia nhận chữ thư pháp tại Vườn bia tiến sĩ.

Bên nghiên mực và những tờ giấy, thầy đồ chăm chú đưa bút, nắn nót từng nét chữ. Du khách đứng quanh dõi theo, chờ đợi món quà chữ nghĩa dành cho mình dần hiện lên trên mặt giấy. Mỗi chữ mang một ý nghĩa riêng, gửi gắm những lời chúc về học vấn, tài lộc, bình an hay thành công, giúp mỗi bức thư pháp trở thành món quà mang giá trị tinh thần. Qua hoạt động này, du khách còn có dịp tìm hiểu nghệ thuật viết chữ truyền thống, cảm nhận sự trân trọng dành cho chữ nghĩa đã được gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ.

Từ hình ảnh đoàn rước vinh quy đến những nét chữ thư pháp, mỗi trải nghiệm tại không gian “Gặp gỡ hiền tài” đều góp phần kể lại câu chuyện về truyền thống hiếu học, trọng hiền tài của dân tộc. Qua đó, du khách có dịp hiểu thêm những giá trị văn hóa hình thành từ truyền thống đạo học, đồng thời nhận ra sự tiếp nối của những giá trị ấy trong đời sống hôm nay.

Các hoạt động kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026) không chỉ tạo thêm những trải nghiệm hấp dẫn cho du khách mà còn góp phần phát huy giá trị của Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám. Những trải nghiệm ấy góp phần vun đắp tình yêu di sản, khơi dậy ý thức trân trọng tri thức và gìn giữ những nét đẹp văn hóa Việt Nam cho các thế hệ.