Có khen, có chê

QĐND - Ngày 15-5, là ngày ông N. Xác-cô-di (N. Sarkozy) chính thức rời Điện Ê-li-dê sau khi kết thúc nhiệm kỳ để nhường lại chiếc ghế Tổng thống Pháp cho ông Phrăng-xoa Ô-lăng-đơ (Francois Hollande). “Có khen, có chê”, đó là những gì mà người ta có thể nhận thấy khi nhìn lại chặng đường 5 năm qua của vị Tổng thống vừa mãn nhiệm này.

Ông N. Xác-cô-di và phu nhân Các-la Bru-ni. Ảnh: AFP

Thất bại trong cuộc bầu cử mới đây khiến ông Xác-cô-di trở thành Tổng thống Pháp đầu tiên chỉ tại vị duy nhất một nhiệm kỳ kể từ năm 1981. Ông cũng là nhà lãnh đạo thứ 11 của châu Âu thất cử phần nào do tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế tại châu Âu.

Nhìn nhận khách quan, nhiệm kỳ Tổng thống 5 năm qua của ông Xác-cô-di đã kết thúc với những con số chẳng mấy thuyết phục, với 10% số lao động Pháp phải chịu cảnh thất nghiệp, ngân sách thâm hụt với nợ công tăng lên cao chưa từng có (chiếm 84,5% GDP của nước Pháp). Tuy nhiên, theo nhiều nhà phân tích, kết quả “đáng thất vọng” đó một phần là do cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu. Ông Xác-cô-di cũng hoàn toàn có lý khi tự biện hộ rằng, đây là cuộc khủng hoảng “chưa từng có trong lịch sử” và ít ra, ông cũng đã thành công trong việc cứu nước Pháp thoát khỏi cảnh khốn cùng của các nước láng giềng như Hy Lạp, Bồ Đào Nha hay Tây Ban Nha. Trên thực tế, những người lạc quan vẫn tin rằng, kết quả về kinh tế-xã hội trên của nước Pháp trong 5 năm qua không phải là quá tệ hại, nhất là trong bối cảnh châu Âu đang lao đao vì cuộc khủng hoảng nợ công và thất nghiệp tràn lan. Hơn nữa, chính phủ của ông Xác-cô-di cũng đã thực thi được một số cải cách quan trọng liên quan đến việc tăng quyền tự chủ cho giáo dục đại học, cải cách về hưu trí, hạn chế nhập cư và những biện pháp trừng trị thẳng tay với tội phạm nhằm duy trì trật tự và bảo đảm an ninh trong nước.

Hình ảnh ông Xác-cô-di trên cương vị Tổng thống Pháp cũng được những người ủng hộ ông đánh giá như một chính trị gia tràn đầy nghị lực và “lắm mưu, nhiều kế”. Trong tình cảnh phải đối mặt với làn sóng phản đối khá lớn tại Pháp, việc ông Xác-cô-di chỉ chịu thua tân Tổng thống Pháp Ô-lăng-đơ với một kết quả khá sít sao trong cuộc bầu cử vừa qua đã phần nào thể hiện tài xoay chuyển tình thế của người đàn ông này. Chẳng thế mà ngay cả ông Ô-lăng-đơ cũng phải thừa nhận: “Xác-cô-di quả là một ứng cử viên đáng gờm”.

Tuy nhiên, tất cả những ưu điểm trên dường như chưa đủ thuyết phục các cử tri Pháp. Theo các thăm dò dư luận sát ngày bầu cử, chỉ có khoảng 36% người dân Pháp tạm hài lòng với nhiệm kỳ 5 năm của ông Xác-cô-di, trong khi có tới 64% số người được hỏi tỏ thái độ thất vọng với những gì ông đã làm được. Đây được coi là một "kỷ lục" về chỉ số bất tín nhiệm của một tổng thống sắp mãn nhiệm tại Pháp. Nhiều người dân Pháp đã tỏ ra bất an trước tình trạng thất nghiệp tăng, thu nhập giảm, hàng loạt các nhà máy, công ty bị đóng cửa.

Gần đây lại có thêm thông tin, ông Xác-cô-di sẽ phải đối mặt với các truy vấn pháp lý liên quan đến một vụ bán tàu ngầm vào những năm 1990 cho Pa-ki-xtan và việc sử dụng các khoản tiền tài trợ bất hợp pháp phục vụ cho chiến dịch tranh cử Tổng thống năm 2007 của ông. Bản thân ông Xác-cô-di một mực khẳng định, các cáo buộc nhằm vào ông hoàn toàn là “vu khống” và thiếu cơ sở thực tế. Tất nhiên, mọi việc chỉ có thể được sáng tỏ trong vòng một tháng sau khi ông Xác-cô-di trao quyền cho Tổng thống đắc cử Ô-lăng-đơ. Hiến pháp của Pháp quy định, Tổng thống không phải trả lời tòa án, bị điều tra hay truy tố trong thời hạn một tháng sau khi rời nhiệm sở.

Bên cạnh đó, thái độ bất tín nhiệm của đa số cử tri Pháp với cá nhân ông Xác-cô-di còn xuất phát từ những vụ việc đình đám liên quan đến đời tư của ông. Sự xuất hiện hào nhoáng của ông Xác-cô-di trên các phương tiện truyền thông đã khiến người dân Pháp không hài lòng, thậm chí một số người từ ủng hộ đã quay lưng chống lại ông.

Gần đây, khi được hỏi sẽ làm gì sau khi không thể đảm nhiệm thêm một nhiệm kỳ Tổng thống nữa, Xác-cô-di nói rằng, ông “sẵn sàng trở thành một người Pháp giữa những người Pháp”. Liệu ở đó, ông có tiếp tục là trung tâm của những lời khen và chê, phản đối và tán thành?