Ngân hàng gỡ vướng cho doanh nghiệp

QĐND - Lãi suất ngân hàng (NH) dù có giảm nhưng nhiều doanh nghiệp (DN) ở TP Hồ Chí Minh vẫn rất khó vay được vốn. Trong khi đó, tổng số vốn cần cơ cấu lại nợ cho DN trong tháng 6-2012 tại Thành phố khoảng từ 10.000 đến 12.000 tỷ đồng. Các NH cho rằng, DN chưa đáp ứng những yêu cầu tiếp cận nguồn vốn, do đó hai bên chưa có “tiếng nói chung” và cũng mong DN chia sẻ, bởi NH cũng là một DN. Trên thực tế, các NH rất muốn DN "cởi mở" những thông tin, để họ có thể giúp DN tháo gỡ những khó khăn trong giai đoạn hiện nay. 

Giao dịch vay vốn tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (VietinBank).

Doanh nghiệp gian nan tìm vốn

Thiếu vốn trầm trọng, nhưng nhiều DN ở TP Hồ Chí Minh không biết phải tiếp cận với các nguồn vay như thế nào. Trong khi đó, các phương án sản xuất kinh doanh (SXKD) của nhiều DN thiếu hiệu quả, không có nguồn thu để trả nợ, dẫn đến nợ quá hạn, nợ xấu ngày càng gia tăng. Bà Lại Thị Lan, Chủ tịch Hiệp hội Cơ khí điện cho biết: "DN phải tham gia các buổi xúc tiến thương mại ở nước ngoài để tìm đầu ra, hoặc chuyển đổi ngành nghề, nhưng lúc này đã hết tài sản bảo đảm". Bà Lan cũng cho rằng, NH cần hỗ trợ để DN có dự án mới và thế chấp bằng chính tài sản hình thành từ vốn vay.

Nợ xấu của NH chính là hàng tồn kho của DN và ảnh hưởng nghiêm trọng tới kinh doanh, nhất là trong thời điểm hiện tại sức mua của thị trường đang giảm mạnh. Theo một báo cáo của NH Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank), 42 DN đang vay vốn tại đây có hàng tồn kho gấp đôi so với dư nợ, chỉ có 27% là luân chuyển, còn 73% là bất động. Ông Nguyễn Trí Kiên, Giám đốc Công ty may túi xách Minh Tiến (Miti) cho rằng: “GiữaNH và DN vẫn còn tồn tại khoảng cách. Công ty cần 40 tỷ đồng cho mùa cao điểm, nhưng khi kiểm tra thế chấp tài sản thì chỉ vay được 6,5 tỷ đồng, công ty đề nghị thế chấp hàng tồn kho thì NH không chấp nhận khiến công ty khó triển khai các kế hoạch kinh doanh. NếuNH còn cứng nhắc, thì DN tiếp tục rơi vào vòng xoáy luẩn quẩn là thiếu vốn sản xuất”.

Giải pháp mở lối của ngân hàng

Các Ngân hàng thương mại (NHTM) trên địa bàn Thành phố cho biết, sẵn sàng tiếp cận và hỗ trợ DN nếu biết được DN đó đang gặp khó khăn ở mức nào, đặc biệt là nhu cầu về vốn, thời gian và lãi suất vay… để NH xem xét. Đối với các ngành có nhiều rủi ro, DN phải đưa thêm tài sản bảo đảm để bù vào khoản rủi ro trên.

Vừa qua, NHTM cổ phần Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) đã ký kết biên bản thỏa thuận hỗ trợ 1.110 tỷ đồng vốn ưu đãi cho 16 DN và bắt đầu triển khai gói 1000 tỷ đồng cho vay ưu đãi đối với DN vừa và nhỏ với lãi suất từ 13 đến 14%/năm, thời hạn vay tối đa 6 tháng. Ông Phan Huy Khang, Tổng giám đốc Sacombank cho biết: "Sacombank đã tiến hành cơ cấu lại số nợ 1.500 tỷ đồng, giảm lãi suất nợ cũ 8000 tỷ đồng về mức 15%/năm. Đến nay, đã giải ngân được 1.700 tỷ đồng". Theo ông Nguyễn Hòa Bình, Chủ tịch HĐQT NH Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank), từ ngày 17-7, tất cả các khoản vay của NH đã trở về mức 15%/năm. Riêng tại TP Hồ Chí Minh, Vietcombank dành gói 15.000 tỷ đồng và 700 triệu USD với lãi suất thấp hỗ trợ DN. Ngoài ra, Vietcombank đã cơ cấu lại nợ cho 11 DN, hiện có 9 DN đã nộp hồ sơ yêu cầu cơ cấu lại nợ.

