QĐND - Cứ sau mỗi kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, các doanh nghiệp (DN) trong nước lại rơi vào tình trạng thiếu công nhân. Thời điểm đầu tháng 2 này, rất nhiều DN ở  phía Nam ra sức tuyển lựa công nhân để bù vào số đã “nhảy việc”, hoặc bỏ việc hàng loạt. Họ đã đưa ra những điều kiện tốt để thu hút lao động về với mình như tăng lương, tăng phụ cấp, quan tâm về nơi ăn ở, học hành, khám, chữa bệnh, đi lại, giảm giờ làm việc...

Nỗi lo thiếu công nhân

Ông Lưu Trí, Giám đốc Công ty TNHH giày da Công nghiệp Nghệ Năng ở tỉnh Bình Dương cho biết: “Tổng số công nhân của chúng tôi là 500 người, nhưng sau Tết chỉ có hơn 100 người đi làm trở lại. Nếu trong tháng 2 không tuyển đủ, công ty sẽ gặp khó khăn trong việc thực hiện các hợp đồng kinh tế”. Cũng theo ông Lưu Trí, năm qua, Công ty đã liên tục tăng lương để giữ chân công nhân trong điều kiện kinh doanh không thuận lợi. Tuy nhiên, lượng công nhân bỏ việc và “nhảy việc” vẫn khá cao. Từ ngày 6 tháng Giêng đến nay, công ty đã treo bảng hiệu tuyển công nhân ở nhiều nơi, mà số đến nộp đơn xin việc không nhiều.

Người lao động đến tìm việc làm ở KCX Linh Trung (quận Thủ Đức - TP Hồ Chí Minh)

Hiện nay, Trung tâm giới thiệu việc làm các khu công nghiệp - khu chế xuất (KCN-KCX) ở TP Hồ Chí Minh đang có nhu cầu tuyển dụng hơn 5000 lao động cho các ngành cơ khí, điện tử, dệt - may, lao động phổ thông… Từ ngày 30-1 đến nay, số lượng người đến xin việc trong các ngành nghề này còn ít khiến nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong thực hiện kế hoạch sản xuất-kinh doanh. Ông Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Trung tâm giới thiệu việc làm các KCN-KCX TP Hồ Chí Minh nói rằng: “Hơn 60% công nhân tại các KCN-KCX là người ngoại tỉnh, nên việc họ đến đúng thời gian làm việc là rất khó. Đó là chưa kể những lao động ở khu vực miền Bắc, miền Trung bị kẹt xe sau Tết”. Vừa qua, nhiều DN ở TP Hồ Chí Minh đã bước vào những ngày sản xuất kinh doanh đầu năm, nhưng số lượng công nhân của họ chỉ bảo đảm từ 40% đến 65%.

Các KCN - KCX ở tỉnh Đồng Nai, Bình Dương, Long An, Bà Rịa-Vũng Tàu hay Tây Ninh không thiếu lao động nhiều như TP Hồ Chí Minh, nhưng để thực hiện tốt các hợp đồng kinh tế, họ cũng cần phải tuyển thêm hàng trăm công nhân nữa. Theo ông Nguyễn Thành Khang, Giám đốc Công ty TNHH Vân Long ở Đồng Nai: “Chúng tôi không thiếu nhiều lao động, nhưng số lao động có tay nghề cao lại rất ít”.

