Kiềm chế lạm phát: Không thể lơ là

QĐND - Giá xăng dầu đã giảm sau một thời gian dài liên tục tăng. Giá thực phẩm thông dụng bắt đầu “hạ nhiệt". Có ý kiến cho rằng, “thuốc” kiềm chế lạm phát đã ngấm, cần nới lỏng chính sách tài chính tiền tệ. Thế nhưng, theo phân tích của lãnh đạo Chính phủ và các chuyên gia tài chính tiền tệ, nguy cơ lạm phát, tái lạm phát cao vẫn còn. Trong lúc này không thể lơ là nhiệm vụ kiềm chế lạm phát…

Giá nhiều hàng hóa giảm nhưng vẫn đứng ở mức khá cao

Khảo sát thị trường hàng hóa tiêu dùng trên địa bàn Hà Nội trong ngày 29-8, chúng tôi thấy nhiều mặt hàng đã giảm giá so với tháng trước nhưng vẫn còn đứng ở mức khá cao so với cùng kỳ năm trước và so với mức lương, thu nhập của người lao động. Cụ thể, giá thịt bò đã thấp hơn khoảng 10 nghìn đồng/kg so với cùng kỳ tháng trước, tương ứng với mức giảm hơn 5%. Thịt gà làm sẵn có mức giảm từ 5 đến 10 nghìn đồng/kg, thấp hơn tương ứng từ 4 đến 8% so với tháng trước. Các loại rau, củ, quả cũng có mức giảm đáng kể. Đặc biệt là giá một số mặt hàng thủy hải sản như cá chép, tôm, mực ống… có giảm khá lớn so với nửa đầu tháng 7-2011; giá cá chép giảm khoảng 9-12%; tôm sú giảm khoảng 17-21%...

Theo lý giải của Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính), xu hướng giảm giá một số loại thực phẩm có nguyên nhân do nhu cầu không cao. Mặt khác, chăn nuôi đang có chiều hướng thuận lợi do dịch bệnh cơ bản được khống chế, người chăn nuôi có lãi do giá tiêu thụ tăng trên thị trường nên nguồn cung tăng.

Với mức giảm khá mạnh ở một số mặt hàng thực phẩm đã kéo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 8-2011 tăng ở mức thấp nhất kể từ đầu năm đến nay. Theo số liệu công bố chính thức của Tổng cục Thống kê, CPI tháng 8 chỉ tăng 0,93% so với tháng trước, mức tăng đã giảm nhiều và đây là tháng có chỉ số giá tiêu dùng tăng dưới 1% sau 11 tháng.

Từ 21 giờ ngày 26-8, theo yêu cầu của Bộ Tài chính, giá bán lẻ xăng đã giảm mỗi lít 500 đồng và giá dầu hỏa, dầu đi-ê-den mỗi lít được giảm 300 đồng. Đây là điều kiện để nhiều loại hàng hóa có thể giảm giá bán trong tháng 9 tới.

Giá thịt lợn tại Hà Nội đã giảm nhưng vẫn còn ở mức rất cao (ảnh chụp tại chợ Kim Giang, quận Thanh Xuân).Ảnh: Hải Hà

Áp lực tăng giá vẫn rất lớn

Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định 70/2011/NĐ-CP quy định chung mức lương tối thiểu vùng đối với cả doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài . Theo đó, từ ngày 1-10-2011 sẽ áp dụng mức lương tối thiểu vùng cao nhất là 2 triệu đồng cho vùng 1. Đối với vùng 2, 3 và 4, mức lương tối thiểu được áp dụng lần lượt từ 1,78 triệu đồng, 1,55 triệu đồng và 1,4 triệu đồng/tháng. Như vậy, với mức điều chỉnh trên, lương tối thiểu sẽ tăng từ 300.000 đồng đến 650.000 đồng/tháng so với hiện tại. Dù rằng, mức tăng lương là thấp và các doanh nghiệp trả lương cho người lao động bằng kết quả sản xuất kinh doanh của mình, nhưng việc tăng lương chắc chắn sẽ gây áp lực lên giá.

Điều đáng lo ngại là từ đầu tháng 8 đến nay, giá lúa liên tục tăng, sẽ gây áp lực với nhiều loại hàng hóa khác. Theo số liệu của Bộ Công Thương, giá gạo tẻ thường bán lẻ tại Hà Nội hiện ở mức 14.250 đồng/kg, tăng 150 đồng/kg so với tháng trước; tại Đà Nẵng tăng hơn 200 đồng/kg, lên 16.700 đồng/kg; tại TP Hồ Chí Minh, giá gạo tăng gần 300 đồng/kg, lên mức 12.550 đồng/kg… Trước tình hình giá gạo tăng cao, tại buổi họp báo về tình hình sản xuất, tiêu thụ lúa gạo hàng hóa những tháng cuối năm, được tổ chức mới đây tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên đã khẳng định: Sản lượng lúa gạo trong nước hoàn toàn có thể phục vụ nhu cầu xuất khẩu trong những tháng tới.

Ngoài ra, từ nay cho đến cuối năm, do có nhiều ngày lễ, Tết như nghỉ lễ 2-9, Tết dương lịch, thưởng cuối năm… sẽ gây áp lực lớn đối với giá cả hàng hóa trong nước.

