Đăng tải trên nền tảng mạng xã hội Truth Social sau cuộc gặp với Tổng Thư ký NATO Mark Rutte đang thăm Mỹ, Tổng thống Trump nhấn mạnh: “NATO đã không có mặt khi chúng ta (Mỹ) cần họ, và họ cũng sẽ không có mặt nếu chúng ta cần lần nữa”. Ông cũng nhắc tới Greenland như "một mảnh băng lớn" nhưng "quản lý yếu kém", thể hiện những mâu thuẫn kéo dài giữa Mỹ và các đối tác châu Âu.
Trước cuộc gặp với Tổng Thư ký Mark Rutte, Nhà Trắng cho biết Tổng thống Trump sẽ thảo luận khả năng Mỹ rút khỏi NATO, trong bối cảnh Tổng thống Trump cáo buộc các đồng minh "quay lưng" với người dân Mỹ, sau khi các đối tác của Washington từ chối ủng hộ cuộc xung đột với Iran, làm lung lay liên minh xuyên Đại Tây Dương 77 năm tuổi này.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói: "Thật đáng buồn khi NATO đã quay lưng lại với người dân Mỹ trong suốt 6 tuần qua, trong khi chính người dân Mỹ là những người đã tài trợ cho quốc phòng của họ".
 |
| Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng, Washington, D.C. |
Về phần mình, trả lời phỏng vấn CNN, Tổng thư ký NATO Mark Rutte khẳng định hầu hết các nước châu Âu đã thực hiện những cam kết của mình.
Trước đó, ông Rutte đã có cuộc gặp với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio để trao đổi về Iran, xung đột Nga - Ukraine, cũng như vai trò, trách nhiệm của NATO trong các tình huống khủng hoảng.
Cùng ngày, tờ The Wall Street Journal đưa tin, Tổng thống Trump và đội ngũ của ông đang xem xét một kế hoạch nhằm trừng phạt một số đồng minh thuộc NATO, mà ông tin rằng đã không hỗ trợ trong cuộc xung đột kéo dài 39 ngày giữa Mỹ - Israel với Iran.
Kế hoạch trừng phạt các đồng minh NATO đã nhận được sự ủng hộ từ các quan chức cấp cao trong chính quyền của Tổng thống Trump những tuần gần đây. Lầu Năm Góc dự định rút quân đội Mỹ khỏi các quốc gia thành viên NATO bị coi là không giúp ích cho các cuộc xung đột của Mỹ và chuyển binh sĩ đến các quốc gia được xem là ủng hộ nhiều hơn. Hai quan chức giấu tên trong chính quyền Tổng thống Trump cho biết, kế hoạch trên có thể bao gồm việc đóng cửa căn cứ của Mỹ tại ít nhất một quốc gia châu Âu, có khả năng là Tây Ban Nha hoặc Đức.
Trước đó, Tây Ban Nha đã không cho các máy bay Mỹ tham gia chiến dịch quân sự chống Iran sử dụng không phận. Italy tạm thời ngăn Mỹ sử dụng căn cứ không quân ở Sicily, trong khi Pháp chỉ đồng ý cho phép Mỹ sử dụng một căn cứ ở miền Nam nước Pháp sau khi có sự đảm bảo rằng chỉ những máy bay không tham gia các cuộc không kích vào Iran mới được hạ cánh tại đó. Nhà Trắng cũng bày tỏ sự thất vọng với Đức sau khi các quan chức hàng đầu của nước này chỉ trích quyết định phát động các cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào Iran của ông Trump.
Sự rạn nứt trong liên minh xuyên Đại Tây Dương đang ngày càng sâu sắc trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump. Tình trạng này bị thổi bùng do quyết định phát động cuộc xung đột với Iran hôm 28-2 và những căng thẳng trước đó liên quan đến nỗ lực sáp nhập đảo Greenland của Đan Mạch. Mỹ đã đóng vai trò quan trọng trong NATO kể từ khi liên minh này được thành lập năm 1949 và dưới áp lực từ Tổng thống Trump, năm 2025, các quốc gia thành viên NATO đã cam kết sẽ tăng chi tiêu quân sự và được thực hiện đến năm 2035.
Theo dữ liệu từ thị trường dự báo Polymarket, xác suất Mỹ rút khỏi NATO trước năm 2027 hiện ở mức 11%, phản ánh đánh giá của thị trường theo diễn biến thời sự. Tuy nhiên, luật hiện hành quy định việc rút khỏi NATO phải được Thượng viện phê chuẩn với đa số 2/3 hoặc cần hành động của Quốc hội. Điều này cho thấy, dù Tổng thống Trump có thể gây áp lực về ngân sách và cam kết, quyết định rút lui hoàn toàn vẫn bị giới hạn vì cơ chế lập pháp của Mỹ.
TTXVN