Theo Chính phủ Canada, thế giới đang thay đổi nhanh chóng khi cạnh tranh kinh tế ngày càng quyết liệt, tiến bộ công nghệ diễn ra với tốc độ chưa từng có, các quốc gia chạy đua thu hút nhân tài, phát triển hạ tầng và thúc đẩy đổi mới sáng tạo-những yếu tố sẽ định hình tương lai. AI đang ở vị trí trung tâm của quá trình chuyển đổi này, làm thay đổi cách con người sống và làm việc, cách doanh nghiệp cạnh tranh cũng như cách các quốc gia bảo vệ chủ quyền của mình.

Thủ tướng Mark Carney công bố chiến lược AI mới của Canada. Ảnh: Reuters 

Mặc dù có đội ngũ nhân tài đẳng cấp thế giới và lĩnh vực kinh tế số phát triển nhanh hàng đầu trong Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7-hiện gồm: Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Italy, Canada và Nhật Bản) nhưng Canada lại nằm trong số quốc gia ứng dụng AI trên quy mô lớn chậm nhất. "Khoảng cách đó có nguy cơ làm suy giảm niềm tin của công chúng, thúc đẩy tình trạng "chảy máu chất xám", đồng thời khiến những mắt xích quan trọng của hệ sinh thái AI quốc gia rơi vào tay nước ngoài. Với quy mô thị trường AI toàn cầu được dự báo đạt 4.800 tỷ USD vào năm 2033, Canada vẫn có cơ hội thực sự để bảo đảm AI mang lại lợi ích cho mọi người dân. Được xây dựng trên cơ sở các cuộc tham vấn sâu rộng trên toàn quốc, chiến lược “AI cho tất cả” được định hướng bởi 3 nguyên tắc cốt lõi: Xây dựng niềm tin, tạo dựng cơ hội và củng cố chủ quyền", Chính phủ Canada khẳng định.

Theo tờ Politico, chiến lược "AI cho tất cả" xem AI là hạ tầng thiết yếu có tầm quan trọng tương đương với hạ tầng năng lượng và quốc phòng. Trong bối cảnh các cường quốc đang chạy đua xây dựng năng lực AI tự chủ, Chính phủ Canada muốn dẫn đầu cuộc đua thông qua việc hỗ trợ doanh nghiệp cũng như người dân trong nước ứng dụng AI một cách rộng rãi và an toàn. Chiến lược cũng xác định các đối tác "cùng chí hướng" mà Canada hợp tác để tăng cường năng lực tự chủ về AI như: Đức, Anh, Pháp, Phần Lan, Na Uy, Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản, Australia, Ấn Độ, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE). "Khi cuộc cách mạng công nghệ tăng tốc, Canada sở hữu nhiều lợi thế để có thể đóng vai trò dẫn dắt, gồm nguồn cung năng lượng cùng trình độ chuyên môn về AI, robot và công nghệ lượng tử. Chúng tôi là một xã hội đa nguyên vận hành hiệu quả, đồng thời là một đối tác ổn định và đáng tin cậy trong một thế giới ngày càng bất ổn", Politico dẫn lời Thủ tướng Mark Carney.

CBC cho biết, chiến lược đề ra nhiều mục tiêu, trong đó tập trung vào bảo vệ người dân Canada, đặc biệt là trẻ em, trước những rủi ro từ AI và các tác hại trên môi trường trực tuyến; giúp người dân Canada có cơ hội tiếp cận những chương trình đào tạo miễn phí về AI; tạo ra tới 90.000 cơ hội việc làm liên quan đến AI dành cho giới trẻ Canada; hỗ trợ tạo ra tới 250.000 việc làm mới vào năm 2031 thông qua việc ứng dụng AI; nâng tỷ lệ doanh nghiệp Canada ứng dụng AI từ mức 12% hiện nay lên 60% vào năm 2034; xây dựng một siêu máy tính hàng đầu thế giới như một phần của nỗ lực tăng cường đáng kể hạ tầng do Canada tự chủ vào năm 2031; thiết lập một liên minh đa phương, trong đó Canada duy trì quyền tự chủ trong các năng lực AI then chốt. Chính phủ Canada cam kết đầu tư ít nhất 2 tỷ USD để hiện thực hóa những mục tiêu đề ra trong chiến lược.

Theo tờ Politico, chiến lược “AI cho tất cả” thay thế cho chiến lược mà chính quyền cựu Thủ tướng Justin Trudeau đưa ra hồi năm 2017. Vào thời điểm đó, chiến lược này được xem là mang tính đột phá, nhưng lại thiên về thúc đẩy nghiên cứu AI hơn là thương mại hóa các thành quả nghiên cứu. Vì vậy mà sau gần một thập niên, Canada vẫn chật vật trong nỗ lực biến tri thức AI của mình thành "những câu chuyện thành công mang tầm vóc toàn cầu".

CBC cho biết, chiến lược “AI cho tất cả” được các nhân vật hàng đầu trong lĩnh vực AI của Canada hoan nghênh. Bà Valérie Pisano, Giám đốc điều hành của Mila, một viện nghiên cứu AI có trụ sở tại Montreal (Canada) đánh giá chiến lược “đầy tham vọng” và “khẳng định rõ quyết tâm” của chính phủ trong việc phát triển AI vì lợi ích của người dân Canada. Tuy nhiên, theo trang mạng Global News, cũng có ý kiến cho rằng chiến lược AI dài 50 trang mà chính phủ của Thủ tướng Mark Carney công bố “còn thiếu nhiều chi tiết”, đơn cử như không xác định rõ các mốc thời gian, tiêu chí đánh giá để đo lường tiến độ và kết quả thực hiện những mục tiêu trọng tâm, không đưa ra bất kỳ ước tính nào về nguy cơ mất việc làm do AI cùng kế hoạch hỗ trợ những người lao động mất việc.