QĐND - Người phát ngôn Lầu Năm Góc, Gioóc-giơ Lít-tơn (George Little), ngày 25-7 cho biết, Mỹ có kế hoạch triển khai một biệt đội của Không lực Mỹ tới Ba Lan để hỗ trợ các máy bay chiến đấu và máy bay vận tải. Theo ông Lít-tơn, quyết định này đánh dấu một bước tiến mới trong quan hệ Mỹ - Ba Lan, đồng thời thúc đẩy hợp tác quân sự gần gũi hơn giữa hai nước.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lê-ôn Pa-nét-ta và người đồng cấp Ba Lan Tô-mát Xi-ê-mô-ni-ắc tại Oa-sinh-tơn hôm 25-7. Ảnh: Ria Novosti

Tuyên bố về việc đồn trú của quân đội Mỹ tại Ba Lan được đưa ra sau khi kết thúc cuộc hội đàm giữa Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lê-ôn Pa-nét-ta (Leon Panetta) và người đồng cấp Ba Lan Tô-mát Xi-ê-mô-ni-ắc (Tomasz Siemoniak). Tuyên bố này nêu rõ: "Biệt đội trên sẽ được điều tới vào mùa Thu này để hỗ trợ máy bay F-16 và C-130 triển khai tại đây 3 tháng một lần, bắt đầu từ năm 2013. Đây sẽ là lực lượng Mỹ đầu tiên đồn trú trên đất Ba Lan". Theo kế hoạch, máy bay chiến đấu F-16 và máy bay vận tải Hercules sẽ được triển khai tới Ba Lan theo hình thức luân phiên kể từ năm 2013.

Ba Lan là một trong số các đồng minh châu Âu thân cận của Mỹ và cũng là quốc gia đầu tiên ký với Mỹ một thỏa thuận về việc triển khai dự án Phòng thủ tên lửa đạn đạo (BMD) ở châu Âu. Trước khi kế hoạch đồn trú quân tại Ba Lan được thông qua, hai Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ và Ba Lan cũng đã thảo luận các vấn đề xung quanh việc triển khai dự án Phòng thủ tên lửa của Mỹ. Trong đó, ông Lít-tơn cho biết, hai nước đang hợp tác chặt chẽ nhằm triển khai một căn cứ tên lửa đánh chặn thế hệ mới tại Ba Lan vào năm 2018. Loại tên lửa SM-3 Block IB này được thiết kế để đánh chặn và phá hủy các tên lửa đạn đạo tầm ngắn và tầm trung, là một phần thiết yếu của hệ thống đánh chặn tên lửa mà Mỹ đang thiết lập ở châu Âu.

Kế hoạch của Mỹ và NATO triển khai các tên lửa đánh chặn tại Ba Lan và các nước Đông Âu láng giềng của Nga lâu nay vẫn bị Mát-xcơ-va phản đối kịch liệt. Nga cho rằng, đây có thể là một mối đe dọa an ninh và có thể phá hủy thế cân bằng lực lượng chiến lược ở châu Âu.

Tháng 9-2010, Mỹ đã từng hủy các kế hoạch thiết lập một hệ thống đánh chặn tên lửa đạn đạo tại Cộng hòa Séc, Ba Lan và động thái này đã được Mát-xcơ-va hoan nghênh. Tuy nhiên, năm ngoái, Ngoại trưởng Mỹ Hi-la-ri Clin-tơn (Hillary Clinton) lại công bố các kế hoạch của Oa-sinh-tơn nhằm triển khai các tên lửa đánh chặn và các đơn vị không quân tại Ba Lan. Điều này đã khiến Nga vô cùng tức giận. Mới đây, Phó thủ tướng Nga Đi-mi-tơ-ri Rô-gô-din (Dmitry Rogozin) tuyên bố rằng, Nga sẽ thiết lập một hệ thống có khả năng đánh bại cũng như ngăn chặn bất cứ hệ thống phòng thủ tên lửa nào nhằm bảo đảm an ninh thực sự cho mình.

Nga cũng từng đe dọa nước này sẵn sàng dùng tên lửa để chống lại hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ ở châu Âu nếu Mát-xcơ-va không thể tiến tới một thỏa thuận với Oa-sinh-tơn và NATO về cách thức xây dựng và vận hành hệ thống này.

NGỌC THƯ