Vững vàng trận địa tư tưởng trên môi trường số

Nhận diện đúng những tác động mới

Quân khu 2 là địa bàn chiến lược quan trọng, chủ yếu là miền núi, biên giới. Trên địa bàn Quân khu, thời gian qua, dưới sự phát triển của không gian số, các thế lực thù địch đã và đang triệt để lợi dụng môi trường số: Sử dụng tài khoản giả, trang mạng núp bóng “phản biện”, cắt ghép hình ảnh, xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quân đội; khai thác những vấn đề nhạy cảm liên quan đến dân tộc, tôn giáo, đất đai, thiên tai, đời sống đồng bào và chính sách hậu phương; thổi phồng hạn chế, thiếu sót của cấp ủy, chính quyền các cấp trong lãnh đạo, chỉ đạo phát triển kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội... hòng chống phá khối đại đoàn kết dân tộc và làm suy giảm niềm tin của đồng bào các dân tộc với Đảng, Nhà nước và Quân đội.

Nguy hiểm hơn, chúng dùng các thủ đoạn ngày càng tinh vi với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo, công nghệ tạo hình ảnh, âm thanh, video giả... đăng tải các nội dung phản động lên mạng xã hội và các nền tảng truyền thông mới. Giữa dòng thông tin dày đặc, thật-giả, đúng-sai, tích cực-tiêu cực đan xen, những nội dung giật gân thiếu kiểm chứng có thể thu hút sự chú ý hơn thông tin chính thống. Đáng lưu ý, thuật toán mạng xã hội có thể hình thành “vùng thông tin khép kín”, từ đó dễ dẫn đến nhận thức phiến diện.

Trung tướng Phạm Đức Duyên, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 2 thăm hỏi, động viên các chiến sĩ mới Trung đoàn 82, Sư đoàn 355. Ảnh: TRƯỜNG DŨNG

Song song với đó, mặt trái của mạng xã hội còn tác động đến tâm lý, lối sống và các mối quan hệ của quân nhân. Tâm lý so sánh, chạy theo giá trị vật chất, ham thích thể hiện bản thân, lệ thuộc vào tương tác trên mạng; quan hệ tình cảm, vay nợ, mua bán trực tuyến, trò chơi điện tử, cờ bạc trá hình... có thể làm nảy sinh những biểu hiện tư tưởng phức tạp.

Vì vậy, cấp ủy, tổ chức đảng, chính ủy, chính trị viên, người chỉ huy phải nhận thức sâu sắc công tác tư tưởng là nhiệm vụ thường xuyên, trực tiếp của cấp ủy, chỉ huy và toàn đơn vị; không được khoán trắng cho cơ quan chính trị, càng không chờ khi tư tưởng nảy sinh phức tạp mới tiến hành giải quyết. Nếu cán bộ không sâu sát, tổ chức không kịp thời phát hiện, một vướng mắc nhỏ có thể tích tụ thành áp lực lớn; một phút thiếu kiềm chế trên không gian mạng có thể dẫn tới vi phạm kỷ luật, làm lộ lọt thông tin hoặc ảnh hưởng tới phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ.

Quản lý tư tưởng bộ đội trong kỷ nguyên số không thể chỉ dừng lại ở quản lý quân số, thời gian và các mối quan hệ trực tiếp; càng không thể đồng nhất quản lý chặt với cấm đoán cơ học. Điều quan trọng hơn là phải hiểu cán bộ, chiến sĩ đang nghĩ gì, quan tâm điều gì, tiếp nhận nguồn tin nào, gặp khó khăn gì và cần tổ chức, đồng đội, gia đình giúp đỡ ra sao; giáo dục để bộ đội có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy sắc sảo, kỹ năng nhận diện và kiểm chứng thông tin chính là xây dựng “bộ lọc” và “sức đề kháng” tư tưởng để “gạn đục, khơi trong” trước những tác động đa chiều của không gian mạng.

Chủ động làm chủ mặt trận số

Chủ động làm chủ mặt trận số để xây dựng bản lĩnh chính trị, trận địa tư tưởng vững vàng trong thời kỳ mới là một trong những nhiệm vụ, yêu cầu cấp thiết được Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu 2 chú trọng lãnh đạo, chỉ đạo. Theo đó, cấp ủy, chỉ huy các cơ quan, đơn vị trong Quân khu phải quán triệt, triển khai, thực hiện nghiêm túc, hiệu quả chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về đổi mới nội dung, phương thức tiến hành công tác tư tưởng; chuyển mạnh từ tư duy “phản ứng thông tin” sang “chủ động kiến tạo thông tin”, từ “xử lý khủng hoảng thông tin” sang “quản trị niềm tin xã hội”; chủ động cung cấp thông tin chính thống, nhanh, đúng, trúng; không để “khoảng trống thông tin” tạo điều kiện cho tin giả, tin xấu độc lấn át.

Những vấn đề cán bộ, chiến sĩ quan tâm cần được thông tin, giải thích kịp thời, công khai trong phạm vi cho phép. Khi xuất hiện vụ việc phức tạp, cơ quan chức năng phải sớm thống nhất nhận định, định hướng nhận thức và phương pháp xử lý, tránh để bộ đội tự tìm lời giải từ các nguồn không đáng tin cậy.

