QĐND - Trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động, tình hình xuất khẩu chậm, đời sống người dân trong nước gặp nhiều khó khăn làm cho sức mua trên thị trường thấp, thì việc giải quyết triệt để tình trạng hàng tồn kho của các doanh nghiệp còn khá nan giải. Cùng với các bộ ngành khác, Bộ Công Thương đã đề ra một số biện pháp để giải quyết tình trạng này.  

Cách tốt nhất để giải phóng hàng tồn kho là kích thích để tăng sức mua (ảnh chụp tại Siêu thị Big C (Hà Nội).  Ảnh: Nguyễn Chiến Thắng

Chỉ số tồn kho rất cao                              

Trong 6 tháng đầu năm 2012, lượng hàng tồn kho cao hơn nhiều so với cùng kỳ các năm trước. Tính đến thời điểm 1-6, mức độ hàng tồn kho của các doanh nghiệp tăng bình quân 26%, đã gây ảnh hưởng khiến chỉ số sản xuất công nghiệp chỉ tăng 4,5%. Đây là con số tăng trưởng thấp hơn so với cùng kỳ năm trước (năm 2011 so với năm 2010 tăng 9,7%). Cụ thể, lượng tồn kho của giấy nhăn và bao bì tăng 130%; sản xuất xe có động cơ tăng 116,7%; thuốc lá, thuốc lào tăng 41,4%; sản xuất xi măng tăng 29,3%; đồ uống không cồn tăng 23,8%...

Thị trường trong nước chủ yếu sôi động trong các hoạt động du lịch, dịch vụ. Đối với các mặt hàng thuộc nhóm hàng tiêu dùng, mặc dù doanh nghiệp đã có nhiều chương trình khuyến mãi nhưng hàng hóa tiêu thụ vẫn chậm. Nhiều doanh nghiệp phải sản xuất cầm chừng do gặp khó khăn đầu ra. Mặc dù lãi suất ngân hàng đã giảm, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cũng đã có những chủ trương hỗ trợ sản xuất, song vẫn còn những “rào cản” khiến doanh nghiệp khó tiếp cận với những nguồn vốn vay lãi suất thấp, hoặc là không đủ điều kiện để nhận vốn vay. Điều này đã ảnh hưởng xấu đến việc thực hiện các dự án đầu tư, khiến đầu ra cho hàng hóa phục vụ sản xuất vẫn khó khăn. Trên thực tế, mặc dù lương cơ bản đã tăng từ tháng 5-2012, thế nhưng sức mua của người dân vẫn chưa tăng theo đáng kể.

Nên giảm thuế VAT để kích thích sức mua

Ngày 10-5-2012 vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 13/NQ-CP về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, hỗ trợ thị trường... Với những nỗ lực của Chính phủ và các bộ, ngành, chỉ số hàng tồn kho đã có dấu hiệu giảm dần từ 34,9% trong tháng 3 giảm xuống 26% trong tháng 6 (số liệu của Tổng cục thống kê tính đến ngày 1-6-2012). Như vậy, các biện pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh như: Giãn thuế, miễn thuế đối với một số loại thuế, một số đối tượng (giãn thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế giá trị gia tăng (VAT), miễn thuế môn bài đối với hộ đánh bắt hải sản và hộ sản xuất muối), giảm tiền thuê đất và hỗ trợ lãi suất đối với các doanh nghiệp hoạt động trong một số lĩnh vực... đã bước đầu phát huy tác dụng. Các chuyên gia kinh tế cho rằng, trong thời gian tới, các bộ, ngành cần tiếp tục thực hiện nghiêm túc Nghị quyết 13/NQ-CP, đồng thời tiếp tục nỗ lực hơn với các biện pháp về tài chính, tiền tệ. Những giải pháp cần tập trung thực hiện là hạ giá bán và hỗ trợ về thuế thu nhập cá nhân để tăng sức mua cho người dân.

Theo Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng, Bộ đã nghiên cứu và đề xuất Chính phủ xem xét giảm thuế VAT xuống 5% cho doanh nghiệp, bởi việc giảm thuế VAT này sẽ trực tiếp tác động đến việc hạ cơ cấu giá thành sản phẩm, giúp nâng cao khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp, giảm giá bán, tăng lượng tiêu thụ. Bộ Công Thương cũng đề nghị Ngân hàng Nhà nước mở rộng đối tượng được vay cho tất cả các doanh nghiệp, không hạn chế đối tượng, bởi có rất nhiều doanh nghiệp thuộc đối tượng bị hạn chế đang có đóng góp lớn cho ngân sách Nhà nước.

Ông Nguyễn Xuân Chiến, Phó vụ trưởng Vụ Thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho rằng, cần có nhiều giải pháp liên quan đến tín dụng, vốn vay ngân hàng, thuế thu nhập doanh nghiệp... để tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho các doanh nghiệp trong các khâu sản xuất và phân phối, bán hàng. Đồng thời, cần thực hiện mạnh mẽ đồng bộ các biện pháp nhằm kích cầu đầu tư và kích cầu tiêu dùng. Về lâu dài, cần tìm cách tăng thu nhập cho người lao động để tăng sức mua, xem xét các mức thuế thu nhập cá nhân sao cho hài hòa. Vừa qua, Quốc hội chấp thuận miễn thuế thu nhập cá nhân cho những đối tượng có mức thu nhập dưới 9 triệu đồng trong 6 tháng cuối năm 2012. Đây là một tín hiệu vui cho sự cải thiện sức mua của thị trường trong thời gian tới.

Ông Nguyễn Thanh Hòa, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch (Bộ Công Thương) nhận định, nếu có sự nỗ lực đồng bộ từ phía các bộ, ngành thì vấn đề hàng tồn kho sẽ được giải quyết nhanh chóng, chỉ số hàng tồn kho sẽ giảm dần từ nay đến cuối năm.

Đỗ Tâm