Hội nghị diễn ra trong hai ngày 30 và 31-10, tại thành phố Atlanta, bang Georgia, Mỹ, với chương trình nghị sự tập trung vào tác động của các cuộc khủng hoảng địa chính trị đối với kinh tế toàn cầu, trong đó có những nguy cơ đối với tự do hàng hải, an ninh năng lượng, an ninh lương thực và các chuỗi cung ứng hàng hóa.
Phát biểu tại hội nghị, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nhận định thế giới đang đối mặt với hàng loạt cuộc khủng hoảng kinh tế và địa chính trị đan xen, dẫn đến những gián đoạn và áp lực mới đối với nguồn cung năng lượng, thị trường lương thực, chuỗi cung ứng toàn cầu, hoạt động thương mại cũng như tự do hàng hải. Nhiều vấn đề trong số đó đang đặt ra “những mối đe dọa nghiêm trọng đối với các nền tảng thiết yếu của trật tự kinh tế toàn cầu”. Do vậy, ông cho rằng các thành viên G20 cần chung tay củng cố năng lực tự cường kinh tế và bảo vệ tính ổn định của các thị trường.
Hội nghị này đóng vai trò tạo nền tảng cho Hội nghị thượng đỉnh G20 sắp tới, đồng thời chuẩn bị các nội dung thảo luận về chương trình nghị sự kinh tế rộng lớn hơn giữa lãnh đạo các nền kinh tế thành viên. Tuy vậy, xuyên suốt hai ngày diễn ra hội nghị, không có dấu hiệu nào cho thấy các nhà ngoại giao đến từ các quốc gia G20 có thể đạt được đồng thuận trong những vấn đề then chốt.
 |
| Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio (giữa) chủ trì phiên họp toàn thể khai mạc Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao G20, ngày 30-10, tại Atlanta. Ảnh: AP |
Căng thẳng xuất hiện ngay trong ngày làm việc đầu tiên khi các nước châu Âu chỉ trích lập trường của Nga về cuộc xung đột Ukraine. Phó chủ tịch Ủy ban châu Âu, Đại diện cấp cao Liên minh châu Âu (EU) về chính sách đối ngoại và an ninh Kaja Kallas cho biết, các nước châu Âu ủng hộ lời kêu gọi của Ukraine về một lệnh ngừng bắn ngay lập tức, toàn diện và vô điều kiện. Bà Kallas cáo buộc Nga không đồng ý với đề xuất này và muốn Nga phải chứng minh thiện chí thực sự trong việc chấm dứt các hành động quân sự. Ngoại trưởng Anh Ed Miliband cũng trực tiếp chỉ trích Nga về các cuộc tấn công ở Ukraine.
Bên cạnh vấn đề xung đột Nga-Ukraine, các quốc gia G20 cũng bất đồng sâu sắc về cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran, cũng như các chính sách thuế quan của Washington. Đây đều là những yếu tố góp phần đẩy giá năng lượng toàn cầu tăng cao và gây ra bất ổn trong hoạt động thương mại. Tại hội nghị, Nga tiếp tục thể hiện lập trường cứng rắn về vấn đề Ukraine và sự phản đối đối với việc Ba Lan trở thành thành viên G20.
Theo các nhà ngoại giao, hội nghị đã không đưa ra tuyên bố chung mà thay vào đó sử dụng tuyên bố của chủ tịch hội nghị để tóm tắt các nội dung thảo luận. Tuyên bố này được Ngoại trưởng Mỹ công bố khi hội nghị kết thúc. Hoạt động chụp ảnh tập thể truyền thống của G20 cũng bị hủy bỏ sau khi nhiều đại diện châu Âu phản đối việc xuất hiện cùng Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov. Đáng chú ý, Nam Phi không có đại diện cấp bộ trưởng tham dự do không được Mỹ, nước giữ chức Chủ tịch G20 năm nay, mời tham dự. Điều này đã khiến một số quốc gia tỏ ra không hài lòng.
Trong khi đó, Mỹ cho biết một trong những ưu tiên hàng đầu của hội nghị là giải quyết các bất đồng liên quan đến quyền tự do hàng hải, đặc biệt là tại eo biển Hormuz, Biển Đỏ, Biển Đen và Biển Đông. Tuy nhiên, bao trùm lên hội nghị là viễn cảnh Mỹ có thể thực hiện chiến dịch quân sự mới nhằm vào Iran, điều này khiến các quốc gia trong khu vực-bao gồm cả Saudi Arabia, một thành viên G20-lo ngại.
Bên lề hội nghị, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã có cuộc gặp với người đồng cấp Saudi Arabia Faisal bin Farhan, cũng như Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan-quốc gia đóng vai trò trung gian hòa giải quan trọng. Theo AP, các quan chức Mỹ đã thông báo với một số quốc gia Trung Đông và các đồng minh trong khu vực rằng họ cần chuẩn bị cho khả năng Mỹ thực hiện các cuộc tấn công quân sự mới nhằm vào Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ vào ngày 3-11, cũng như khả năng Iran sẽ tiến hành các biện pháp trả đũa.