Trung tướng Phạm Đức Duyên, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 2 kiểm tra tại Báo Quân khu 2. Ảnh: TRƯỜNG DŨNG

LLVT Quân khu, trong đó Cục Chính trị và cơ quan chính trị các cấp chủ trì tham mưu, chỉ đạo, phát huy lực lượng chuyên trách, nòng cốt đấu tranh trên không gian mạng. Cấp ủy, chỉ huy các cấp phải thực hiện tốt phương châm phòng ngừa là chính, chủ động từ sớm, từ xa, từ cơ sở. Thực hiện tốt đột phá vào đổi mới, sáng tạo công tác giáo dục truyền thống, giáo dục chính trị, kỹ năng sống để bộ đội có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy sắc sảo, kỹ năng nhận diện và kiểm chứng thông tin. Ví như, trong giáo dục chính trị-tư tưởng, cần khắc phục cách truyền đạt một chiều, nặng về ghi nhớ, thiếu liên hệ thực tiễn. Mỗi bài giảng phải hướng đến bộ đội, xuất phát từ đặc điểm nhiệm vụ, tâm lý, trình độ của từng đối tượng.

Bên cạnh lên lớp tập trung, các đơn vị cần phát huy các hình thức tọa đàm, diễn đàn, kể chuyện truyền thống, xử lý tình huống, sân khấu hóa, tham quan di tích lịch sử, hành quân về nguồn; xây dựng bài giảng điện tử, video ngắn, đồ họa, sản phẩm truyền thông dễ nhớ, dễ chia sẻ trên hệ thống nội bộ. Công nghệ phải góp phần làm cho giáo dục chính trị gần gũi, hấp dẫn hơn nhưng không làm giảm tính định hướng, tính chiến đấu và chiều sâu tư tưởng.

Ở những bộ phận đóng quân phân tán, thực hiện nhiệm vụ độc lập, cần xây dựng mạng lưới nắm tình hình nhiều tầng, nhiều hướng; phát huy vai trò của chi bộ, cán bộ trực tiếp quản lý, tổ 3 người, chiến sĩ bảo vệ, đoàn viên, hội viên và quân nhân có uy tín. Mọi biểu hiện như: Hạn chế giao tiếp, tâm trạng bất thường, chi tiêu vượt quá khả năng chi trả, vay nợ, quan hệ phức tạp, sử dụng điện thoại trái quy định, đăng tải nội dung thiếu chuẩn mực... phải được phát hiện, phân tích và xử lý kịp thời. Việc nắm tư tưởng phải kín đáo, chân thành, tuyệt đối tránh quy chụp, làm tổn thương danh dự quân nhân.

Đồng thời, mỗi cán bộ, đảng viên phải là một tuyên truyền viên có trách nhiệm, lan tỏa thông tin tích cực, những tấm gương đẹp, việc làm tốt của bộ đội và nhân dân các dân tộc Tây Bắc trong các hoạt động dân vận và trên không gian mạng. Những câu chuyện cán bộ, chiến sĩ không quản hiểm nguy cứu dân trong mưa lũ; quân y vượt núi khám bệnh cho đồng bào; đội viên trí thức trẻ tình nguyện hướng dẫn người dân phát triển sinh kế; bộ đội giúp địa phương xây dựng cơ sở chính trị... nếu được lan tỏa sẽ có sức thuyết phục mạnh mẽ hơn mọi lời lẽ khuôn mẫu.

Cùng với nâng cao chất lượng giáo dục, quản lý tư tưởng, cần xây dựng môi trường văn hóa quân sự lành mạnh, đoàn kết, nhân văn; đồng thời tăng cường phối hợp giữa đơn vị, gia đình và địa phương để kịp thời nắm bắt, chia sẻ, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc của quân nhân. Đặc biệt, các đơn vị cần thường xuyên bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng số cho cán bộ, chiến sĩ: Kỹ năng kiểm chứng nguồn tin; nhận biết tài khoản giả, hình ảnh và video giả; bảo vệ dữ liệu cá nhân; phòng tránh lừa đảo, vay nợ trực tuyến; xử lý tình huống khi gặp nội dung xấu độc. Giáo dục pháp luật, kỷ luật phải gắn với tình huống cụ thể, chỉ rõ hành vi nào được làm, hành vi nào bị nghiêm cấm, hậu quả đối với cá nhân, đơn vị và nhiệm vụ bảo vệ bí mật quân sự.

Xây dựng trận địa tư tưởng trong kỷ nguyên số là cuộc đấu tranh thường xuyên, lâu dài; phải được kết hợp chặt chẽ giữa “xây” và “chống”. Với quyết tâm chính trị cao, cách làm khoa học, sâu sát, linh hoạt, LLVT Quân khu 2 quyết tâm giữ vững trận địa tư tưởng trên môi trường số, nâng cao sự thống nhất về ý chí và hành động; ngăn ngừa vi phạm từ sớm, từ xa; xây dựng các tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, cơ quan, đơn vị vững mạnh toàn diện “mẫu mực, tiêu biểu”, sẵn sàng nhận và hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao.