Bao giờ hết ùn tắc giao thông?

QĐND - Trong phiên làm việc sáng 9-12, vấn đề ùn tắc giao thông và giải pháp chống ùn tắc giao thông được HĐND thành phố Hà Nội khóa XIV lựa chọn làm nội dung chất vấn và trả lời chất vấn đầu tiên tại Kỳ họp thứ 3. Phiên chất vấn này thu hút sự quan tâm của rất nhiều người dân Thủ đô, nhưng kết quả không được như kỳ vọng của họ. “Bệnh” ùn tắc giao thông tại Hà Nội xem ra vẫn còn “trầm kha” dài dài...

Chung cư cao tầng thế chỗ nhà máy

Để kéo giãn mật độ dân cư trong khu vực nội thành Hà Nội, qua đó giảm lượng người tham gia lưu thông trên đường, hạn chế ùn tắc, năm 2002, Chính phủ đã ra Nghị quyết số 13/NQ-CP, trong đó có nội dung di chuyển bệnh viện, nhà máy, trường đại học ra khỏi khu vực nội đô. Tuy nhiên, việc triển khai thực hiện Nghị quyết tại Hà Nội còn chậm. Một số nhà máy đã chuyển ra khỏi khu vực nội đô, nhưng thay vào đó lại là những chung cư cao tầng. Như vậy, áp lực dân số cho khu vực nội đô không những không giảm, mà còn tăng thêm. Điều bất hợp lý này được các đại biểu nêu trong phần tái chất vấn để yêu cầu lãnh đạo UBND thành phố Hà Nội đưa ra lý giải cụ thể và chỉ rõ trách nhiệm của UBND thành phố.

Toàn cảnh phiên chất vấn tại HĐND thành phố Hà Nội sáng 9-12.

Phó chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Văn Khôi thừa nhận, có những cơ sở phải di dời cần cân đối kinh phí đầu tư xây dựng cơ sở mới nên đề nghị cho phép cải tạo, xây dựng lại theo hướng cao tầng. Điều này làm tăng mật độ dân cư, mật độ phương tiện đi lại trong khu vực nội đô và không phù hợp với Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Tuy nhiên, “việc xây dựng chung cư cao tầng làm nhà ở tại vị trí một số nhà máy đã di dời là theo quy hoạch và cũng là cơ chế, chính sách tạo nguồn vốn cho cơ sở phải di dời có điều kiện về vốn để xây dựng cơ sở mới”, ông Nguyễn Văn Khôi nói.

Sau nhiều lần “truy” trách nhiệm của UBND thành phố Hà Nội nhưng chỉ nhận được câu trả lời giống nhau - việc cho phép xây dựng chung cư trên nền nhà máy di dời là “theo quy hoạch”, Chủ tịch HĐND thành phố Hà Nội Ngô Thị Doãn Thanh hỏi lại: “Như vậy có nghĩa là tất cả các nhà cao tầng mọc ra trong khoảng 10 năm trở lại đây tại các nhà máy, xí nghiệp di dời, sau khi có Nghị quyết 13 của Chính phủ, đều là theo quy hoạch?”. Lúc này, ông Nguyễn Văn Khôi giải thích: Trong quy hoạch chung xây dựng Thủ đô mà Chính phủ đã phê duyệt tháng 7 vừa rồi, tại bốn quận trung tâm nội thành không được phép xây dựng nhà cao tầng. Từ đó, thành phố cũng chỉ đạo các ngành rà soát lại tất cả các dự án, kể cả trước đây đã thỏa thuận hoặc đang triển khai, để chỉnh theo quy hoạch chung đã được Chính phủ phê duyệt.

Chưa thỏa mãn với phần trả lời chất vấn của Phó chủ tịch UBND thành phố, đại biểu Nguyễn Hoài Nam chuyển hướng: “Các đồng chí cứ nói không có vốn nên không thể di dời các nhà máy, trường học, bệnh viện, rồi cho các nhà đầu tư xây dựng các khu đô thị. Vậy, trách nhiệm giải bài toán ùn tắc giao thông này thuộc Chính phủ và Hà Nội thế nào? Có Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội dự ở đây, tôi cũng mong có kiến nghị với Chính phủ và Quốc hội về vấn đề này. Một mình Hà Nội không thể giải quyết được”.

Trước đó, đại biểu Nguyễn Hoài Nam “bắt bệnh” ùn tắc giao thông tại Hà Nội là do ba nguyên nhân: Lỗi của người làm quy hoạch và phê duyệt quy hoạch, quỹ đất dành cho giao thông tăng chậm và quản lý vỉa hè, lòng đường còn lỏng lẻo. “Giải pháp và “thuốc chữa” ùn tắc nằm ở ba nguyên nhân này, chứ không phải giảm lưu lượng đăng ký phương tiện cá nhân. Tăng dân như thế này, làm sao không tăng phương tiện? Ai một mình đi hai ô tô hay đi hai xe gắn máy một lúc?”, đại biểu Nguyễn Hoài Nam nói.

Đường vành đai thi công chậm

Để giảm ùn tắc giao thông, thời gian qua, Hà Nội đã cho xây dựng một số tuyến đường vành đai. Nếu hoàn thiện, những tuyến đường vành đai này sẽ giúp giảm đáng kể lưu lượng xe chạy qua khu vực nội thành. Theo đại biểu Nguyễn Tùng Lâm, tình trạng chậm chạp trong thi công các con đường vành đai đang làm giảm hiệu quả của nỗ lực chống ùn tắc. “Theo phần trả lời của các đồng chí thì phải đến năm 2015, 2016 mới thi công xong những con đường vành đai ấy. Với tư cách là “tổng chỉ huy”, đồng chí có thể đẩy tiến độ nhanh lên không?”, đại biểu Nguyễn Tùng Lâm chất vấn, sau khi chỉ rõ những tuyến đường vành đai đã thi công gần xong, không đến mức phải kéo dài thời gian như kế hoạch.

Trả lời câu hỏi của đại biểu Nguyễn Tùng Lâm, ông Nguyễn Văn Khôi nhấn mạnh tới khó khăn trong giải phóng mặt bằng và tái định cư. Theo ông Khôi, riêng trong năm 2012, nhu cầu tái định cư cho hai đường vành đai là 12.800 căn hộ. Nhưng đến nay, Hà Nội mới chỉ có được 1.600 căn hộ tái định cư. “Như vậy, ngay quỹ nhà tái định cư của chúng ta cũng hết sức khó khăn. Về giải pháp, chúng tôi cũng đặt ra việc đẩy mạnh xã hội hóa tái định cư để có nhà tái định cư nhanh nhất”, ông Nguyễn Văn Khôi nói.

Trong khi Phó chủ tịch UBND thành phố Hà Nội than khó trong việc tìm quỹ nhà tái định cư, thì đại biểu Nguyễn Xuân Diên lại chỉ ra thực trạng các dự án bất động sản đã “ken dày bên các đường vành đai”.

Qua phần chất vấn và trả lời chất vấn tại HĐND thành phố Hà Nội, sáng qua, người dân Thủ đô vẫn chưa nhìn thấy khả năng nào khả dĩ để giảm ùn tắc giao thông. Giải pháp nào được đưa ra cũng có vướng mắc, khó khăn và không thể giải quyết trong “ngày một, ngày hai”. Vừa di chuyển được vài nhà máy ra khỏi khu vực nội đô, đã có ngay những khu chung cư cao tầng với quy mô dân số ít nhất cũng bằng một phường. “Bắt cóc bỏ đĩa” như thế, bao giờ Hà Nội khắc phục được tình trạng ùn tắc giao thông?

Bài, ảnh: Minh Thắng