Cần kiên trì thực hiện Nghị quyết 11 của Chính phủ

Tại kỳ họp Quốc hội vừa qua, khi bàn về các giải pháp thực hiện nhiệm vụ những tháng còn lại của năm 2011, nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, không được lơ là nhiệm vụ kiềm chế lạm phát lúc này. Cần phải kiên trì thực hiện Nghị quyết 11 của Chính phủ về kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô.

Các đại biểu Quốc hội kiến nghị Chính phủ tập trung chỉ đạo việc quản lý thị trường, chủ động phương án ứng phó trước những biến động của tình hình thị trường hàng hóa thế giới và trong nước, không để xảy ra đột biến giá các mặt hàng thiết yếu, liên quan đến đời sống, ổn định nguồn cung trong nước, bảo đảm cân đối cung cầu hàng hóa. Kiên trì và nhất quán trong điều hành giá điện, xăng dầu, than theo cơ chế thị trường trên cơ sở tính toán lộ trình, thời điểm phù hợp với tình hình và mục tiêu kiềm chế lạm phát, bảo đảm an sinh xã hội. Tăng cường kiểm tra việc thực hiện các quy định về đăng ký, kê khai, niêm yết giá, hạn chế tình trạng đầu cơ, găm hàng, thao túng thị trường, tăng giá bất hợp lý, buôn lậu qua biên giới. Hạn chế tác động của chi phí đẩy đến giá cả, lạm phát. Rà soát bãi bỏ các khoản chi phí, lệ phí, thủ tục hành chính không hợp lý giúp doanh nghiệp cắt giảm chi phí đầu vào. Tiếp tục thực hiện chính sách tiền tệ chặt chẽ, thận trọng, hiệu quả; điều hành chủ động, linh hoạt các công cụ lãi suất, kiểm soát tốc độ tăng trưởng tín dụng và tổng phương tiện thanh toán phù hợp với diễn biến thị trường.

Bộ Tài chính cũng vừa ban hành văn bản Thông báo ý kiến chỉ đạo của Bộ trưởng Vương Đình Huệ về các giải pháp điều hành giá cả những tháng cuối năm 2011. Bộ trưởng nhấn mạnh, việc điều hành giá phải góp phần tích cực tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh, thúc đẩy sản xuất phát triển và hội nhập. Từ nay đến cuối năm, Bộ sẽ tiến hành rà soát lại tất cả các loại hàng hóa, dịch vụ mà Nhà nước kiểm soát giá, nếu giá chưa đáp ứng được với thị trường thì nghiên cứu có biện pháp xử lý, tháo gỡ theo phương án, lộ trình phù hợp, bảo đảm giá cả vận hành theo nguyên tắc thị trường có sự quản lý của Nhà nước.

Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng yêu cầu Cục quản lý giá tập trung tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định về giá của Nhà nước. Chủ động có hướng dẫn các địa phương, sử dụng tất cả các biện pháp, công cụ hiện có và phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành và địa phương trong triển khai thực hiện.

Điểm sáng của mô hình bán hàng “bình ổn giá”

Hà Nội và TP Hồ Chí Minh - hai thành phố lớn nhất cả nước vừa tổ chức Hội nghị bàn về việc tiếp tục thực hiện chương trình bán hàng “bình ổn giá”. Đây được coi là một trong những giải pháp quan trọng để bình ổn giá, kiềm chế lạm phát.

Để thực hiện chương trình bán hàng “bình ổn giá” trong năm nay, Thành phố Hà Nội đã sử dụng 475 tỷ đồng vốn ngân sách tạm ứng cho các doanh nghiệp không tính lãi suất. Trong đợt 1, đã có 11 doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chí được tham gia chương trình bình ổn giá với các nhóm mặt hàng thiết yếu (gạo tẻ thường; thịt lợn, vịt; trứng gà, vịt; thủy hải sản; thực phẩm chế biến từ thịt gia súc, gia cầm, cá; dầu ăn; đường; rau, củ; giấy vở học sinh). So với những năm trước đây, chương trình bình ổn giá năm nay kéo dài quanh năm và số lượng các doanh nghiệp tham gia chương trình, nhóm các mặt hàng, số điểm bán hàng bình ổn giá đều tăng lên. Đặc biệt số điểm bán hàng bình ổn giá tại khu vực nông thôn là 271 điểm, tăng gấp 3 lần so với năm 2010.

Ông Nguyễn Văn Đồng, Phó giám đốc Sở Công thương Hà Nội cho biết: “Tất cả các điểm bán hàng đã được đăng ký thì phải bày hàng đã đăng ký và giao cho các đội quản lý thị trường tại quận, huyện, xã, phường kiểm tra, giám sát. Nếu đơn vị nào thay đổi điểm bán hàng phải thông báo với đội quản lý thị trường tại khu vực sở tại. Không có điểm bán hàng nào đăng ký mà chỉ có trên giấy tờ. Khi thị trường có biến động giá, nghĩa là khi giá các mặt hàng trên thị trường tăng từ 15% trở lên thì trong thời gian thực hiện chương trình, giá cả tại các điểm bán hàng phải thấp hơn tối thiểu 10% so với giá thị trường.

Từ mô hình thành công của chương trình bán hàng “bình ổn giá” của Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, Bộ Công Thương đang xem xét để nhân rộng ra nhiều địa phương khác.

Phú Thọ và Mai Thanh