QĐND - Phe đối lập của Xy-ri vừa tuyên bố không tuân thủ lệnh ngừng bắn theo kế hoạch hòa bình 6 điểm của Đặc phái viên chung của LHQ và A-rập, ông Cô-phi An-nan. Điều này đồng nghĩa với nguy cơ thất bại cận kề của bản kế hoạch được hy vọng sẽ tạm thời giúp ngưng bạo lực ở Xy-ri.

Bạo lực vẫn tiếp tục diễn ra ở thành phố Hôm-xơ của Xy-ri, bất chấp lệnh ngừng bắn. Ảnh: AP

 

Sau khi xảy ra tấn thảm kịch ở Hu-la làm hơn 100 người thiệt mạng, dư luận đã lập tức đặt ra câu hỏi, liệu cuộc thảm sát này có mở đường cho một cuộc can thiệp quân sự từ bên ngoài vào Xy-ri? Không ngạc nhiên bởi kịch bản này đã từng xảy ra với Li-bi khi lực lượng NATO phát động chiến dịch oanh kích Li-bi với tuyên bố nhằm bảo vệ dân thường khỏi các cuộc thảm sát. Tuy nhiên, không thể phủ nhận vụ thảm sát dân thường ở Hu-la đã đặt ra một thách thức lớn đối với cộng đồng quốc tế trong việc phải khẩn trương tìm ra một giải pháp cho cuộc khủng hoảng ở Xy-ri.

Diễn biến bạo lực ở Xy-ri cũng khiến các nước A-rập thêm cớ gia tăng sức ép kêu gọi sử dụng vũ lực đối với Xy-ri. Ngày 5-6, Ngoại trưởng A-rập Xê-út Xa-út An Phai-xan (Saud Al-Faisal) tuyên bố, các nước A-rập đã bắt đầu mất hy vọng về khả năng có thể chấm dứt bạo lực hơn một năm qua ở Xy-ri với bản kế hoạch của ông Cô-phi An-nan. Ông kêu gọi HĐBA LHQ cần có các biện pháp thích hợp nhằm bảo đảm việc áp dụng ngay lập tức kế hoạch của An-nan, trong đó phải dùng tới Chương 7 của Hiến chương LHQ cho phép sử dụng vũ lực. Tuyên bố của ngoại trưởng A-rập Xê-út được đưa ra sau khi các bên ở Xy-ri vi phạm lệnh ngừng bắn theo kế hoạch của ông An-nan.

Có chung quan điểm trên, Đức cũng lên tiếng kêu gọi HĐBA LHQ có những hành động cứng rắn hơn đối với Xy-ri. Ngoại trưởng Đức Guy-đô Oét-xtơ-oen (Guido Westerwelle) trong chuyến thăm tới Các tiểu vương quốc A-rập thống nhất đã cho rằng, cần thúc đẩy mạnh mẽ hơn áp lực đối với chế độ của ông An Át-xát. Ông nói: “Chúng ta nên cân nhắc nghiêm túc một Nghị quyết của HĐBA LHQ theo Chương 7 của Hiến chương LHQ”.

Cách thời điểm xảy ra vụ thảm sát ở Hu-la ít ngày, Đại sứ Mỹ tại LHQ Xu-xan Rai-xơ (Susan Rice) cũng từng cảnh báo viễn cảnh tồi tệ nhất nhưng lại có nhiều khả năng xảy ra nhất với Xy-ri đó là phương án hành động bên ngoài quyền hạn của HĐBA LHQ. Sau một cuộc họp kín của HĐBA LHQ cuối tháng 5 vừa qua, bà Xu-xan Rai-xơ cho biết, nếu các phương án khác nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng ở Xy-ri không thành công, các nước sẽ phải quyết định xem liệu họ đã sẵn sàng hành động như vậy hay không. Đại sứ Mỹ còn nói rằng, trong trường hợp sự thống nhất trong HĐBA LHQ tan vỡ, kế hoạch của ông An-nan thất bại... HĐBA LHQ và cộng đồng quốc tế sẽ chỉ còn lại một phương án duy nhất là phải cân nhắc xem liệu họ có nên sẵn sàng hành động bên ngoài kế hoạch của ông An-nan và quyền hạn của Hội đồng này hay không. Và những gì đang xảy ra ở Xy-ri đang rất đúng với nhận định của bà Xu-xan Rai-xơ càng gia tăng quan ngại đối với khả năng sẽ có một cuộc can thiệp vũ lực từ bên ngoài vào Xy-ri. HĐBA LHQ vẫn chia rẽ sâu sắc trong việc lựa chọn giải pháp với Xy-ri, trong đó hai nước thành viên thường trực Nga và Trung Quốc kiên quyết phản đối sử dụng vũ lực.

Tuy nhiên, một quan chức ngoại giao Nga từng thừa nhận rằng: “Nếu như phương Tây muốn ôm lấy gánh nặng ở Xy-ri (ám chỉ việc sử dụng vũ lực) thì chúng ta cũng chẳng thể ngăn được họ. Nhưng nếu làm vậy, các nước phương Tây sẽ phải chịu toàn bộ trách nhiệm với hậu quả sau đó”.

MAI XUÂN