QĐND - Xy-ri đang sở hữu những vũ khí phòng không tối tân và có những đồng minh luôn sát cánh là hai nguyên nhân chính khiến Mỹ e ngại không tấn công nước này. Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma (Barack Obama) đã thừa nhận như vậy trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng mới đây.

Tổng thống Xy-ri An Át-xát vẫn nhận được sự ủng hộ của nhiều người dân nước này. Ảnh: Roi-tơ

 

Phát biểu tại cuộc họp báo tại Nhà Trắng ngày 6-3, Tổng thống Ô-ba-ma đã tuyên bố, hành động quân sự đơn phương của Mỹ nhằm vào Xy-ri sẽ là một “sai lầm” và rằng, tình hình tại Xy-ri phức tạp hơn nhiều so với Li-bi. Tổng thống Ô-ba-ma nói: “Việc hành động quân sự đơn phương, như một số người gợi ý, hoặc nghĩ rằng có một giải pháp đơn giản cho vấn đề Xy-ri, đều là sai lầm. Khi tấn công Xy-ri, chính quyền của Tổng thống Ba-sa An Át-xát (Bashar al - Assad) có thể sẽ sụp đổ. Tuy nhiên, vấn đề không phải ở chỗ, liệu ông Át-xát có bị lật đổ hay không mà là khi nào”.

Theo ông Ô-ba-ma, cộng đồng quốc tế không thể tiến hành một chiến dịch quân sự ở Xy-ri giống như đã thực hiện ở Li-bi nhằm lật đổ chế độ của nhà lãnh đạo M.Ca-đa-phi. Mỹ và các đồng minh can thiệp vào Li-bi theo sự ủy quyền từ Liên hợp quốc và có sự hợp tác của các nước trong khu vực A-rập. Trong khi đó, ở Xy-ri, Mỹ và phương Tây chưa có được những điều kiện trên. Chiến lược của ông Ô-ba-ma là tiếp tục sử dụng các biện pháp trừng phạt và cô lập ngoại giao nhằm gây thêm áp lực cho Tổng thống Át-xát.

Đồng quan điểm với Tổng thống Ô-ba-ma, tướng Giêm Mát-tít (James Mattis), người đứng đầu Bộ chỉ huy Trung tâm Mỹ, thừa nhận Xy-ri có những hệ thống vũ khí phòng không tối tân. Những vũ khí này khiến cho phương Tây khó lòng thực thi một lệnh cấm bay ở Xy-ri giống như đã từng làm ở Li-bi. Ngoài ra, Xy-ri còn có năng lực đáng kể về vũ khí hóa học, sinh học và hàng nghìn tên lửa vác vai. Theo ông Mát-tít, không chỉ có lợi thế về vũ khí, chính quyền của Tổng thống Xy-ri còn một số thuận lợi khác. Nếu phương Tây định can thiệp vào Xy-ri, họ sẽ phải đối đầu cả với I-ran và một số lực lượng đồng minh mạnh khác của Xy-ri. Ông Mát-tít cho rằng, I-ran sẽ ngầm hậu thuẫn về mặt quân sự cho chính quyền của Xy-ri thay vì công khai ủng hộ nước này.

Mặc dù thừa nhận khó đánh Xy-ri, tướng Mát-tít tuyên bố sẽ tìm cách tạo những hành lang an toàn ở Xy-ri như Thượng nghị sĩ Giôn Mác-kên gợi ý trước đó. Ông Mát-tít không cho biết cụ thể họ sẽ lập các hành lang an toàn ở Xy-ri như thế nào nhưng rõ ràng, để có được những hành lang như thế này đòi hỏi phải có sự hiện diện của quân đội nước ngoài. 

Sau phát biểu mới đây của Tổng thống Ô-ba-ma, một câu hỏi được đặt ra là có phải vì những lý do trên mà Mỹ chưa quyết định tấn công Xy-ri? Một điều rõ ràng rằng, Mỹ chắc chắn sẽ không tiến đánh Xy-ri ít nhất trong thời gian ngắn trước mắt. Trên thực tế, Mỹ cũng chẳng đủ sức để cáng đáng thêm một cuộc chiến tranh nữa trong bối cảnh nước này đang phải vật lộn với tình hình kinh tế khó khăn. Điều bất ngờ ở đây là, ông Ô-ba-ma dám thẳng thắn bày tỏ quan điểm không muốn đánh I-ran và Xy-ri khi mà các phe nhóm đối lập đang tìm cách lợi dụng những vấn đề này để đánh bại ông trong cuộc bầu cử vào tháng 11 tới.

Lời tuyên bố của Tổng thống Ô-ba-ma hoàn toàn đối lập với lời kêu gọi của Thượng nghị sĩ Giôn Mác-kên đưa ra trước đó nhằm hối thúc Mỹ thực hiện các cuộc không kích nhằm vào lực lượng của Tổng thống Át-xát. Ông Mác-kên cho rằng, Mỹ nên dẫn đầu một nỗ lực quốc tế nhằm bảo vệ các thành phố của Xy-ri. Tuy nhiên, một số nghị sĩ cấp cao của Mỹ cho rằng, còn quá sớm để bàn về chuyện Mỹ tấn công Xy-ri. Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Hạ viện Mỹ, bà I-lê-a-na Rốt Lê-ti-nen, cho rằng việc Mỹ sử dụng quân sự ở Xy-ri sẽ không thể nhận được sự đồng thuận tại thời điểm này.

Tuy nhiên, Tạp chí Chính sách Ngoại giao Mỹ dẫn một nguồn tin giấu tên cho biết, chính quyền nước này đang cân nhắc việc hỗ trợ trực tiếp cho phe đối lập Xy-ri như một bước chuyển biến trong chính sách của Mỹ nhằm lật đổ chính quyền Tổng thống Át-xát.

BÌNH NGUYÊN