Ngày 3-4, tại TP Hồ Chí Minh, dự án “Vang Vàn Bàu Trúc” do sinh viên Trường Đại học FPT thực hiện công bố sự kiện trải nghiệm văn hóa “Chạm di sản - Âm vang Bàu Trúc”, nhằm tôn vinh và lan tỏa giá trị của làng gốm Bàu Trúc, một trong những làng nghề cổ nhất Đông Nam Á còn tồn tại đến nay.
Bàu Trúc nổi tiếng với kỹ thuật làm gốm độc đáo, không sử dụng bàn xoay, người thợ đi lùi để tạo hình và nung lộ thiên. Sản phẩm gốm mang đậm bản sắc văn hóa Chăm, được tạo từ đất sét sông Quao với màu sắc riêng biệt. Năm 2022, nghề gốm Bàu Trúc được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể, khẳng định giá trị đặc sắc của một di sản sống.
 |
Không gian trưng bày gốm Bàu Trúc tại sự kiện “Chạm di sản – Âm vang Bàu Trúc”.
|
Sự kiện “Chạm di sản - Âm vang Bàu Trúc” được thiết kế như một không gian kết hợp giữa học thuật và trải nghiệm, hướng đến sinh viên và người trẻ yêu văn hóa sáng tạo. Người tham gia sẽ được khám phá không gian triển lãm gốm và mô phỏng làng gốm Bàu Trúc thu nhỏ; lắng nghe nghệ nhân chia sẻ về kỹ thuật tạo hình không bàn xoay, nung lộ thiên. Tất cả góp phần tái hiện một cách chân thực đời sống của gốm Chăm qua nhiều thế hệ.
Điểm đặc biệt của gốm Bàu Trúc nằm ở chính phương thức chế tác độc đáo, người thợ đi lùi để tạo hình, sử dụng đất sét từ sông Quao và nung ngoài trời, tạo nên những sản phẩm mang màu sắc tự nhiên, không trùng lặp.
 |
Nghệ nhân Chi Lẽo hướng dẫn khách tham dự trải nghiệm làm gốm Bàu Trúc.
|
Trong khuôn khổ chương trình, người tham gia còn có cơ hội trực tiếp trải nghiệm chất liệu, tham gia tạo hình gốm thủ công, cũng như tương tác, lưu giữ khoảnh khắc tại các không gian sáng tạo. Hướng đến đối tượng là sinh viên và giới trẻ, sự kiện không chỉ góp phần nâng cao nhận thức về bảo tồn di sản, mà còn tạo ra một điểm chạm để thế hệ kết nối với văn hóa truyền thống theo cách riêng của mình.
Theo kế hoạch, sự kiện diễn ra ngày 4-4 tại Trường Đại học FPT TP Hồ Chí Minh và ngày 6-4 tại Trường Đại học Văn hóa TP Hồ Chí Minh. Chương trình mở cửa miễn phí cho người tham gia.
Sáng 1-4 (tức 14-2 âm lịch năm Bính Ngọ), Lễ hội truyền thống làng cổ Bát Tràng (Gia Lâm, Hà Nội) đã chính thức khai mạc. Lễ hội thu hút hàng trăm người dân và du khách thập phương, khẳng định sức sống bền bỉ của một di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Từ chất liệu quen thuộc là bình gốm, nhóm sinh viên trường Đại học FPT đã chọn cách kể chuyện địa danh Việt Nam không phải bằng những bài thuyết minh, mà bằng những chiếc bình gốm có thể đặt trong không gian sống hằng ngày. Trên bề mặt cong của bình, những địa danh tiêu biểu của ba miền dần hiện ra, trước mắt là Chùa Một Cột, rồi sắp tới là Cung đình Huế và Dinh Độc Lập... Ý tưởng ấy nghe qua tưởng đơn giản, nhưng để đi từ một bản phác thảo đến sản phẩm thực tế lại là cả một hành trình nhiều thử thách.
Từ khối đất thô mộc, qua bàn tay và ngọn lửa, những dáng hình gốm dần hiện lên, mang theo hơi thở của làng nghề Bát Tràng. Bằng sự kiên trì và niềm tin vào giá trị bền vững, nghệ nhân trẻ Nguyễn Tuấn Minh (sinh năm 1996) nhiều năm qua vẫn âm thầm, lặng lẽ tiếp nối, giữ ngọn lửa nghề truyền thống.