Đôi bàn tay chai sạn, từng động tác đều đặn, tỉ mỉ, những người thợ chạm bạc ở Lao Xa (xã Sà Phìn, tỉnh Tuyên Quang) vẫn ngày đêm miệt mài giữ lửa nghề truyền thống.
Để hoàn thiện một sản phẩm bạc, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn khắt khe: Nung chảy, đổ khuôn, tạo hình trên đe, rồi chạm khắc và đánh bóng.
Mỗi chi tiết hiện lên không chỉ là kỹ thuật, sự khéo léo, mà còn là tâm huyết, tình yêu văn hóa dân tộc được truyền lại qua nhiều thế hệ người Mông nơi cao nguyên đá xám Đồng Văn.
 |
| Lao Xa nằm nép mình bên sườn núi đá tai mèo. |
 |
|
Lối vào xưởng bạc của gia đình nghệ nhân Mua Sè Sính (74 tuổi) tại thôn Lao Xa.
|
 |
|
Trong bếp than rực hồng, những mảnh bạc vụn được nung chảy để bắt đầu một vòng đời mới. Với người thợ Lao Xa, ngọn lửa này không bao giờ tắt, nó là sự kết nối linh thiêng giữa quá khứ trăm năm và hiện tại.
|
 |
| Như khúc nhạc trên đe đá, từng nhát búa nện xuống không chỉ để tạo hình cho kim loại thô cứng, mà còn là nhịp đập của sự nhẫn nại. Từ một thỏi bạc vô tri, dưới sức nóng và lực tay chuẩn xác, hình dáng của những chiếc vòng dần lộ diện. |
 |
| Khò lửa là công đoạn đòi hỏi sự chính xác đến từng khoảnh khắc. Người thợ phải làm chủ nhiệt độ để bạc đủ mềm cho việc uốn nắn nhưng không được nóng chảy quá mức, làm hỏng những đường nét vừa mới thành hình. |
 |
| Những chi tiết nhỏ sinh ra từ đôi bàn tay lớn. Không máy móc, không khuôn đúc - mỗi chi tiết đều được làm thủ công, mang theo dấu ấn riêng của người thợ. |
 |
| Những họa tiết hình xoắn ốc, vân lá gai dần hiện lên dưới mũi đục tinh xảo. |
 |
| Chạm trổ hoa văn là công đoạn khó nhất, nơi "người thợ" trở thành "nghệ nhân", gửi gắm những quan niệm về nhân sinh và thiên nhiên của đồng bào mình vào trong thớ bạc. |
 |
| Sau các bước tạo hình thô, người thợ tỉ mỉ chà nhám và đánh bóng lại bề mặt bạc bằng máy mài cầm tay. Công đoạn này giúp loại bỏ mọi vết thô ráp, đảm bảo mỗi chiếc nhẫn hay vòng tay khi đến tay người dùng đều đạt độ mịn và sắc nét hoàn hảo nhất. |
 |
| Một chiếc vòng bạc hoàn thiện. Với người Mông, đây không chỉ là món trang sức lộng lẫy trong ngày cưới hay lễ hội, mà còn là vật bảo hộ tâm linh, là "của để dành" chứa đựng niềm tự hào, tình yêu dân tộc. |
 |
| Một người thợ nở nụ cười tươi, dùng búa nện nhẹ để chỉnh chiếc vòng bạc vừa hoàn thiện vào tay du khách. Niềm hạnh phúc đơn giản không chỉ nằm ở việc hoàn tất một tác phẩm, mà còn là sự sẻ chia và lòng hiếu khách, lan tỏa niềm vui lao động đến những ai ghé thăm Lao Xa. |
 |
Nghệ nhân Mua Sè Sính là thế hệ thứ 7 trong gia đình có truyền thống 9 đời làm nghề chạm bạc.
|
 |
| Không chỉ vòng cổ hay vòng tay, người thợ Lao Xa còn sáng tạo thêm nhẫn, khuyên tai… Các sản phẩm ngày càng chỉn chu, đa dạng và thu hút du khách tới tham quan, trải nghiệm. |
 |
|
Lao Xa với những ngôi nhà trình tường, hàng rào đá xám xếp dài trước ngõ - dáng hình quen thuộc của vùng cao nguyên đá. Nơi ấy, những bếp lửa làm bạc vẫn đỏ lửa, như một cách người Lao Xa giữ gìn di sản truyền thống.
|
Mỗi độ Tết đến Xuân về, bên mâm cơm sum họp đầu năm của người Thái ở xã biên giới Pa Tần (Lai Châu), không thể thiếu đĩa bánh khẩu xén giòn thơm. Tết nơi vùng biên không ồn ào, náo nhiệt như nơi thị thành mà ấm lên từ mùi nếp nương, từ tiếng lửa reo trong căn bếp nhỏ.
Đến TP Huế, du khách không chỉ có dịp tham quan các di sản văn hóa, lịch sử, mảnh đất của cố đô; chiêm ngưỡng vẻ đẹp cổ kính của các di tích, lăng tẩm mà còn có thể tham quan các làng nghề truyền thống. Trong đó, làng hương Thủy Xuân có tuổi nghề khoảng 700 năm là một trong những địa điểm thú vị. Người dân địa phương đang từng bước đưa làng nghề làm hương Thủy Xuân trở thành điểm đến hấp dẫn, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và phát triển làng nghề truyền thống gắn với du lịch.