Thế giới thời đàm: Nỗ lực cân bằng

Yonhap cho biết Hàn Quốc có kế hoạch mở rộng nhiệm vụ của đơn vị chống cướp biển Cheonghae sang gần eo biển Hormuz. Đề xuất đã được nhất trí tại một cuộc họp cấp thứ trưởng trong tuần này. Theo đó, Cheonghae, hiện hoạt động tại Vịnh Aden, dự kiến mở rộng phạm vi hoạt động về phía Đông Bắc sang tới vùng biển ở phía Nam Oman. Việc mở rộng này sẽ tăng gần gấp đôi bán kính hoạt động của Cheonghae lên khoảng 1.930km. Nhân sự của Cheonghae sẽ tăng lên 395 người, cùng với việc bổ sung một máy bay tuần tra hàng hải P-8, một đội xử lý vật liệu nổ (EOD) và các thiết bị rà phá thủy lôi không người lái. Đề xuất dự kiến sẽ được trình lên Quốc hội sau khi được nội các Hàn Quốc thông qua vào tuần tới.

Tàu khu trục Chungmugong Yi Sun-sin rời quân cảng ở thành phố Busan, Đông Nam Hàn Quốc, ngày 2-10-2026, đưa lực lượng luân phiên của đơn vị Cheonghae lên đường thực hiện nhiệm vụ tại Vịnh Aden. Ảnh: Yonhap

Cheonghae được thành lập vào năm 2009 nhằm hỗ trợ sứ mệnh của Liên hợp quốc chống cướp biển và bảo đảm an ninh hàng hải tại Vịnh Aden. Đơn vị này hiện có 320 người, một tàu khu trục 4.400 tấn, một máy bay trực thăng hải quân, các xuồng cao tốc cùng một số phương tiện, trang thiết bị khác. Chính phủ Hàn Quốc hằng năm đều trình Quốc hội phê chuẩn việc gia hạn nhiệm vụ của Cheonghae. Thời hạn triển khai hiện tại của đơn vị sẽ kết thúc vào ngày 31-12 tới.

"Việc mở rộng nhiệm vụ của Cheonghae nhằm bảo vệ công dân và các lợi ích kinh tế của chúng ta. Hoạt động của đơn vị sẽ chỉ giới hạn ở vùng biển quốc tế phía Nam Oman. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, máy bay tuần tra hàng hải sẽ bị cấm nhắm mục tiêu hoặc giám sát lãnh thổ, lãnh hải của Iran hay khu vực bên trong eo biển Hormuz", Yonhap dẫn lời một quan chức Bộ Quốc phòng Hàn Quốc khẳng định. Đề xuất chỉ phục vụ các mục đích phi chiến đấu, “hỗ trợ các nỗ lực khôi phục tự do hàng hải tại các tuyến vận tải quốc tế”. Cheonghae vẫn sẽ đặt dưới sự chỉ huy của Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Hàn Quốc và hoạt động độc lập với bất kỳ lực lượng đồng minh nào.

Yonhap cho biết đề xuất trên đánh dấu "đóng góp đầu tiên" của Hàn Quốc tại khu vực đang xảy ra xung đột này, được đưa ra sau nhiều tháng Seoul cân nhắc kỹ lưỡng về vai trò của mình trong các nỗ lực quốc tế nhằm duy trì hoạt động thông suốt của eo biển Hormuz kể từ khi xung đột Mỹ - Iran bùng phát vào cuối tháng 2 năm nay. Trên thực tế, cũng giống như nhiều đồng minh khác, Hàn Quốc đã từ chối hỗ trợ quân sự cho Mỹ trong cuộc xung đột với Iran và tất nhiên là đã khiến Washington phật ý. Hồi tháng 9 vừa qua, Tổng thống Lee Jae Myung tuyên bố Hàn Quốc sẽ không triển khai "tài sản quân sự" tới Trung Đông theo cách có thể khiến nước này bị cuốn vào xung đột, song Seoul đang xem xét khả năng đóng vai trò lớn hơn trong việc bảo đảm hàng hải tại khu vực. Tờ The Guardian lưu ý Hàn Quốc phụ thuộc nhiều vào dầu mỏ nhập khẩu và có khoảng 70% lượng dầu mỏ nhập khẩu của nước này trong năm 2025 đến từ Trung Đông, trong đó phần lớn được vận chuyển qua eo biển Hormuz.

Theo Yonhap, việc bổ sung EOD cùng các thiết bị rà phá thủy lôi không người lái cho thấy đề xuất trên sẽ là một phần trong công tác chuẩn bị cho khả năng Hàn Quốc tham gia các chiến dịch chung hậu xung đột nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Bộ Quốc phòng Hàn Quốc khẳng định là một thành viên của cộng đồng quốc tế, nước này phải chuẩn bị sẵn sàng khi "môi trường thuận lợi" được thiết lập. "Môi trường thuận lợi" chính là điều kiện mà các quốc gia tham gia sáng kiến quốc tế do Anh và Pháp dẫn đầu cho rằng cần phải được đáp ứng trước khi triển khai bất kỳ chiến dịch chung nào bảo đảm tự do hàng hải tại eo biển Hormuz. Điều kiện này được xác định là hoặc xung đột chấm dứt hoàn toàn hoặc Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận song phương chính thức về việc triển khai các chiến dịch chung kể trên. Tờ The Korea Times cho biết bất kỳ quyết định triển khai lực lượng nào của Hàn Quốc tới eo biển Hormuz trong tương lai sẽ phải được Quốc hội phê chuẩn riêng và đáp ứng điều kiện về "môi trường thuận lợi".

Theo Yonhap, giới phân tích cho rằng kế hoạch của Hàn Quốc không triển khai lực lượng Hàn Quốc trực tiếp tại eo biển Hormuz có thể chưa đáp ứng được kỳ vọng của Washington. Tuy vậy, trong bối cảnh các đồng minh không mặn mà với chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran, kế hoạch của Hàn Quốc ít nhiều cũng là "tin tốt" với Washington, qua đó có thể góp phần củng cố liên minh song phương.

Yonhap lưu ý Iran đã nhiều lần đưa ra cảnh báo cứng rắn, phản đối Hàn Quốc tham gia bất kỳ sáng kiến nào do Mỹ dẫn dắt nhằm chống lại nước Cộng hòa Hồi giáo tại eo biển Hormuz. Hàn Quốc được cho là sẽ tiếp tục thông qua nhiều kênh ngoại giao để giải thích rõ lập trường với Iran rằng Seoul "không tham gia hoặc can dự vào cuộc xung đột trong bất kỳ hoàn cảnh nào".

"Hàn Quốc đang chuẩn bị mở rộng các hoạt động hải quân tại vùng biển gần eo biển Hormuz trong bối cảnh nước này đứng trước một thách thức ngoại giao đòi hỏi phải xử lý khéo léo: Vừa thể hiện sự ủng hộ đối với Washington vừa tránh bị cuốn vào cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran", trang mạng The Korea Bizwire nhận định.