Để tháo nút thắt nợ xấu gia tăng, vừa qua, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam cũng ban hành Quyết định số 780 về cơ cấu lại nợ, cho phép các DN có khó khăn về tài chính nhưng có tình hình tài chính minh bạch được cơ cấu lại thời gian trả nợ, tiếp tục SXKD với điều kiện không gia tăng nhóm nợ xấu. Ông Nguyễn Văn Dũng, Phó giám đốc NHNN Chi nhánh TP Hồ Chí Minh khẳng định: "NHNN chi nhánh TP Hồ Chí Minh sẽ cùng với UBND Thành phố dành gói tín dụng khoảng 30.000 tỷ đồng, thậm chí với mức dư nợ tăng thêm, để hỗ trợ DN. Hiện một số NH cũng giảm dần lãi suất về mức 15% (trước đây 23-25%), một số khoản vay trung dài hạn hiện nay cũng về mức độ 16-17%".

Giảm lãi suất, kích cầu tiêu dùng

Muốn cơ cấu lại nợ, giúp DN tiếp cận vốn vay lãi suất thấp, các NH đang đề nghị NHNN ban hành tiêu chuẩn minh bạch tài chính để có cơ sở hỗ trợ DN. Tại Hội nghị “Kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh trên địa bàn TP Hồ Chí Minh” vừa được tổ chức, Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình đánh giá cao sự liên kết - kết nối giữa NH và DN trên địa bàn Thành phố. Ông Bình cho rằng: "Nếu CPI năm nay giảm xuống dưới 7%, lãi suất huy động có thể giảm xuống dưới 8%, thì vào năm tới, một số khoản cho vay ưu đãi có thể giảm xuống dưới 10%". NHNN cam kết tiếp tục thực hiện các giải pháp hỗ trợ như: Duy trì ổn định cho vay tái cấp vốn 10% cho các NH thương mại trong thời gian một năm, kịp thời giải quyết những vấn đề bức xúc của DN trong việc tiếp cận với nguồn vốn với lãi suất phù hợp...

Theo bà Nguyễn Thị Hồng, Phó chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, các NH trên địa bàn thành phố đã kết hợp với Sở Công Thương, Trung tâm Xúc tiến thương mại, Hiệp hội doanh nghiệp và UBND một số quận, huyện… lập danh sách những DN gặp khó khăn về vốn để các NHTM làm việc trực tiếp với từng DN. Nếu DN đáp ứng được điều kiện của NH, hoặc DN nằm trong các lĩnh vực ưu tiên vốn để phát triển SXKD, các NH sẵn sàng hỗ trợ cho vay vốn. Vừa qua, tại quận Tân Bình, NHNN Chi nhánh TP Hồ Chí Minh đã phối hợp với một số NHTM như: BIDV, VietinBank, Vietcombank, Agribank, Sacombank, DongAbank... ký hợp đồng cho 11 DN được vay với tổng số vốn là 60 tỷ đồng. Tuy số vốn chưa lớn và số DN được vay chưa nhiều, nhưng đã thể hiện nỗ lực của các cấp, các ngành trong hỗ trợ DN để nhân rộng mô hình này trong thời gian tới.

Các DN cũng kiến nghị Thành phố xem xét trình Chính phủ có thể khoanh, miễn giảm cho những DN thực sự gặp khó khăn vốn đang có nợ quá hạn và nợ xấu trong hệ thống NH, để DN lưu thông dòng vốn, kết hợp với nhiều biện pháp khác như kích cầu tiêu dùng, kích cầu đầu tư để duy trì SXKD. Riêng đối với các dự án, các nguồn vốn mà DN đã vay trước của NH với lãi suất khá cao (trong thời gian chưa áp dụng trần), thì các NHTM sẽ điều chỉnh giảm dần lãi suất theo quý, hoặc 6 tháng. Hy vọng, với những chính sách hỗ trợ của NH, kết hợp với biện pháp kích cầu tiêu dùng để giải phóng lượng hàng hóa của DN, thì các DN sẽ vượt qua được giai đoạn khó khăn hiện nay.

Bài và ảnh: LÊ HÙNG KHOA