Tung “chiêu” để tuyển lao động

Trong những ngày qua, hàng loạt DN ở KCX Linh Trung, KCX Tân Thuận, KCN Tân Tạo (TP Hồ Chí Minh), KCN Việt Nam - Singapore, KCN Sóng Thần (Bình Dương), hay KCN Biên Hòa I, KCN Biên Hòa II (Đồng Nai)... đã đưa mức thu nhập từ 4 đến 7 triệu đồng để tuyển công nhân. Đây là mức thu nhập cao hơn năm 2011 từ 1,2 đến 2,5 triệu đồng. Công ty Freentrend ở KCX Linh Trung hiện đưa ra mức lương từ 4,2 đến 4,7 triệu đồng/tháng làm trong giờ hành chính, ngoài ra còn nhiều khoản khác như đài thọ cơm trưa, hỗ trợ cơm chiều, có lương tháng 13, thưởng sản phẩm hấp dẫn… để tuyển lao động. Công ty NISSEI ELECTRIC Việt Nam hiện cần tuyển 1000 lao động với mức lương từ 4,2 đến 6,6 triệu đồng/tháng tùy theo trình độ và năng suất lao động. Công ty này cam kết cho công nhân ở nhà tiện nghi có máy giặt, máy nước nóng lạnh, có 86 ngày nghỉ/năm, được khám, chữa bệnh định kỳ. Bà Trần Thị Hồng Vân, Chủ tịch Công đoàn NISSEI ELECTRIC Việt Nam cho biết: “Những người đến xin việc được chúng tôi hỗ trợ 100% tiền vé xe. Nếu được tuyển dụng, họ được hưởng nhiều chính sách ưu đãi của doanh nghiệp về nơi ăn ở, sinh hoạt, làm việc, thưởng hằng tháng, quý và những ngày lễ, Tết”.

Công ty sản xuất giày thể thao Đông Hưng ở KCN Sóng Thần (Bình Dương) hiện đưa ra mức lương từ 4,2 đến 5,1 triệu đồng/tháng để tuyển 1000 lao động. Khi được tuyển dụng, công nhân làm việc 5 năm được tặng một chỉ vàng 9999. Một số công ty khác ở KCN Sóng Thần cũng đưa ra những mức lương hấp dẫn, với sự đãi ngộ đặc biệt để tuyển lao động sau Tết Nguyên đán, kể cả việc cho công nhân mua cổ phiếu...

Cần làm từ gốc 

Vừa qua, các DN ở tỉnh Đồng Nai và tỉnh Bình Dương đã thực hiện nhiều biện pháp giữ chân công nhân khá hiệu quả. Ở tỉnh Bình Dương, các DN đã chủ động đưa đón công nhân trong dịp Tết. Ông Bùi Thanh Nhân, Chủ tịch Công đoàn các KCN của Bình Dương khẳng định: “Đưa đón công nhân về quê ăn Tết và trở lại làm việc là một việc làm rất ý nghĩa. Nó không chỉ thể hiện sự chia sẻ khó khăn của DN với công nhân, mà còn là sự trân trọng, tri ân đối với người lao động”. Các DN ở tỉnh Đồng Nai, ngoài việc hỗ trợ tiền vé hay thuê phương tiện đưa đón công nhân trong dịp Tết Nhâm Thìn, mà còn thực hiện thưởng Tết, hỗ trợ ăn Tết khá cao. Vì thế, có từ 80% đến 85% số công nhân tại các DN ở Đồng Nai đã có mặt trong buổi sản xuất kinh doanh đầu tiên. 

Việc các DN có nhiều chính sách đãi ngộ và tăng thu nhập để tuyển lao động là điều đáng mừng, song cũng cần phải có sự giám sát chặt chẽ của các cơ quan chức năng về những lời rao, lời hứa của doanh nghiệp. Chị Lê Thị Thanh, công nhân giày da ở KCN Sóng Thần nói: “Khi muốn có lao động, các DN hứa đủ kiểu. Nhưng khi thực hiện, chúng tôi phải làm cật lực, vất vả may ra mới được hưởng những điều mà DN đã hứa”.

Chúng tôi được biết, một số DN hiện đang muốn khuếch trương thanh thế, nên quảng cáo, đưa ra chỉ tiêu tuyển dụng khá cao, nhưng lại tuyển rất ít. Những DN đưa ra nhiều chính sách hậu hĩnh khi tuyển dụng, nhưng sau đó lại không thực hiện đúng như cam kết. Tăng lương, đãi ngộ tốt để thu hút công nhân là một giải pháp tốt của DN, nhưng điều quan trọng hơn cả là phải được làm từ gốc và phải được thực hiện nghiêm túc. Nếu không sẽ “lợi bất cập hại” và dẫn đến tình trạng đình công, biểu tình và những hậu quả xấu khác.

Bài và ảnh: LÊ PHI HÙNG